Login
Departamenti Amerikan i Shtetit, u prehtë në paqe!
Për një diplomat amerikan ambicioz, kjo është një periudhë mjaft e veçantë për të kërkuar një detyrë të re- të paktën në letër. Në fund të qershorit, më shumë se gjysma e posteve të ambasadorëve amerikanë ishin bosh, përfshirë ambasada me rëndësi të lartë, nga Gjermania deri në Arabinë Saudite. Për ata që synojnë një karrierë në Afrikë, ekziston një mundësi e veçantë: pothuajse 80% e ambasadave amerikane në kontinent nuk kanë ambasador.
MegjithatĂ«, brenda Departamentit Amerikan tĂ« Shtetit, perspektivat e karrierĂ«s pĂ«r diplomatĂ«t nuk duken aspak aq premtuese. QĂ« kur Donald Trump u rikthye nĂ« ShtĂ«pinĂ« e BardhĂ« nĂ« janar tĂ« vitit 2025, ai e ka bĂ«rĂ« tĂ« qartĂ« pĂ«rçmimin e tij ndaj asaj qĂ« e ka quajtur ânjĂ« establishment shumĂ« budalla tĂ« politikĂ«s sĂ« jashtmeâ.
Si fytyra zyrtare dhe, shpeshherë, zbatuesi energjik i pozicionit të Amerikës në botë, Departamenti i Shtetit është mësuar prej kohësh të gëzojë respekt të jashtëzakonshëm jashtë vendit. Që nga përfundimi i Luftës së Ftohtë, ambasadorët dhe të dërguarit amerikanë kanë dominuar shpesh homologët e tyre me autoritetin e satrapëve të një perandorie.
Por, 18 muaj pas fillimit të mandatit të dytë të Trumpit, Departamenti jo vetëm që është lënë mënjanë, por duket sikur është nën rrethim.
Duke braktisur praktikën e ndjekur gjatë 60 viteve të fundit, Trump ka anashkaluar diplomatët e karrierës të Shërbimit të Jashtëm, të cilët tradicionalisht drejtonin të paktën dy të tretat e ambasadave amerikane. Nga 101 emërime për ambasadorë gjatë mandatit të tij të dytë, vetëm nëntë i përkasin diplomatëve të karrierës.
E gjithë kjo ndodh në sfondin e shkurtimeve drastike në Departament, ku numri i punonjësve është zvogëluar me më shumë se 3,000 persona, ose mbi 20 për qind, që nga rikthimi i Trumpit në pushtet.
Zyrtarët e administratës e paraqesin këtë transformim si një reformë të vonuar të një institucioni burokratik dhe të shkëputur nga realiteti. Sipas tyre, Departamenti i Shtetit është bërë pengues, duke humbur fokusin nga misioni i tij për të ndihmuar në realizimin e objektivave të sigurisë kombëtare të SHBA-së.
DiplomatĂ«t, nga ana tjetĂ«r, paralajmĂ«rojnĂ« pĂ«r njĂ« politizim tĂ« ashpĂ«r dhe njĂ« spastrim tĂ« ekspertĂ«ve nĂ« emĂ«r tĂ« kulturĂ«s âAmerica Firstâ, e cila, sipas tyre, pĂ«rçmon ekspertizĂ«n rajonale.
Ndërkohë, aleatët tradicionalë të SHBA-së ankohen për zhdukjen e zërit stabilizues të Departamentit të Shtetit nga diplomacia e përditshme globale, ndërsa marrëveshjet e hartuara nga negociatorë relativisht të papërvojë nuk arrijnë të japin rezultate të qëndrueshme.
âPo pĂ«rballemi me krizĂ«n mĂ« tĂ« dĂ«mshme nĂ« historinĂ« 102-vjeçare tĂ« ShĂ«rbimit tĂ« JashtĂ«m,â thotĂ« Nick Burns, i cili ka shĂ«rbyer pĂ«r 31 vjet nĂ« diplomacinĂ« amerikane dhe sĂ« fundmi ishte ambasador nĂ« KinĂ« deri nĂ« rikthimin e Trumpit nĂ« detyrĂ« vitin e kaluar.
Dobësim i fuqisë amerikane?
Veteranët e Departamentit të Shtetit janë të tronditur. Shqetësimi i tyre nuk lidhet vetëm me humbjen e vendeve të punës apo të prestigjit, por edhe me atë që ata e shohin si dobësim të autoritetit amerikan për shkak të humbjes së dijes institucionale dhe largimit nga diplomacia.
âGjĂ«rat janĂ« vĂ«rtet keq,â thotĂ« Bill Burns, i cili shĂ«rbeu pĂ«r 32 vjet nĂ« ShĂ«rbimin e JashtĂ«m amerikan, pĂ«rfshirĂ« detyrat si ambasador nĂ« Rusi dhe zĂ«vendĂ«ssekretar i Shtetit, pĂ«rpara se tĂ« drejtonte CIA-n gjatĂ« presidencĂ«s sĂ« Joe Bidenit.
Burns argumenton se politikat e Trumpit po i shkaktojnë Departamentit edhe më shumë dëm sesa periudha e Joseph McCarthy-t në vitet 1950, kur fushata antikomuniste e senatorit çoi në humbjen e ekspertizës amerikane për Kinën.
âAjo periudhĂ« kishte tĂ« bĂ«nte me njĂ« grup relativisht tĂ« kufizuar çështjesh dhe i kushtoi shumĂ« Shteteve tĂ« Bashkuara pĂ«r rreth 15 vitet pasuese, deri te afrimi Nixon-Kissinger me KinĂ«n,â thotĂ« ai. âPor kjo prek gjithçka. Nuk bĂ«het fjalĂ« vetĂ«m pĂ«r njĂ« rajon apo njĂ« fushĂ« ekspertize.â
Ish-drejtori i CIA-s thekson jo vetĂ«m atĂ« qĂ« ai e quan âhakmarrjeâ tĂ« administratĂ«s ndaj Departamentit tĂ« Shtetit dhe diplomatĂ«ve tĂ« karrierĂ«s, por edhe, sipas tij, diçka âmadje edhe mĂ« tĂ« keqeâ: âmospĂ«rfilljen ndaj diplomacisĂ« profesionale.â
NjerĂ«zit mblidhen jashtĂ« Departamentit tĂ« Shtetit nĂ« Uashington ndĂ«rsa punonjĂ«sit e sapolarguar nga puna dalin nga ndĂ«rtesa. Bill Burns thotĂ« se administrata Trump ka shfaqur njĂ« frymĂ« âhakmarrjejeâ ndaj diplomatĂ«ve tĂ« karrierĂ«s, si edhe njĂ« âmospĂ«rfillje ndaj diplomacisĂ« profesionale.â
Trump Ă«shtĂ« mbĂ«shtetur tek njerĂ«zit e tij tĂ« besuar pĂ«r tĂ« negociuar marrĂ«veshje, si memorandumi i mirĂ«kuptimit me Iranin i muajit tĂ« kaluar, i cili tashmĂ« pothuajse Ă«shtĂ« rrĂ«zuar plotĂ«sisht ndĂ«rsa tĂ« dy vendet vazhdojnĂ« shkĂ«mbimin e sulmeve ushtarake. ShumĂ« kritikĂ« tĂ« presidentit ia atribuojnĂ« brishtĂ«sinĂ« e kĂ«saj marrĂ«veshjeje â dhe kushteve qĂ«, sipas disa analistĂ«ve, favorizonin Teheranin â vendimit tĂ« Trumpit pĂ«r tĂ« lĂ«nĂ« jashtĂ« ekspertĂ«t.
âJu duhet njĂ« ekspertizĂ« e tillĂ« profesionale dhe jopartiake pĂ«r tĂ« qenĂ« nĂ« gjendje tĂ« konkurroni me negociatorĂ«t iranianĂ«, tĂ« cilĂ«t, nga pĂ«rvoja ime personale, janĂ« jashtĂ«zakonisht tĂ« pĂ«rgatitur pĂ«r kĂ«to çështje,â shton Burns, i cili ka marrĂ« pjesĂ« vetĂ« nĂ« disa raunde negociatash me Iranin.
âE njĂ«jta gjĂ« do tĂ« vlente edhe nĂ«se njĂ« ditĂ« do tĂ« hynim nĂ« negociata serioze pĂ«r RusinĂ« dhe UkrainĂ«n.â
Yael Lempert, veterane e Departamentit të Shtetit për 27 vjet, e cila u shkarkua nga posti i ambasadores në Jordani ditën e parë të mandatit të dytë të Trumpit, është edhe më e drejtpërdrejtë.
âNe u mundĂ«m nĂ« tryezĂ«n e negociatave,â thotĂ« ajo. âIranianĂ«t janĂ« negociatorĂ« me pĂ«rvojĂ« dhe sollĂ«n ekipe ekspertĂ«sh qĂ« i njihnin kĂ«to çështje nĂ« çdo detaj. Shtetet e Bashkuara nuk e bĂ«nĂ« kĂ«tĂ« dhe, nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« njĂ«anshme, e vendosĂ«n veten nĂ« disavantazh.â
âI menduar mirĂ« dhe i shqyrtuar me kujdesâ
NĂ« frymĂ«n e luftĂ«s mĂ« tĂ« gjerĂ« tĂ« administratĂ«s Trump kundĂ«r asaj qĂ« ajo e quan âshteti i thellĂ«â (deep state), zyrtarĂ«t e paraqesin shkurtimin e Departamentit tĂ« Shtetit si njĂ« plan âtĂ« menduar mirĂ« dhe tĂ« shqyrtuar me kujdesâ, me synimin pĂ«r ta pĂ«rafruar institucionin me axhendĂ«n âAmerica Firstâ.
Sipas njĂ« zĂ«dhĂ«nĂ«si, kĂ«to ndryshime do tâi mundĂ«sojnĂ« Departamentit tĂ« lĂ«vizĂ« âme shpejtĂ«sinĂ« qĂ« kĂ«rkon realitetiâ.
âCili Ă«shtĂ« funksioni i Departamentit tĂ« Shtetit?â pyet njĂ« zyrtar i lartĂ« i administratĂ«s Trump.
âAi pĂ«lqen ta shohĂ« veten si qendra e politikĂ«s sĂ« jashtme. Kjo nuk Ă«shtĂ« e vĂ«rtetĂ«. Detyra e tij Ă«shtĂ« tĂ« pĂ«rfaqĂ«sojĂ« politikĂ«n e jashtme tĂ« presidentit, jo ta hartojĂ« atĂ«.â
Kur Marco Rubio u emërua sekretar i Shtetit në fillim të mandatit të dytë të Trumpit, sipas këtij zyrtari, ai hyri në Departament dhe deklaroi:
âKjo nuk po funksionon.â
Edhe brenda Departamentit pranohet se institucioni kishte nevojë për reforma.
Një diplomat veteran thotë se Departamenti nuk kishte bërë mjaftueshëm gjatë viteve të fundit për të adresuar problemet, si mbivendosjen e përgjegjësive. Një tjetër pranon se organizata, herë pas here, kishte reaguar në mënyrë pasive-agresive ndaj drejtuesve politikë.
Megjithatë, diplomatët druhen se reformat po përdoren si pretekst për një dobësim të përgjithshëm të institucionit.
Ata shqetësohen gjithashtu për ritmin e ndryshimeve. Mbyllja e papritur vitin e kaluar e USAID, agjencisë amerikane të zhvillimit e krijuar nga John F. Kennedy, sipas tyre tregoi se ndryshimet e nxituara mund të kenë pasoja katastrofike.
âKa njĂ«farĂ« tĂ« vĂ«rtete nĂ« argumentin se Departamenti i Shtetit kishte kohĂ« qĂ« kishte nevojĂ« pĂ«r konsolidim dhe modernizim,â thotĂ« Jacob Shapiro, profesor i marrĂ«dhĂ«nieve ndĂ«rkombĂ«tare nĂ« Universitetin Princeton.
âPor,â shton ai, âmĂ« duket se gjithçka u bĂ« shumĂ« shpejt, pa analizuar mjaftueshĂ«m pasojat qĂ« do tĂ« kishte kjo pĂ«r diplomacinĂ« amerikane.â
Aleatët e administratës thonë se hera e fundit kur Departamenti i Shtetit u përball me një transformim kaq të madh ishte në fillim të Luftës së Ftohtë, rreth tetë dekada më parë.
Megjithatë, është e qartë se rrënjët e ristrukturimit aktual ndodhen në mandatin e parë të Trumpit, kur ai u zemërua nga refuzimi i Departamentit për të zbatuar pa rezerva politikat e tij.
James Carafano, studiues në fondacionin konservator Heritage Foundation, thotë se Mike Pompeo, sekretar i Shtetit në gjysmën e dytë të mandatit të parë të Trumpit, ndoqi modelin tradicional të paraardhësve të tij, qofshin republikanë apo demokratë:
âUnĂ« bĂ«j punĂ«n time dhe Departamenti bĂ«n punĂ«n e vet.â
Sipas tij:
âPompeo bĂ«nte atĂ« qĂ« kĂ«rkonte presidenti, por nuk ndĂ«rhynte nĂ« funksionimin e brendshĂ«m tĂ« Departamentit. Modeli i tij ishte: âMbaje presidentin tĂ« kĂ«naqur dhe mbaje institucionin tĂ« kĂ«naqur.'â
âNĂ« mandatin e dytĂ«, Trump kĂ«rkonte njĂ« pĂ«rputhje shumĂ« mĂ« tĂ« madhe me vizionin e tij. BĂ«het fjalĂ« pĂ«r ushtrimin e pushtetit nga lart-poshtĂ« dhe pĂ«r tĂ« pasur Departamentin e Shtetit qĂ« ai dĂ«shiron.â
Trump e ka bërë të qartë edhe hierarkinë e politikës së tij të jashtme përmes njerëzve që ka zgjedhur për të ndërmjetësuar krizat ndërkombëtare.
Në vend të diplomatëve të karrierës, ai ka zgjedhur miq biznesi dhe donatorë, si Steve Witkoff dhe Tom Barrack, si edhe persona me lidhje të ngushta familjare, si dhëndri i tij Jared Kushner.
Për dekada me radhë, presidentët amerikanë kanë emëruar miq të afërt si të dërguar specialë dhe donatorë politikë në ambasadat më prestigjioze, si Londra apo Parisi, dhe disa prej tyre janë treguar diplomatë të suksesshëm.
Megjithatë, presidentët e mëparshëm e balanconin këtë praktikë me emërimin e diplomatëve profesionistë.
Sipas Nick Burns, pikĂ«risht ky ishte qĂ«llimi kur u krijua ShĂ«rbimi i JashtĂ«m amerikan nĂ« maj tĂ« vitit 1924: tĂ« zĂ«vendĂ«sonte âsistemin e patronazhit dhe shpĂ«rblimeve politikeâ tĂ« shekullit XIX me ekspertizĂ« tĂ« mirĂ«filltĂ«.
Rikthimi i këtij modeli, argumenton ai, dobëson aftësinë e Amerikës për ta kuptuar botën dhe për të vepruar me sukses në të.
âShumĂ« nga diplomatĂ«t tanĂ« mĂ« me pĂ«rvojĂ« janĂ« pushuar nga puna nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« menjĂ«hershme,â thotĂ« ai.
âTani nuk ka mĂ« diplomatĂ« karriere nĂ« dhomat ku merren vendimet⊠Ky Ă«shtĂ« njĂ« autogol.â
Administrata Trump i hedh poshtë shumicën e këtyre kritikave, duke argumentuar se ato nuk janë në hap me realitetin e botës moderne.
Sipas saj, raportimet tradicionale diplomatike drejt Uashingtonit mbi klimën politike dhe zhvillimet lokale nuk kanë më të njëjtën rëndësi si dikur.
Në epokën e rrjeteve sociale, ciklit 24-orësh të lajmeve dhe komunikimit të drejtpërdrejtë mes liderëve botërorë, vëzhgimet në terren të ambasadave amerikane konsiderohen shumë më pak të domosdoshme.
âRoli i njĂ« ambasade Ă«shtĂ« tĂ« jetĂ« njĂ« qendĂ«r logjistike,â thotĂ« zyrtari i lartĂ« i administratĂ«s.
NĂ« kĂ«tĂ« klimĂ«, diplomatĂ«t amerikanĂ« shpesh injorohen â jo vetĂ«m nga administrata.
âDiplomatĂ«t e karrierĂ«s me tĂ« cilĂ«t flas kalojnĂ« ditĂ«n duke lexuar gazetĂ«n nĂ« zyrĂ« ose duke hartuar dokumente qĂ« nuk pĂ«rfundojnĂ« askund,â thotĂ« njĂ« ish-diplomat i lartĂ« amerikan.
Diplomatët e vendeve aleate, nga Evropa dhe Lindja e Mesme deri në Azinë Lindore, pranojnë se tashmë i kanë zhvendosur kontaktet e tyre nga Departamenti i Shtetit drejt rrethit të ngushtë të Trumpit dhe të dërguarve të tij.
Ky ndryshim nuk ndodh vetëm sepse aty ndodhet pushteti real, por edhe sepse diplomatët amerikanë shpesh dinë po aq pak sa homologët e tyre të huaj për politikën e jashtme të Trumpit.
Madje, ata shpesh bien pre e vetëcensurës.
DiplomatĂ«t e karrierĂ«s vazhdojnĂ« tĂ« takojnĂ« zyrtarĂ« tĂ« huaj, por janĂ« âshumĂ« tĂ« kujdesshĂ«mâ pĂ«r atĂ« qĂ« thonĂ«, shprehet ish-diplomati.
âZĂ«vendĂ«sshefat e misioneve dhe ambasadorĂ«t pothuajse nuk bĂ«jnĂ« mĂ« raportime reale. Ata janĂ« jashtĂ«zakonisht tĂ« kujdesshĂ«m pĂ«r atĂ« qĂ« dĂ«rgojnĂ« nĂ« Uashington.â
Marco Rubio, i cili njëkohësisht është sekretar i Shtetit dhe këshilltar për sigurinë kombëtare i Trumpit, kalon shumë më tepër kohë në Shtëpinë e Bardhë, aty ku merren vendimet, sesa në selinë e Departamentit të Shtetit në Foggy Bottom.
Kjo vetëm sa e forcon bindjen, si brenda ashtu edhe jashtë Departamentit, se institucioni ndodhet nën sulm.
âShkatĂ«rrimi i Departamentit Ă«shtĂ« si njĂ« rrethim mesjetar,â thotĂ« ish-diplomati.
âFillimisht hedhin topat mbi qytet⊠pastaj hedhin kripĂ« mbi aratâ
Nëse ka një pikë për të cilën bien dakord si diplomatët veteranë ashtu edhe aktivistët e lëvizjes MAGA (Make America Great Again), është se Departamenti i Shtetit po kalon një transformim të thellë kulturor.
Ekipi i Trumpit ka vepruar me shpejtĂ«si pĂ«r tĂ« imponuar vizionin âAmerica Firstâ mbi njĂ« institucion qĂ«, sipas tyre, ishte bĂ«rĂ« liberal, armiqĂ«sor ndaj administratĂ«s dhe i prirur tĂ« nxirrte informacione nĂ« media. NĂ« ajĂ«r ndihet jo vetĂ«m fryma e revolucionit, por edhe ajo e hakmarrjes.
âKishte shumĂ« njerĂ«z qĂ« mendonin se ishin ata qĂ« bĂ«nin politikĂ«n dhe vazhdimisht debatonin apo shprehnin kundĂ«rshtime,â thotĂ« njĂ« zyrtar i lartĂ« i administratĂ«s Trump.
âIshte shumĂ« e vĂ«shtirĂ« tĂ« bĂ«hej diçka. NĂ« fund pĂ«rfundoje gjithmonĂ« me ndonjĂ« memorandum tĂ« vakĂ«t dhe pa forcĂ«.â
DiplomatĂ«t e karrierĂ«s pĂ«rgjigjen se ata tradicionalisht e kanĂ« parĂ« veten si nĂ«punĂ«s publikĂ« jopartiakĂ« dhe paralajmĂ«rojnĂ« se tani nĂ« Departament mbizotĂ«ron njĂ« klimĂ« frike, ku njerĂ«zit âshikojnĂ« vazhdimisht mbi supeâ, nga frika se mos po testohen pĂ«r besnikĂ«rinĂ« e tyre ndaj botĂ«kuptimit MAGA.
Nick Burns kundĂ«rshton pretendimin e aleatĂ«ve tĂ« Trumpit se Departamenti ishte kthyer nĂ« njĂ« âdhomĂ« jehone liberaleâ.
âGjatĂ« dekadave tĂ« mia nĂ« Departament ne pĂ«rpiqeshim tĂ« krijonim njĂ« mjedis ku njerĂ«zit mund tĂ« flisnin lirshĂ«m dhe tĂ« kundĂ«rshtonin kur mendonin se politika ishte e gabuar,â thotĂ« ai.
âLogjika jonĂ« ishte kjo: nĂ«se krijon njĂ« mjedis tĂ« tillĂ«, atĂ«herĂ«, pasi merret vendimi, tĂ« gjithĂ« e respektojnĂ« dhe vazhdojnĂ« punĂ«n.â
Bill Burns thekson se tani nĂ« Departament po vihet gjithnjĂ« e mĂ« shumĂ« theksi tek âbesnikĂ«riaâ.
Sipas tij, kjo po shndĂ«rrohet nĂ« njĂ« test tĂ« prirjeve politike tĂ« njerĂ«zve, âqĂ« nga procesi i pranimit nĂ« shĂ«rbim e deri te promovimet dhe vlerĂ«simetâ.
âMendoj se kjo Ă«shtĂ« thellĂ«sisht e pashĂ«ndetshme,â shton ai.
âPavarĂ«sisht mangĂ«sive tĂ« Departamentit, nĂ« pĂ«rvojĂ«n time njerĂ«zit zakonisht i linin bindjet politike jashtĂ« derĂ«s kur hynin nĂ« punĂ«.NĂ«se ua zhduk njerĂ«zve kĂ«tĂ« kulturĂ«, pĂ«rfundon duke imituar shumĂ« sisteme autoritare, tĂ« cilat ushtrojnĂ« presion mbi nĂ«punĂ«sit e karrierĂ«s dhe mĂ« pas marrin vendime tĂ« gabuara.â
Gjatë shekullit XX dhe dekadës së parë të shekullit XXI, kalimet nga sekretarët republikanë te ata demokratë zakonisht ishin të qeta, jo pak sepse të dyja partitë ndanin një vizion të përbashkët për rolin global të Amerikës.
Por marrja e kontrollit tĂ« PartisĂ« Republikane nga krahu âAmerica Firstâ e ka ndryshuar rrĂ«njĂ«sisht kĂ«tĂ« realitet.
Qendra e debatit të brendshëm është bërë Ben Franklin Fellowship (BFF), një organizatë e diplomatëve konservatorë aktualë dhe ish-diplomatëve të Shërbimit të Jashtëm, e themeluar dy vjet më parë me synimin e deklaruar për të promovuar ide, kuadro dhe rekrutë konservatorë.
Matt Boyse, një nga tre themeluesit e saj, iu bashkua Departamentit të Shtetit në vitet 1980, kur president ishte Ronald Reagan.
Sipas tij, gjatĂ« tri dekadave tĂ« fundit Departamenti âka lĂ«vizur gjithnjĂ« e mĂ« shumĂ« majtasâ.
âKjo nisi gjatĂ« administratĂ«s sĂ« Bill Clintonit dhe nĂ«n Bidenin mori pĂ«rmasa tĂ« jashtĂ«zakonshme.â
Si shembuj tĂ« kĂ«tij animi liberal, ai pĂ«rmend theksin e shtuar gjatĂ« administratave tĂ« Barack ObamĂ«s dhe Joe Bidenit mbi politikat e diversitetit, barazisĂ« dhe pĂ«rfshirjes (DEI), si edhe zgjerimin e programeve tĂ« USAID, tĂ« cilat, sipas tij, ânuk i shĂ«rbenin interesit kombĂ«tar amerikanâ.
âKishte shumĂ« gjĂ«ra pozitive nĂ« Departament, por atmosfera dhe politikat po anonin gjithnjĂ« e mĂ« shumĂ« majtas,â thotĂ« ai.
âNĂ«se je liberal, nuk e vĂ«ren kĂ«tĂ« ose mendon se Ă«shtĂ« krejt normale. Ata gjithashtu besojnĂ« se reformat kĂ«rkojnĂ« gjithmonĂ« mĂ« shumĂ« para, mĂ« shumĂ« punonjĂ«s dhe mĂ« shumĂ« programe. NĂ«se i pĂ«rket gjysmĂ«s sĂ« amerikanĂ«ve qĂ« nuk janĂ« progresistĂ« apo liberalĂ«, atĂ«herĂ« thua: âPrisni njĂ« moment, kjo po shkon nĂ« drejtimin e gabuar.'â
Boyse këmbëngul se Ben Franklin Fellowship nuk është një organizatë vetëm për mbështetësit e MAGA-s.
âKa njerĂ«z qĂ« variojnĂ« nga reaganistĂ«t te libertarianĂ«t, nga mbĂ«shtetĂ«sit e Trumpit dhe âAmerica Firstâ deri te ata qĂ« admironin John McCain.â
âEmĂ«ruesi i pĂ«rbashkĂ«t Ă«shtĂ« se nuk janĂ« liberalĂ«.â
Ai shton se shumë anëtarë të organizatës gjithashtu kanë humbur vendet e punës për shkak të shkurtimeve.
Nga ana tjetër, diplomatët e karrierës flasin me shqetësim për BFF-në, duke e konsideruar atë si një nga shtyllat e kulturës së re që kontrollon bindjet politike të punonjësve.
Sipas ish-diplomatit të lartë amerikan, disa ambasadorëve u janë bërë pyetje për qëndrimin e tyre ndaj sulmit të 6 janarit 2021 mbi Kapitolin amerikan nga mbështetësit e Trumpit.
âEkziston njĂ« ndjesi e qartĂ« se ka mbikĂ«qyrĂ«s politikĂ« pĂ«rreth,â thotĂ« Yael Lempert, ish-ambasadore nĂ« Jordani gjatĂ« administratĂ«s Biden.
âKa njĂ« nivel frike tĂ« paprecedentĂ«. NjerĂ«zit kanĂ« frikĂ« se nĂ«se shprehin kritika ose propozojnĂ« politika alternative, kjo mund tĂ« interpretohet si mungesĂ« besnikĂ«rie dhe mund tĂ« humbasin vendin e punĂ«s.â
Boyse nuk ka shumë simpati për këto ankesa.
âDisa diplomatĂ« po pĂ«rpiqen tĂ« mbrojnĂ« trashĂ«giminĂ« e tyre, ndĂ«rsa tĂ« tjerĂ« po ankohen pa bazĂ« pĂ«r diskriminim. ĂshtĂ« paksa ironike qĂ« njerĂ«zit qĂ« kanĂ« qenĂ« nĂ« krye pĂ«r dekada tani pretendojnĂ« se po diskriminohen.â
Nuk ka më kthim pas
Sa shumë duhet të përpiqen kundërshtarët e Trumpit për ta rikthyer Departamentin e Shtetit në gjendjen e mëparshme? Kjo është një nga pyetjet më të mëdha me të cilat do të përballen demokratët nëse rikthehen në pushtet në vitin 2028.
Disa ekspertë të politikës së jashtme pranë Partisë Demokratike pranojnë se, në Amerikën e sotme, do të ishte politikisht e papranueshme të kërkohej rikthimi i rolit që SHBA kishte para Trumpit si hegjemoni globale.
Ata argumentojnë se sfida nuk është rikthimi i së kaluarës, por rishpikja e diplomacisë amerikane.
Për shembull, ata thonë se, duke qenë se tërheqja e pjesshme e Amerikës nga skena botërore duket e pakthyeshme, është gjithnjë e më e vështirë të justifikohet kostoja e rrjetit të plotë të ambasadave, sidomos në një kohë kur Kina po investon fuqishëm për të fituar ndikim në vendet e Jugut Global.
Madje, njĂ« strateg argumenton se njĂ« administratĂ« demokrate duhet tĂ« pĂ«rfitojĂ« nga reformat e Trumpit, ndonĂ«se, sipas tij, âtĂ« motivuara shumĂ« keqâ â pĂ«r tĂ« rimenduar Departamentin e Shtetit dhe pĂ«r ta pĂ«rshtatur atĂ« me njĂ« botĂ« ku liderĂ«t komunikojnĂ« drejtpĂ«rdrejt pĂ«rmes WhatsApp-it.
Edhe diplomatët veteranë bien dakord se është arritur një pikë kthese.
âNĂ« mandatin e parĂ« tĂ« Trumpit ekzistonte bindja se, me njĂ« administratĂ« tjetĂ«r dhe njĂ« qasje tjetĂ«r, dĂ«met mund tĂ« riparoheshin brenda njĂ« cikli katĂ«rvjeçar,â thotĂ« ai.
âPor kĂ«tĂ« herĂ« kemi tĂ« bĂ«jmĂ« me njĂ« sfidĂ« brezash.â
Megjithatë, ai paralajmëron se do të ishte gabim të tentohej ringjallja e modelit të vjetër.
âGabimi mĂ« i madh qĂ« mund tĂ« bĂ«jĂ« njĂ« administratĂ« e re nĂ« fillim tĂ« vitit 2029 Ă«shtĂ« tĂ« mendojĂ« se mjafton tĂ« kthejĂ« orĂ«n pas dhe tâi rikthejĂ« gjĂ«rat ashtu siç ishin.â/FinancialTimes
The post Departamenti Amerikan i Shtetit, u prehtë në paqe! appeared first on Gazeta Si.
