❌

Reading view

There are new articles available, click to refresh the page.

Zvërneci/ Rama kundër protestuesve dhe gjysmë të vërtetat e gjysmë të drejtat

Nga Lorenc Vangjeli

Edi Rama e ka shumë për zemër të përmendë shpesh aksiomën e vjetër se gënjeshtrat më të mëdha janë gjysmë të vërtetat. Në ndeshjen me opinione mbi faktet, gjysmë të drejtat shpesh konkurrojnë me të njëjtin status e gjakim drejt të vërtetës me gjysmë të drejtat e tjera. Aq më tepër, që kur në debat janë ushqyer emocionet, logjika e ka të vështirë të dëgjohet. Në betejën e Ramës me protestuesit, gara mes gjysmë të drejtave, megjithatë nuk ka simetri.

Rama ka të drejtë kur thotë se një investim prej 4 miliardë eurosh në Zvërnec është një bekim për Shqipërinë. Por kanë të drejtë edhe protestuesit kundër tij që thonë se histori miliardash që vërshojnë drejt Shqipërisë janë po aq të vjetra sa luga e florinjtë e komunistëve të djeshëm dhe çeku i bardhë i ish-demoratëve të sotëm.

Rama ka të drejtë kur përmend markën Trump si garanci suksesi dhe jo vetëm për investimin konkret. Miqësia, por dhe interesi me njerëzit e fuqishëm të kësaj bote të padrejtë, shpesh vlejnë shumë më shumë se lumenjtë e parave. Por kanë të drejtë edhe kritikët e tij kur thonë se me bijën dhe dhëndrin e Presidentit Trump Rama është nisur të blerë influencë vetjake për pushtet vetjak.

Rama ka tĂ« drejtĂ« kur thotĂ« se ka kĂ«rkuar respektim maksimal tĂ« ekosistemit delikat tĂ« ZvĂ«rnecit, por kanĂ« gjithashtu tĂ« drejtĂ« edhe protestuesit kur mund tĂ« sjellin me dhjetra shembuj sesi ka ndodhur ekzaktĂ«sisht e kundĂ«rta, kur “pika e voçkĂ«l” Ă«shtĂ« shndĂ«rruar nĂ« humnerĂ«n qĂ« batĂ«rdis zona tĂ« mbrojtura, qĂ«ndra qytetesh apo periferi tĂ« tyre.

Rama ka të drejtë kur thotë se raporti i investitorëve me pronarët legalë të tokës është një marrëdhënie private, ku shteti nuk hyn hiç, por është e drejta e plotë e protestuesve ta kontestojnë një gjë të tillë, kur kujtojnë masakrën e frikshme që ka ndodhur me dekada në Shqipëri me pronat, me falsifikimet, dramat, ligjin e instaluar të xhunglës që e ka shndërruar vecanërisht bregdetin shqiptar në një parajsë të atyre që e transportojnë cash-in së paku me furgona. Që konkretisht në Vlorë drejtorët e kadastrës janë ndërruar shumë më shpesh se qimet e ujkut dhe që zakoni e desh edhe këtë herë, që edhe aty të mbijë një personazh kontravers si pronar. Sikur të ketë qenë nip i vetëm i Ali Pashës, ish-pronar i Tepelenës, i jugut të Shqipërisë dhe veriut të Greqisë.

Rama ka të drejtë kur kërkon të mos paragjykohet një investim kolosal, por kanë të drejtë edhe kundërshtarët e tij që i kujtojnë pusetat e shumta të hapura gjatë qeverisjes së këtij vendi.

Ka një rresht të pafundëm kontrastesh të tilla që po i afron bujarisht ky skaner i hidhur spontan që po i bëhet shoqërisë shqiptare. Ai është dëshmia që tregon se problemet e krijuara janë shumë më shumë sesa zgjidhjet e afruara. Se sukseset e duartrokituara tkurren përballë dështimeve spektakolare. Varësisht ngjyrës së votës dhe bindjes, publiku është i lirë të zgjedhë se cilën gjysmë të drejte pranon.

Fatkeqësisht ky skaner tregon dëshmon gjithashtu një hall shumë më të madh. Ai tregon me gisht raportin e deformuar mes vullnetit të individit që ka shumë më shumë pushtet se ai për të cilin është votuar dhe vetë sistemit që kontrollon e balancon pushtetet. Eshtë kontradikta mes udhës së lehtë që ka për vendimmarrje, për shembull emiri i Katarit dhe udhës së vështirë që kalon mes institucioneve, debatit dhe kompromisit të një drejtuesi shteti evropian.

PikĂ«risht pĂ«r kĂ«tĂ« shkak Rama sot Ă«shtĂ« nĂ« syrin e ciklonit. Helmi i mbledhur nĂ« ndĂ«rgjegjen e qytetarĂ«ve qĂ« ndihen tĂ« papĂ«rfaqĂ«suar. tĂ« pĂ«rjashtuar, tĂ« diskriminuar, herĂ« tĂ« tallur me lezet e herĂ« tĂ« goditur dhunshĂ«m, tĂ« ekspozuar pĂ«rpara zgjidhjeve me dy standarte, tĂ« detyruar tĂ« jenĂ« tĂ« polarizuar, tĂ« shtrĂ«nguar tĂ« jenĂ« dĂ«shmitarĂ« luksi tĂ« harbuar teksa numĂ«rojnĂ« lekĂ«t e mbijetesĂ«s, qĂ« ndjehen tĂ« pĂ«rfaqĂ«suar vetĂ«m nga vullneti i ca pak individĂ«ve e qĂ« detyrohen tĂ« votojnĂ« pĂ«r meme qesharake qĂ« t’i udhĂ«heqin nĂ« politikĂ«, i ka bĂ«rĂ« ata bashkĂ« nĂ« protestĂ«. ShqiptarĂ«t janĂ« si susta. DurojnĂ« gjatĂ«, pĂ«rkulen dhe duken si tĂ« shtypur kur ju ve kĂ«mbĂ«n sipĂ«r, por nĂ« momentin qĂ« kĂ«mba lodhet, atĂ«herĂ« kĂ«rcejnĂ« nĂ« mĂ«nyrĂ« tĂ« pakontrolluar. Kush i mendon tĂ« nĂ«nshtruar dhe pa nerv bĂ«n gabimin e jetĂ«s! Aq mĂ« shumĂ« qĂ« sikudo nĂ« botĂ«, “dashuria” pĂ«r politikĂ«n dhe politikanĂ«t Ă«shtĂ« e pĂ«rkohshme, ndryshueshme dhe vetĂ«m njĂ« fije e ndan nga urrejtja.

Dhe kjo është vetëm pjesa më e dukshme e asaj që po ndodh në këto orë dramatike. Mëria e fqinjëve për një nukël të mundshëm të turizmit elitar tek ish-fqinji i frustruar nga varfëria nuk është thjesht teori konspirative. Në rast të ndryshimit të balancave në zgjedhjet e mesmandatit në SHBA, në Kongres dhe Senat, Zvërneci dhe lidhjet e biznesit të bijës dhe dhëndrit të Presidentit, me të gjitha gjasat do të jenë një kalë beteje mes demokratëve dhe republikanëve. Dhe Shqipëria e vogël do të behet fushëbeteje e interesave të paimagjinueshme në vendin që qeveris gjithë botën.

TashmĂ« Rama tashmĂ« ka nevojĂ« vetĂ«m pĂ«r kohĂ«. I nevojitet kohĂ« qĂ« tĂ« kalojĂ« sĂ« paku qershorin sepse nĂ« korrikun e gushtin pĂ«rvĂ«lues shqiptar, si rregull pa pĂ«rjashtim, ftohen edhe pasionet mĂ« tĂ« nxehta tĂ« shqiptarĂ«ve. Deri atĂ«herĂ« do tĂ« ketĂ« plot kohĂ« tĂ« mendojĂ« se minjtĂ« largohen tĂ« parĂ«t kur anija nis e merr ujĂ«. Edi Rama, drejues i maxhorancĂ«s socialiste, e di mirĂ« se e ka mbushur anijen e tij plot me miushĂ« tĂ« padobishĂ«m, tĂ« pangopur, hilacakĂ« e vanitozĂ«, tĂ« cilĂ«t do tĂ« ishin personazhe tĂ« lezetçëm nĂ« drekadarka gazmore, por krejt tĂ« paaftĂ« tĂ« bĂ«jnĂ« beteja pĂ«r bindje politike. Dhe mbi tĂ« gjitha, deri atĂ«herĂ« kryeministri Rama do tĂ« ketĂ« kohĂ« qĂ« tĂ« reflektojĂ« edhe pĂ«r njĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ« tĂ« frikshme e tĂ« pandryshueshme: P
rdha e madhe eshte armiku mĂ« serioz i pizhameve tĂ« mĂ«ndafshta!

Tragjeditë me alkool në timon dhe një zgjidhje pa pranga e mallkime si hakmarrje

Nga Lorenc Vangjeli

Në harkun e dy javëve, në të njëjtin vend, për të njëjtat arsye e me të njëjtat mjete, u ripërsërit në mënyrë ngjethëse e njëjta skenë kriminale. Herën e parë me dy të mitur si viktima të vrarë barbarisht nga një shofer i dehur dhe herën e dytë, me një tjetër shofer të dehur që desh vrau po me makinë disa punonjës policie. Në të dy rastet protagonistët përfunduan në pranga. Ajo që i bën shumë të ngjashme këto krime, është mënyra e reagimin ndaj tyre. Mallkimi i një shoqërie të frustruar dhe që ndjehet e pambrojtur dhe marrja me pasojën dhe jo shkakun nga politika. Asaj politike, që duke ju bashkuar korit të mallkimeve, gjykon sipas një tipologjie të ngulitur se ndëshkimi dhe ashpërsimi i masave ndëshkimore janë zgjidhja e problemit. Pa kujtuar e kuptuar se krijohet në këtë mënyrë një reaksion zinxhir i kriminalizimit të shoqërisë. Parimi lindor, vodhe, priji një dorë, nuk arrin të ndreqësh, lidhe me pranga, është tashmë prej më shumë se tre dekada një kostum i vjetër që nuk vlen më. Burgu si përgjigje për cdo hall të ditës, është vetëm zgjidhje emergjente, e castit, ekstreme dhe njëkohësisht edhe e papërshtatshme dhe jo përfundimtare. Reagimi i politikës në rastin e aksidenteve me shoferë të dehur është një ngjyrësh: ashpërsim i legjislacionit dhe tundja e gogolit të burgut.

Me fatin e atij që mbërrin i fundit, Shqipëria jo vetëm nuk ka takat të bëjë shpikje të reja, por fatkeqësisht nuk ka as vullnetin të mësojë. Qoftë dhe me një kërkim tyë thjeshtë dembelësh në ChatGPT. Një problem i tillë më shumë se arrogancën e prangave, në 2026-ën ka zgjidhje paraprake shumë më të thjeshta. Duke thirrur në apel teknologjinë. E cila mund të përdoret edhe në një vend të varfër si Shqipëria, pa ndonjë kosto shtesë dhe pa efekte anësore. Eshtë më mirë të dish sesa të kesh! Dhe po të dinin, ligjvënësit shqiptarë mund të kuptonin se me disa ndryshime të thjeshta ligjore, mund të bëhet e detyrueshme që në makinat që janë burim i shtuar risku, mund të instalohet, në servise të certifikuar, një sensor i thjeshtë.

Renis Bodinaku, njĂ« koleksionist i çmendur mencurisht i makinave retro dhe mjeshtĂ«r i mekanikĂ«s, mund t’i shpjegonte falas trupĂ«s sĂ« deputetĂ«ve se ai sensor elektronik nuk e lejon makinĂ«n tĂ« ndizet nĂ«se drejtuesi i saj ka njĂ« nivel tĂ« caktuar alkooli nĂ« gjak. ShoferĂ« autobuzĂ«sh apo taksish, kamionĂ«sh tĂ« rĂ«ndĂ«, furgonĂ«sh furnizimi, ambulancash apo dhe mjete tĂ« policisĂ« e tĂ« tjerĂ«, mund tĂ« jenĂ« tĂ« parĂ«t qĂ« tĂ« jenĂ« subjekt i kĂ«saj metode. Pas tyre mund tĂ« jetĂ« detyrim i drejtuesve tĂ« identifikuar qoftĂ« dhe njĂ«herĂ« si pĂ«rdorues tĂ« alkoolit nĂ« timon. HerĂ«n e parĂ« hiqet patenta dhe ajo mund tĂ« rijepet mbas njĂ« periudhe tĂ« caktuar dhe vetĂ«m nĂ«se nĂ« mjet vendoset sensori antialkool.

Kostoja e sensorit shkon nga vetĂ«m disa mijĂ«ra lekĂ« prodhim kinez, deri nĂ« qindra euro prodhim evropian e amerikan. AsgjĂ« nĂ« krahasim me dramat dhe tragjeditĂ« rrugore tĂ« shkaktuara nga dashnorĂ«t e alkoolit apo dhe jetĂ«t e shkatĂ«rruara tĂ« fajtorĂ«ve nĂ« qeli. Pastaj dora – dorĂ«s kjo mund tĂ« shtrihet tek mjetet e tjera. Mbas kĂ«tij momenti fillestar, pakkush do tĂ« tentonte tĂ« hipte nĂ« makinĂ« me disa gota nĂ« stomak sepse do t’i mbetej vetĂ«m tĂ« flinte nĂ« timon. Dhe mbi tĂ« gjitha, do tĂ« kuptonte se do ta paguante nga xhepi edhe kosto tĂ« tjera vec gjobĂ«s.

Vite mĂ« parĂ«, me “PolicinĂ« qĂ« duam!”, tĂ« premtet e tĂ« shtunat nĂ« mbrĂ«mje ishin bĂ«rĂ« makthi i frekuentuesve tĂ« jetĂ«s sĂ« natĂ«s. Patrullat e policisĂ« ndodheshin kudo nĂ« afĂ«rsi tĂ« klubeve tĂ« natĂ«s dhe qelitĂ« mbusheshin me ashikĂ« tĂ« alkoolit. Me kalimin e kohĂ«s, si çdo gjĂ« qĂ« bĂ«het si aksion dhe reaksion, edhe reaksioni, edhe aksioni u harruan, por problemi mbeti! Pas kanĂ« mbetur vetĂ«m statistikat e djeshme dhe kujtesa e shkurtĂ«r pĂ«r tragjeditĂ« e sotme. Kur shumĂ«kush, pas solidaritetit tĂ« çastit me viktimat, kujtohet pĂ«r tragjeditĂ« e rrugĂ«ve vetĂ«m kur ato rindodhin sĂ«rish nĂ« njĂ« vend qĂ« Ă«shtĂ« mallkuar tĂ« mallkojĂ« pasojat, por si rregull nuk di apo edhe refuzon tĂ« luftojĂ« shkaqet!

Nëse Sokol Stojani do të ishte ende prokuror


Nga Lorenc Vangjeli

NjĂ« audio vetĂ«m pak sekonda tmerroi gjithĂ« dynjanĂ«. Kryetarja Mirela Bogdani dhe Sokol Stojani, antar i KĂ«shillit tĂ« LartĂ« tĂ« ProkurorisĂ«, u pĂ«rfshinĂ« nĂ« njĂ« dialog tĂ« nxehtĂ«. “Jam e cmendur unĂ«?”. “Po moj, po! Je e cmendur!”. Tonet ishin pĂ«rvĂ«luese dhe kundĂ«rshtia maksimale. Publiku dhe fatkeqĂ«sisht, edhe njĂ« pjesĂ« e medias, nĂ« momentet e para, vunĂ« re vetĂ«m natyrĂ«n e pazakontĂ« tĂ« debatit, por pa u thelluar nĂ« thelbin e tij dhe nĂ« arsyen se pse ai ndodhi. NjĂ« profesionist nuk ka gjasa tĂ« gjykojĂ« formĂ«n duke shmangur thelbin. NjĂ« prokuror do tĂ« gjykonte krejtĂ«sisht ndryshe. Me indicie nga media, njĂ« prokuror do tĂ« niste direkt njĂ« cĂ«shtje penale pĂ«r tĂ« parĂ« se cfarĂ« kishte ndodhur vĂ«rtet. Jo pĂ«r motive etik, por pĂ«r dyshime serioze tĂ« ekzistencĂ«s sĂ« njĂ« vepre penale. CfarĂ« kishte ndodhur nĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ«? NĂ« fillim tĂ« muajit tĂ« shkuar, ekzaktĂ«sisht nĂ« datĂ«n 2 prill, KLP merr vendim pĂ«r hapjen e vakancave nĂ« prokuroritĂ« e shkallĂ«s sĂ« parĂ« dhe pĂ«r moshapjen e tyre nĂ« prokuroritĂ« e apelit. Ky vendim u shpall dhe hyri nĂ« fuqi. Mbas kĂ«tij momenti, Kryetarja e KLP-sĂ« nuk ka asnjĂ« kompetencĂ« pĂ«r ta bllokuar, tĂ«rhequr apo mĂ« keq akoma, pĂ«r tĂ« ndryshuar atĂ« vendim kolegjial. Ligji nuk i jep tagĂ«r kryetarit tĂ« KLP-sĂ« pĂ«r tĂ« bĂ«rĂ« cilindo nga kĂ«to veprime. Cdo ndryshim i mundshĂ«m i vendimit tĂ« kĂ«tij organi kolegjial, kĂ«rkon gjithashtu njĂ« procedurĂ« tĂ« qartĂ« ligjore: bĂ«het propozim nĂ« komision, komisioni e referon atĂ« nĂ« mbledhjen plenare dhe vetĂ«m atĂ«herĂ« KLP do tĂ« mund tĂ« rivotonte. Udha tjetĂ«r, bllokimi informal, fillimisht me mospublikim dhe mĂ« pas edhe mĂ« moszbatim, duket edhe sĂ« largmi, se Ă«shtĂ« njĂ« shkelje e qartĂ« proceduriale.

Prokurori qĂ« do tĂ« dĂ«gjonte tĂ« gjithĂ« audion dhe do tĂ« lexonte proces-verbalin e mbledhjes, do tĂ« vinte re se shpjegimet e dhĂ«na nga kryetarja Bogdani, se vendimi i kontesuar nuk ishte marrĂ« me shumicĂ« absolute, rrĂ«zohet nga vetĂ« precedentĂ«t e mĂ«parshĂ«m tĂ« KLP-sĂ«. PrecedentĂ« qĂ« nisin qĂ« nga zgjedhja e kryetarit tĂ« dikurshĂ«m tĂ« SPAK Altin Dumani e deri tek zgjedhja e drejtuesit aktual tĂ« SPAK, Klodian Braho. KLP ka marrĂ« vendime me shumicĂ« relative sa herĂ« ka pasur tre apo mĂ« shumĂ« propozime konkuruese nĂ« tryezĂ«, qĂ« nga cĂ«shtje me karakter marrje masash disiplinore pĂ«r prokurorĂ«, nĂ« vendime pĂ«r karierĂ«n e tyre apo dhe nĂ« vlerĂ«simet periodike tĂ« punĂ«s sĂ« tyre. Madje edhe vendimi fillestar i 2 prillit u shpall si i tillĂ«, madje edhe nga kryearja e KLP-sĂ«, pikĂ«risht mbi bazĂ«n e kĂ«saj logjike. KundĂ«rshtia mes dy antarĂ«ve tĂ« KLP-sĂ« dhe tonet e nxehta, erdhĂ«n nga “risia” befasuese e mbledhjes pasardhĂ«se.

Dhe këtu, cfarë duket thjesht si sherr e kundërshti kolegësh, merr përmasa befasuese. Në këtë pikë, cilido prokuror i republikës, ka jo vetëm hapësirën ligjore, por edhe detyrimin për të ndërhyrë. Duke regjistruar ceshtjen mbasi të konstatojë se pse nuk është publikuar për 24 orë vendimi kolegjial i KLP-së. Dhe më pas edhe të hetojë për të zbuluar shkaqet dhe arsyet se pse një gjë e tillë nuk ka ndodhur. Vetëm një hetim i tillë do të sqaronte dyshimet dhe arsyet se nëse kjo gjë ka ndodhur për rastësi, si një harresë administrative, nëse ka pasur tentativa për fallsifikim apo dhe më keq akoma, nëse është tentuar shpërdorimi i detyrës nëpërmjet mosplotësimit të rregullt të saj. Në rastin më të mirë, hetimi do të zbulonte mungesë të theksuar profesionalizmi. Mund të ndodhë që ky hetim i supozuar të dalë në konkluzionin se përvec vonesës, pasoja juridike nuk ka ndodhur. Gjysma e të keqes ishte që formalisht vendimi hyri në fuqi, ashtu sic ishte vendosur me vullnetin e votës së shumicës së KLP-së. Por pavarësisht hetimit, shija e keqe e debatit dhe prova se edhe në institucione kaq të rëndësishme të drejtësisë ndodhin cmenduri të tilla, helmon gati pa kthim, besimin e qytetarëve në sistemin e drejtësisë.

Duke ndjekur këtë arsyetim, ato pak sekonda audio të shkëputura nga mbledhja e sherrit, janë shumë më shumë se një shfrim nervash. Ato janë një klithmë që gris një perde të errët dyshimesh për funksionimin normal të KLP-sëm një nga shtyllat e sistemit të drejtësisë. KLP ka dëshmuar deri më tani problematika serioze në funksionin e saj, mbi të cilat ka një heshtje pothuaj totale. Ka vonesa të jashtëzakonshme në procedurën e vlerësimit të prokurorëve, që janë momenti bazë për emërimin apo transferimin e prokurorëve. Më pas edhe për administrimin e karrierës së tyre. Probleme të rënda nënvizohet edhe në procesin e mbikqyrjes së etikës dhe profesionalizmit të organin e prokurorisë. Prokurorë që sillet si adoleshentë arrogantë në sallën e gjyqit apo dhe që marrin vendime të ndryshme për casus-e të njëjta, kanë filluar prej kohësh të mos jenë përjashtime të vecuara.

Nuk mbaron kĂ«tu. Dy deri nĂ« tre vjet mĂ« pas mbaron mandati i rreth 15 prokurorĂ«ve tĂ« SPAK-ut dhe pĂ«rkundĂ«r kĂ«rkesĂ«s sĂ« ligjit, mund tĂ« ndodhĂ« qĂ« ata tĂ« jetĂ« tĂ« papunĂ«. Mund tĂ« ndodhĂ« qĂ« ky resurs i burimeve njerĂ«zore tĂ« paguhet, por dhe tĂ« mos kenĂ« vend pune nĂ« prokurorinĂ« e apelit, sic urdhĂ«ron ligji tĂ« ndodhĂ«. Mbas meje qaje qameti, atĂ«herĂ« nuk do tĂ« jetĂ« njĂ« arsye e mjaftueshme pĂ«r t’u ngushĂ«lluar pĂ«r situatĂ«n nĂ« sistemin e dretĂ«sisĂ«, ku vakancat e paplotĂ«suara kanĂ« si rezultat tĂ« vetĂ«m, drejtĂ«sinĂ« e munguar pĂ«r qytetarin e thjeshtĂ« shqiptar. Sokol Stojani Ă«shtĂ« prokuror, por nuk mund tĂ« hetojĂ« njĂ« debat ku ai vetĂ« Ă«shtĂ« pĂ«rfshirĂ«. Revolta e tij si anĂ«tar i KLP-sĂ« Ă«shtĂ« vetĂ«m njĂ« klithmĂ« pĂ«r kolegĂ«t e tij, qĂ« nuk duan tĂ« dĂ«gjojnĂ«. Si krismat nĂ« koncert si vetĂ« koncerti, nuk mirĂ«priten nga veshĂ« tĂ« shurdhĂ«t.

Drama Ndrenika e Veliaj, teatri real që e ka ende larg fundin

Nga Lorenc Vangjeli

Ishte e pabesueshme, por dhe e pritshme dhe e parashikueshme, shtrĂ«ngata dixhitale ndaj shfaqjes sĂ« dyshes Ndrenika – Veliaj nĂ« sallĂ«n e gjyqit. NjĂ« skenĂ« teatri natyralist, ku aktori profesionist luan njeriun qĂ« Ă«shtĂ« dhe jo personazhin qĂ« i diktonte dikur skenari, kurse politikani i prangosur, ishte nĂ« rolin e personazhit real tĂ« dramĂ«s vetjake tĂ« kushtĂ«zuar nga rrethanat. Mjaftuan edhe aq pak çaste filmike, njĂ« gjysmĂ« dialogu dhe njĂ« puthje nĂ« ballĂ« e aktorit njeri mbi politikanin personazh, qĂ« tĂ« kuptohet mĂ« pas thellĂ«sia dramatike dhe deformimi i gjykimit plot urrejtje dhe shpesh pa logjikĂ« i njĂ« pjese jashtĂ«zakonisht tĂ« madhe tĂ« shoqĂ«risĂ«: Ndarja bardh e zi nĂ« gjykim, nĂ« tĂ« mirĂ« e tĂ« kĂ«qinj, nĂ« moralistĂ« dhe amoralĂ«, nĂ« Ă«ngjĂ«j e djaj. Dhe meqĂ« zakonisht urrejtja bĂ«rtet mĂ« shumĂ« se dashuria, humori i shoqĂ«risĂ« dixhitale, ngriti furtunĂ« urrejtjeje mbi Robert NdrenikĂ«n dhe baltĂ«n e ripĂ«rdorur ndaj Erion Veliajt.

NĂ« fakt, ky proces publik Ă«shtĂ« i helmuar nga paragjykimet. TĂ« paktĂ«n pĂ«r Veliajn, teatri real i procesit tĂ« tij gjyqĂ«sor Ă«shtĂ« ende shumĂ« larg verifikimit tĂ« fajĂ«sisĂ« apo pafajĂ«sisĂ« sĂ« tij. Deri mĂ« tani debati mbi dosjen e tij penale ka qenĂ« i shkĂ«putur, me copĂ«za si mozaikĂ«, i imponuar dhe i drejtuar drejt fajĂ«sisĂ« mbi gjykim publik. ÇfarĂ« kishte ndodhur mĂ« parĂ« me drejtorĂ«t e tij tĂ« bashkisĂ«, pĂ«rfshirja e bashkĂ«shortes sĂ« tij dhe garderobĂ«s sĂ« saj nĂ« proces, paragjykimet qĂ« nuk kanĂ« tĂ« sosur dhe mbi tĂ« gjitha, armiqĂ«sitĂ« e tij politike e mediatike, ishin pjesĂ« tĂ« stuhisĂ« perfekte kundĂ«r tij. NĂ« PD do tĂ« donin ta shihnin prej vitesh nĂ« pranga. NĂ« PS, segmente tĂ« caktuara e tĂ« identifikuara ishin gjithashtu tĂ« interesuara qĂ« kryetari i bashkisĂ« sĂ« TiranĂ«s tĂ« shndĂ«rrohej nĂ« Qazim Mulletin e tĂ« majtĂ«s. Edhe media ishte element i kĂ«saj lloj stuhie, nĂ« tĂ« cilĂ«n Veliaj kishte arritur qĂ« nĂ« shumicĂ« tĂ« prodhonte miq tĂ« rremĂ« dhe armiq tĂ« vĂ«rtetĂ«. Por tĂ« gjitha kĂ«to janĂ« sfondi i teatrit real. Skenari i tij ka mbĂ«rritur tashmĂ« vetĂ«m nĂ« aktin e dytĂ«. NĂ« tĂ« parin u luajt drama e arrestit me burg. NĂ«se arresti nĂ« burg ka qenĂ« masa e duhur, proporcionale dhe e pĂ«rshtatshme pĂ«r rastin e tij. Verifikimi i saj periodik nga gjykatat e ka lĂ«nĂ« ende nĂ« qeli Veliajn, tashmĂ« prej mĂ« shumĂ« se 15 muajsh. Ky arrest vuri nĂ« pikĂ«pyetje edhe mandatin si kryetar bashkie – pĂ«rballĂ« kokĂ«fortĂ«sisĂ« sĂ« tij pĂ«r tĂ« dhĂ«nĂ« dorĂ«heqje, e shkarkuan me KĂ«shill bashkiak – por e legjitimoi sĂ«rish nĂ« detyrĂ« Gjykata Kushtetuese. Akti i dytĂ« ka tĂ« bĂ«jĂ« me hetimin gjyqĂ«sor, ku njĂ« sĂ«rĂ« pikpyetjesh tĂ« tjera do tĂ« duhet tĂ« marrin pĂ«rgjigje deri nĂ« verifikimin e statusit tĂ« tij pĂ«rpara drejtĂ«sisĂ«, fajtor apo i pafajshĂ«m. Saga e marrjes sĂ« dosjes nĂ« dorĂ«zim, mungesa e njohjes me tĂ«, kafazi i qelqtĂ« dhe njĂ« mori detajesh tĂ« tjera, do tĂ« duhet tĂ« analizohen pĂ«r tĂ« dhĂ«nĂ« njĂ« gjykim mbi gjykimin. A ishte procesi i drejtĂ«, i ndershĂ«m, i barabartĂ«? A janĂ« respektuar tĂ« drejtat e individit nĂ« gjykim? A ka funksionuar pĂ«r tĂ« prezumimi i pafajĂ«sisĂ«? A Ă«shtĂ« garantuar barazia e palĂ«ve nĂ« proces, e kĂ«shtu me rradhĂ«. SĂ«rish deri nĂ« kĂ«tĂ« pikĂ« tĂ« teatrit real mbi Veliajn, Ă«shtĂ« ende larg momenti pĂ«r tĂ« folur mbi fajĂ«sinĂ« apo pafajĂ«sinĂ« e tij pĂ«r gati njĂ« dyzinĂ« me akuza. E megjithatĂ«, ky Ă«shtĂ« momenti pĂ«r tĂ« kuptuar se çfarĂ« do tĂ« ndodhĂ« nĂ« tĂ« ardhmen.

Erion Veliaj bastin e tij e ka me kohĂ«n. Edhe me pritjen. Fillimisht ai duhet tĂ« duhet tĂ« ndajĂ« fatin e tij si qytetar, me tĂ« nesĂ«rmen si politikan. Natyrisht nuk Ă«shtĂ« e lehtĂ« tĂ« bĂ«het kjo gjĂ«. EshtĂ« njĂ« proces goxha i ndĂ«rlikuar. Fillimisht, pa i rĂ«nĂ« nga Kina, siç thuhet nĂ« zhargon popullor, Veliaj duhet tĂ« kujtojĂ« atĂ« proverbin e vjetĂ«r kinez qĂ« kĂ«shillon durim. Durimin e mjaftueshĂ«m pĂ«r tĂ« pritur nĂ« breg tĂ« lumit qĂ« rrjedha t’i nxjerrĂ« vetĂ« nĂ« breg kufomat e armiqve. Edhe pse pĂ«r tĂ« ndodhur kjo, duhet tĂ« rrjedhĂ« ende shumĂ« ujĂ« nĂ«n urat e LanĂ«s. Por pa revansh. Pa etjen e hakmarrjes. Sepse kush niset pĂ«r t’u hakmarrĂ« duhet tĂ« pĂ«rgatisĂ« dy arkivolĂ« e njĂ«ri ndĂ«r ta Ă«shtĂ« gjithmonĂ« i destinuar qĂ« herĂ«t a vonĂ« tĂ« shndĂ«rrohet pĂ«r pĂ«rdorim vetjak.

Si qytetar, si individ, prind e bashkĂ«short Veliaj duhet tĂ« llogarisĂ« se brenda a jashtĂ« kafazit, me transmetim live apo me dyer tĂ« mbyllura, ai do tĂ« shpallet fajtor. Dhe nĂ« kĂ«tĂ« pjesĂ« tĂ« skenarit, do t’i duhet tĂ« luajĂ« dramĂ«n e individit. Si politikan i duhet tĂ« presĂ« “shkallĂ«n e katĂ«rt” tĂ« drejtĂ«sisĂ« shqiptare, gjykatĂ«n e Strasburgut. Me siguri matematike, nĂ« atĂ« proces, arresti i tij me burg do tĂ« konsiderohet arbitrar e joproporcional. KĂ«shtu do tĂ« ndodhĂ« nĂ« njĂ« tĂ« ardhme shumĂ« tĂ« afĂ«rt. MĂ« tej, me pak mĂ« shumĂ« fat nĂ« dispozicion, pĂ«r shkak tĂ« shkeljeve tĂ« verifikuara proceduriale, mund t’i vihet nĂ« dyshim edhe vetĂ« fati i dĂ«nimit penal. Minimalisht, njĂ« rikthim i gjykimit me rihapje tĂ« procedurĂ«s nĂ« TiranĂ«. Por kjo i pĂ«rket njĂ« tĂ« ardhmeje qĂ« kĂ«rkon shumĂ« mĂ« shumĂ« kohĂ«. Nga njĂ«ra pikĂ« nĂ« tjetrĂ«n, ky do tĂ« jetĂ« segmenti kohor qĂ« do t’i duhet Veliajt pĂ«r tĂ« dalluar miqtĂ« e tij tĂ« paktĂ«, fillimisht ata qĂ« ka nĂ« familjen e tij politike dhe armiqtĂ« qĂ« i vijnĂ« nga kudo. Dhe pĂ«r tĂ« kuptuar se nĂ« politikĂ« nuk ka as dashuri dhe as urrejtje tĂ« pĂ«rhershme. Ka vetĂ«m pĂ«rputhje apo kundĂ«rshti interesash. Dhe kjo vlen kryesisht pĂ«r raportin e tij me Edi RamĂ«n, pĂ«r tĂ« cilin ka pasur gjithmonĂ« bindjen se i bashkonte empati reciproke. NĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ«, ai duhet tĂ« llogarisĂ« nĂ«se mund tĂ« rihyjĂ« apo jo sĂ«rish nĂ« ombrellĂ«n e interesave tĂ« kryeministrit.

Gjithkush e ka menduar qoftĂ« dhe njĂ«herĂ« rimishĂ«rimin tek vetja tĂ« djaloshit francez Edmond Dantes kur hyri nĂ« burg dhe shndĂ«rrimin e tij nĂ« Kontin e Monte Kristos kur doli prej tij. Veliajt do t’i duhet tĂ« rihyjĂ« atĂ«herĂ« nĂ« rolin e tij si njeri dhe jo mĂ« si personazh nĂ« teatrin e tij vetjak. Me plagĂ« si qytetar, por me tjetĂ«r lloj pjekurie si politikan. Dhe kĂ«tĂ« gjĂ« duhet ta bĂ«jĂ« edhe pĂ«rballĂ« njĂ« profesionisti ikonĂ« si Robert Ndrenika, tĂ« duartrokitur nĂ« skenĂ« e ekran kur luante emocione tĂ« diktuara nga skenari e regjia dhe tĂ« mallkuar nĂ« jetĂ« kur shfaqi emocionet e tij si njeri i diktuar nga zemra. CfarĂ« mbetet pĂ«rtej Ă«shtĂ« vetĂ«m histori e tĂ« ardhmes qĂ« e shkruan ndonjĂ«herĂ« vetĂ«m kapricioja e tĂ« shkuarĂ«s.

NjĂ« “gĂ«njeshtĂ«r” lozonjare e RamĂ«s, por dhjetĂ« vjet mĂ« pas


Nga Lorenc Vangjeli

Dikur, rreth 10 vjet mĂ« parĂ«, Edi Rama dĂ«shmonte pĂ«r njĂ« zakon tĂ« tijin: “
marr njĂ« taksi pas mesnate dhe i them taksistit, “Fol tani!”. Sipas RamĂ«s sĂ« dikurshĂ«m, tĂ« vĂ«rtetat e treguara nga taksisti i rastit, ishin edhe mĂ« tĂ« besueshme se raportet nga Banka BotĂ«rore apo BE-ja. Ish-kryeministri norvegjez Jens Stoltenberg, dy vjet para RamĂ«s, kishte shkuar mĂ« tej me fabulĂ«n e taksistit. Ai ishte maskuar si shofer taksie, me syze dhe kamera tĂ« fshehta nĂ« bord dhe kishte tentuar tĂ« maste pulsin e qytetarĂ«ve nĂ« raport me politikat e tij. Nuk dihet se çfarĂ« i tregonin taksistĂ«t e pasmesnatĂ«s RamĂ«s, por norvegjezĂ«t, kur kuptonin se nĂ« timon ishte kryeministri i tyre, nuk e kursenin pakĂ«naqĂ«sinĂ« pĂ«r mĂ«nyrĂ«n sesi ai drejtonte makinĂ«n. Njeriu qĂ« mĂ« pas do tĂ« bĂ«hej sekretar i pĂ«rgjithshĂ«m i NATO-s, tha atĂ«herĂ« batutĂ«n e famshme: “
norvegjezĂ«t do tĂ« jenĂ« mĂ« mirĂ« me mua si kryeministĂ«r sesa t’u shĂ«rbej si shofer taksie”. Rama mund tĂ« bĂ«het edhe sekretar i NATO-s, por shofer taksie nĂ« TiranĂ« nuk bĂ«het dot. Nuk ka patentĂ« pĂ«r drejtimin e makinĂ«s.

Nuk ka pikĂ«n e rĂ«ndĂ«sisĂ« nĂ«se Ă«shtĂ« i vĂ«rtetĂ« apo jo ky zakon i dikurshĂ«m i RamĂ«s, nĂ«se ishte ide origjinale apo pĂ«rshtatje e fushatĂ«s zgjedhore tĂ« ish-kryeministrit norvegjez, nĂ«se udhĂ«tonte nĂ« mesnatĂ« me taksi tĂ« rastit apo pĂ«rdorte njĂ« gĂ«njeshtĂ«r tĂ« pafajshme dhe lozonjare si element pĂ«r komunikimin publik. NĂ« tĂ« dy rastet Rama e Stoltenberg – ish-kryeministri hollandez dikur e shef i NATO-s sot Mark Rutte ka bĂ«rĂ« tĂ« njĂ«jtĂ«n gjĂ« – kanĂ« pasur nevojĂ« pĂ«r dĂ«shmi autentike tĂ« qytetarĂ«ve. KanĂ« kĂ«rkuar njĂ« barometĂ«r social qĂ« t’u rrĂ«fejĂ« ato lloj tĂ« vĂ«rtetash, qĂ« pĂ«r shkak tĂ« rrethimit tĂ« zyrĂ«s sĂ« tyre nga njĂ« grusht njerĂ«zish e interesash tĂ« ndryshueshme, kanĂ« gjithmonĂ« e mĂ« pak shanse tĂ« mbĂ«rrijnĂ« nĂ« veshĂ«t e tyre pa u deformuar rrugĂ«s.

Rama është i fiksuar mbas sondazheve. Ai gjithashtu është në lëvizje dhe shpesh takon çdo lloj kategorie qytetarësh. Por a janë të mjaftueshëm këto dy instrumente për të kuptuar realisht pulsin e shoqërisë shqiptare? Për të kuptuar nevojat e saj, pritshmëritë e pakënaqësitë? Sondazhet kanë marzhin e tyre të gabimit. Me kohë, ato edhe mund të fitojnë tendencën për të thënë atë që pëlqen të dëgjojë vetë porositësi i tyre. Komunikimet publike të Ramës, gjithashtu janë shpesh si rrugë njëkalimshme, ku dëgjohet zëri i tij që mbyt edhe zërat që i zhurmojnë në vesh. Nga xhamat e errët të makinës, nga dritaret e zyrës, nga kohëzgjatja e pazakontë në jetëgjatësinë e pushtetit, nga shkëputja prej përditshmërisë së njeriut të thjeshtë, nga rrethimi i hekurt me një grusht gjithmonë e më të vogël njerëzish, nga pengmarrja e pandjeshme që e bën si asnjë ushtri në botë grushti i servilëve të pandashëm, nga përzgjedhja vetjake për të besuar gënjeshtrat e bukura përpara të vërtetave të hidhura, nga ballafaqimi i zgjedhur me kuotën intelektuale të ZeqiLandit, nga mospanimi i nevojës së dëshpëruar për të pasur njerëz kritikë pranë, pra, për gjithë këtë kompleks faktorësh, pa përjashtuar edhe distancën dhe lodhjen që vetë Rama ka krijuar me përditshmërinë tokësore në Shqipëri, kryeministri ka tashmë gjithë rrezikun e mundshëm që të jetojë në një realitet tjetër nga ai i shqiptarëve të zakonshëm. Të jetojë në një planet tjetër nga ta dhe të vërtitet në një orbitë vetmie, arratije dhe bindjeje se të tjerët nuk e kuptojnë dot më.

AsnjĂ« sondazh, por edhe asnjĂ« taksist i vetĂ«m, doktor a psikolog, nuk mund tĂ« shpjegojĂ« se pse ka kaq shumĂ« pakĂ«naqĂ«si tek qytetarĂ«t shqiptarĂ«. Sesa tĂ« stresuar janĂ« ata. Sesi e nisin ditĂ«n duke mallkuar dhe nuk i zĂ« gjumi pa mallkuar tĂ« gjithĂ« e gjithçka. Edhe ata qĂ« llogarisin qindarkat, edhe ata qĂ« kanĂ« fituar miliona. Nuk ka piktor qĂ« tĂ« shpjegojĂ« se pse janĂ« kaq tĂ« ngrysur nĂ« portret tĂ« gjithĂ«. Duket sikur shumica e shqiptarĂ«ve, kĂ«mbĂ«sorĂ« apo me makina, sapo janĂ« kthyer nga njĂ« funeral dhe pjesa tjetĂ«r po nxiton tĂ« shkojĂ« nĂ« njĂ« tjetĂ«r funeral. Sesi shumĂ«kush nĂ« TiranĂ« e gjetkĂ« ngjan si njĂ« armĂ« e mbushur gati pĂ«r t’u shkrepur. Nga nervat, nga padurimi, nga mbushja me helmin e ligĂ«sinĂ« qĂ« tĂ« gjithĂ« e prodhojnĂ« kundĂ«r tĂ« gjithĂ«ve. VĂ«shtirĂ« tĂ« shpjegohet thjesht se pse shqiptarĂ«t, edhe pse mĂ« tĂ« pasur se dikur, sot janĂ« njĂ« popull tragjikisht i palumtur.

MjaftojnĂ« dy video disa sekondĂ«she qĂ« kanĂ« bĂ«rĂ« namin nĂ« hapĂ«sirĂ«n virtuale pĂ«r tĂ« dĂ«gjuar me urgjencĂ« ulĂ«rimĂ«n qĂ« pĂ«r momentin duket e heshtur, por qĂ« nesĂ«r mund tĂ« jetĂ« e tmerrshme. NĂ« tĂ« parĂ«n, dy tĂ« rinj masakrojnĂ« me shkelma njĂ« burrĂ« tĂ« pambrojtur dhe nĂ« tĂ« dytĂ«n, njĂ« e moshuar hidhet direkt nĂ« nofullat e procedurĂ«s penale. NĂ« rastin e parĂ« prokuroria nuk ka bĂ«rĂ« asnjĂ« veprim thelbĂ«sor pĂ«r pesĂ« muaj me radhĂ« nĂ« njĂ« rast qĂ« duhet tĂ« kishte pĂ«rfunduar direkt nĂ« gjykatĂ«. Por kur hetimi bĂ«het tĂ«rkuzĂ«, fajĂ«sia kĂ«putet pavarĂ«sisht trashĂ«sisĂ« sĂ« zullumit. NĂ« rastin e dytĂ«, e moshuara do tĂ« duhet ta ketĂ« pisk, sepse ligji nĂ« ShqipĂ«ri Ă«shtĂ« ferr pĂ«r njerĂ«zit e dobĂ«t e tĂ« varfĂ«r si ajo. KĂ«to janĂ« nga ato episode qĂ« mund tĂ« shĂ«rbejnĂ« si skaner i gjithĂ« problemeve tĂ« shoqĂ«risĂ«, tĂ« qeverisjes dhe tĂ« vetĂ« mentalitetit ‘bli ditĂ« e rro’, qĂ« nuk vdes kurrĂ« nĂ« ShqipĂ«ri. Probleme pronash tĂ« pazgjidhura, tĂ« mbartura, tĂ« çartura, tĂ« tjetĂ«rsuara e tĂ« grabitura, institucione qĂ« nuk funksionojnĂ«, polici e drejtĂ«si qĂ« ose marrin anĂ«n e tĂ« fortit, ose flenĂ« e bĂ«hen bashkaksionerĂ« me tĂ« pasurit. TĂ« varfĂ«r qĂ« kuptojnĂ« se varfĂ«ria Ă«shtĂ« krimi mĂ« i rĂ«ndĂ« nĂ« ShqipĂ«ri, kurse tĂ« pasurit mund tĂ« blejnĂ« dhe vetĂ« tĂ« drejtĂ«n. Po Rama? CfarĂ« do tĂ« thoshte njeriu qĂ« mbi tĂ« gjitha duhet tĂ« ishte garanti i dy viktimave tĂ« shfaqura nĂ« video? Empatia dhe detyra do tĂ« duhej ta bĂ«nte aleat me ta dhe njĂ«sh me tĂ« dobĂ«tit. Me fjalĂ« padyshim do tĂ« thoshte pikĂ«risht kĂ«tĂ« gjĂ«. Por modeli i tij ka ndryshuar nĂ« vite. Siç do tĂ« mund t’i dĂ«shmonte ai vetĂ« me sinqeritet taksistit tĂ« mesnatĂ«s: “DĂ«gjo tani! Problemi nuk Ă«shtĂ« kaq i thjeshtĂ« siç bĂ«rtasin 707 tenxheret e kĂ«rcasin 1001 penxheret. Ata dy qytetarĂ«t qĂ« protestojnĂ« janĂ« barrĂ« pĂ«r t’u mbajtur. AgresorĂ«t janĂ« investitorĂ«. Hapin vende pune. NdĂ«rtojnĂ« resorte. Resortet sjellin turistĂ«. TuristĂ«t do tĂ« bĂ«jnĂ« foto. Fotot i hedhin nĂ« instagram. Dhe Instagrami cmendet nga diçiturat: “ÇfarĂ« mrekullie Ă«shtĂ« ShqipĂ«ria!”. Po pastaj? Pastaj Ă«shtĂ« muhabet tjetĂ«r tĂ« guxosh mos pranosh botĂ«n shumĂ«ngjyrĂ«she tĂ« instagramit. Pastaj Republika e ZeqiLandit, ende jashtĂ« BE-sĂ«, por anĂ«tare e kĂ«saj familjeje gazmore, duhet tĂ« presĂ« vetĂ«m qĂ« shqiptarĂ«t t’i besojnĂ« magjisĂ« sĂ« ngjyrave. Pastaj ju duhet vetĂ«m qĂ« tĂ« shkojnĂ« nĂ« zgjedhjet periodike pĂ«r tĂ« votuar “Jo mĂ« tĂ« mirĂ«t e mundshĂ«m, por mungesĂ«n e njĂ« oferte mĂ« tĂ« mirĂ« se kjo qĂ« Ă«shtĂ«. Se mĂ« tĂ« mirĂ« se kjo qĂ« kanĂ«, nuk ka, pra!”.

Një karrocë fëmijësh për kryeministrat

Nga Lorenc Vangjeli

Tragjedia e DurrĂ«sit qĂ« futi nĂ« dhe’ dy fĂ«mijĂ« dhe rrezikoi jetĂ«n e dy tĂ« tjerĂ«ve shkaktoi njĂ« reaksion zinxhir dhembjeje kombĂ«tare, solidariteti dhe proteste. TĂ« gjithĂ« ju bashkuan vajit tĂ« familjeve duke u ngushĂ«lluar se tĂ« paktĂ«n ky krim kishte ndodhur jashtĂ« familjes vetjake. TĂ« gjithĂ« u ndjenĂ« tĂ« frikĂ«suar se nĂ« vend tĂ« fĂ«mijĂ«ve fatkeqĂ«, mund tĂ« kishte qenĂ« kushdo tjetĂ«r. Sepse cilido Ă«shtĂ« i pambrojtur nga dehja e individĂ«ve qĂ« sillen me makinat si banditĂ«t me pistoletĂ«n, sepse cilido mund tĂ« jetĂ« target fatal kur ecĂ«n nĂ« trotuar, kur qĂ«ndron nĂ« bar apo dhe thjesht kur rri e sheh punĂ«n e tij. Vaji, por dhe mallkimet u shndĂ«rruan edhe kĂ«saj here nĂ« sport kombĂ«tar dhe sĂ«rish sipas prirjes sonĂ« kombĂ«tare, gjithsecili ju dorĂ«zua lutjes sĂ« pafuqisĂ«: “TĂ« isha unĂ« mbret vetĂ«m pĂ«r 24 orë !”, si formula magjike qĂ« do tĂ« zgjidhte çdo hall tĂ« kĂ«tij vendi dhe do tĂ« ndĂ«shkonte çdo maskara nĂ« vend qĂ« sillet si pronar i jetĂ«s sĂ« tjetrit. Propozime pĂ«r ashpĂ«rsimin e ligjeve pĂ«r shoferĂ«t e dehur, pĂ«r rikthimin e dĂ«nimit me vdekje e plot dalldi tĂ« kĂ«tij lloji, pĂ«r policĂ« tĂ« shtritrĂ« nĂ« rrugĂ« apo pĂ«r policĂ« nĂ« çdo kryqĂ«zim, tĂ« gjitha nĂ« thelb kĂ«rkojnĂ« tĂ« shĂ«rojnĂ« pasojĂ«n pa hyrĂ« nĂ« njohjen dhe qortimin e shkaqeve.

Shqipëria nuk është monarki, siç do të ëndërronte qytetari i thjeshtë që pretendon zgjidhen e derteve për 24 orë, por ka pasur të paktën tre mbretër të pashpallur në këtë vend. Tre individë që pushtetin e marrë me qera nga vota, e kanë ushtruar si monarkë me vullnet personal, shpesh edhe mbi kufijtë e ligjit. Dy prej tyre, Rama e Berisha u bënë pjesë e zisë së Durrësit, por pa ja thënë askujt, pa ja pranuar askujt se pikërisht ata me veprime dhe mosveprime kanë mbushur me karburant makinën vrasëse. Ndoshta sepse nuk kanë ditur apo ndoshta edhe më keq, sepse nuk kanë dashur të bëjnë ndryshe. Ndoshta edhe pse nuk kuptojnë se çfarë ndodh realisht në vend.

Dikush duhet t’jua kishte thĂ«nĂ« kohĂ« mĂ« parĂ« se mjaftonte njĂ« eksperiment social qĂ« tĂ« ballafaqoheshin me skenarin kriminal qĂ« afron navigatori urban i qyteteve shqiptare. Mjaftonte qĂ« njĂ« ditĂ« tĂ« vetme, Berisha mĂ« parĂ« dhe Rama mĂ« pas, tĂ« shtynin njĂ« karrocĂ« fĂ«mijĂ«sh nĂ«pĂ«r rrugĂ«. Dhe do tĂ« kuptonin se ky Ă«shtĂ« njĂ« mision i pamundur. Se trotuaret janĂ« tĂ« papĂ«rshtatshĂ«m, se diku pĂ«rfundojnĂ« direkt nĂ« askund dhe detyrohesh tĂ« ecĂ«sh aty ku hingĂ«llijnĂ« makinat, se edhe nĂ«se arrin ta kryesh kĂ«tĂ« mision tĂ« pamundur, nuk ke adresĂ« pĂ«rfundimtare pĂ«rveç shtĂ«pisĂ«. Nuk ka sheshe lodrash ose kur ekzistojnĂ« kanĂ« madhĂ«sive e njĂ« shamie xhepi, nuk ka fusha lojĂ«rash, nuk ka hapĂ«sira tĂ« gjelbra. TĂ« gjitha ato janĂ« shndĂ«rruar nĂ« menunĂ« e pangopur tĂ« betonit, qĂ« maksimumi qĂ« afron nĂ« kĂ«mbim, Ă«shtĂ« rrjeti i kafeneve nĂ« katin e parĂ«. Ku prindĂ«rit pinĂ« kafe pĂ«r argĂ«tim dhe fĂ«mijĂ«t argĂ«tohen vetĂ«m me celular nĂ« dorĂ« apo duke ardhur vĂ«rdallĂ« si ujku nĂ« kafazin e kopshtit zoologjik tĂ« TiranĂ«s. NjĂ« karrocĂ« fĂ«mijĂ«sh, e shtyrĂ« nga dora e RamĂ«s dhe BerishĂ«s, do tĂ« shĂ«rbente si kĂ«shilltar mĂ« i mirĂ« pĂ«r ta sesa dhjetra konkurse urbanistĂ«sh, interesash estetike, financiare apo zgjidhje shtrĂ«ngesash si pagesĂ« a parapagesĂ« pĂ«r shĂ«rbime e premtime.

MarrĂ«zia ka pasur gjithmonĂ« pushtetin nĂ« ShqipĂ«ri dhe trashĂ«gimia qĂ« brezi i parĂ« i shqiptarĂ«ve tĂ« tranzicionit po i le tĂ« nesĂ«rmes, Ă«shtĂ« minimalisht kriminale. Nuk dihet nĂ«se kush do tĂ« vijĂ« pas do ta gjykojĂ« kĂ«tĂ« brez mĂ« shumĂ« pĂ«r padijen, pĂ«r makutĂ«rinĂ«, pĂ«r pĂ«rtacinĂ« mendore, pĂ«r ambientimin me tĂ« keqen apo tĂ« gjitha kĂ«to e tĂ« tjera si kĂ«to sĂ« bashku. Zgjidhjet qĂ« afrohen synojnĂ« vetĂ«m pasojat, shkaku Ă«shtĂ« gjetkĂ«. PĂ«r ta lexuar kĂ«tĂ« horoskop tĂ« zymtĂ« tĂ« sĂ« nesĂ«rmes, mjafton qĂ« monarkĂ«t e medemek demokracisĂ« shqiptare, larg moshĂ«s pĂ«r tĂ« shtyrĂ« njĂ« karrocĂ« fĂ«mijĂ«sh tani, tĂ« mendojnĂ« sesi mund tĂ« jetojnĂ« qoftĂ« dhe pĂ«r 24 orĂ« tĂ« vetme si qytetarĂ« tĂ« thjeshtĂ«. Pa roje, pa makina, pa “rezervate” zyrash apo habitatesh personale plot gjelbĂ«rim natyre e servilĂ«sh si bimĂ« njerĂ«zore. Mjafton tĂ« kuptojnĂ« se ambulanca qĂ« do tĂ« çojĂ« nesĂ«r nĂ« urgjencĂ« spitalore, shtetasit e tyre apo ata vetĂ«, qoftĂ« tĂ« pasurit e paktĂ« tĂ« kĂ«tij vendi, qoftĂ« tĂ« varfĂ«rit e shumtĂ«, do tĂ« ngecĂ« njĂ«lloj nĂ« trafik. Edhe nĂ«se ato do tĂ« drejtohen drejt pistĂ«s sĂ« Rinasit ku dikĂ« mund ta presĂ« edhe avioni ambulancĂ«. HerĂ«t a vonĂ«, kĂ«shtu pĂ«rfundon gjithmonĂ«! Deri atĂ«herĂ« tragjedia e DurrĂ«sit, si njĂ« skenĂ« krimi e paralajmĂ«ruar, fatkeqĂ«sisht do tĂ« pĂ«rsĂ«ritet shumĂ« herĂ«. Dhe i vetmi ngushĂ«llim do tĂ« vazhdojĂ« tĂ« jetĂ«: MjerĂ« kush iku, mjerĂ« kĂ« la pas, por inshAllah larg meje!

Akuzat simetrike, po sikur të gjithë të kenë të drejtë?

Nga Lorenc Vangjeli

Eshtë një traditë tashmë e ngulitur që në foshnjërinë e demokracisë shqiptare. Më e liga e mundshme. Një traditë e paprerë dhe e verifikuar që jep frutin e kërkuar. Edhe pse është frut i helmët që shkallmon shëndetin e politikës, që e denatyron atë, që e fut shoqërinë shqiptare më një spirale egërsie, tensioni, balte dhe relativizimi ekstrem të së keqes duke zhdukur kufijtë virtualë mes të vërtetës dhe gënjeshtrës.

Dueli i fundit mes dy S-ve tĂ« PD-sĂ«, Saliut e Salianjit, Ă«shtĂ« guri i radhĂ«s nĂ« kĂ«tĂ« lloj dominoje dramatike. I pari, krijuesi dhe shpikĂ«si i kĂ«saj patente politike, sapo ju kryqĂ«zuan rrugĂ«t me ish-deputetin e tij, i rishkroi CV-nĂ« me baltĂ«n e preferuar. Piramida e akuzave tĂ« S-sĂ« sĂ« parĂ« nĂ« emĂ«r, pĂ«r S-nĂ« e dytĂ« nĂ« mbiemĂ«r, shkonin nga menuja tradicionale si i shitur tek Rama e deri tek “miqĂ«sitĂ«â€ e papĂ«rshtatshme me njerĂ«z tĂ« botĂ«s sĂ« krimit.

Përgjigja e të dytit ishte gjithashtu simetrike. Berisha është në pazar me Ramën, por me çmim shumë herë më të lartë dhe është në lidhje të çertifikuara me krimin nga gjykata partnerësh.

Ky është i njëjti tekst që ka shoqëruar me vite të gjithë diskutimin/debatin politik në vend. Berisha ka qenë gjithmonë pjesë e kësaj tangoje me ritëm daulleje, me kirurgji sëpate, me shije vreri dhe aromë qenefhaneje. Me kundërshtarët përballë dhe me ish-miqtë e shndërruar në kundërshtarë. Apeli i tij i ka marrë të gjithë me radhë. Mocionistët që në vitin e largët 1992, Fatos Nanon sa kohë që ishte aktiv në politikë, pastaj kryesisht edhe Ilir Metën, Lul Bashën e mbi të gjithë, Edi Ramën, që kanë qenë shënjestër e sulmeve të Doktorit me ngulm daulleje, me kirurgji sëpate, me shije vreri dhe aromë qenefi publik. Duke përdorur të njëjtën teknologji akuzash: të shitur e të blerë, të korruptuar dhe dashnorë të krimit. Por me kalimin e kohës, me ndryshimin e interesave, ndryshonte dhe kalibrimi i gjuhës shpatë të Doktorit. Djajtë shndërroheshin në ëngjëj dhe anasjelltas. Mocionistët u rikthyen njëri pas tjetrit dhe u bënë sërish bashkëpunëtorë të ngushtë e të vyer. Nano u bë partner, Meta aset kombëtar e kështu me radhë. Po të ketë kohë më shumë kohë koha në dispozicion, me të gjitha gjasat do të vijë koha që Berisha të reabilitojë edhe vetë Ramën, për të takuar ëngjëllin nesër, po aty ku sot ai brirëzon djallin.

Kryeministri Rama ka përqafuar po të njëjtën teknologji. Për Berishën po e po, por edhe për Nanon e Metën vetë, për miq të shndëruar në armiq dhe për armiq që miqësia e gjetur rishtaz e bën të kapërcejë nga njëra anë në tjetrën e ylberit të qëndrimeve, sipas ngjyrës e shijes së interesit të momentit.

Mbas këtyre dy burrave, pothuaj gjithë të tjerët kanë bërë në mënyrë identike të njëjtën gjë. Pothuaj të gjithë pa asnjë përjashtim, pothuaj të gjithë kundër të gjithëve.

Ngri e ul, shkelmo e kalo, dëno dhe rehabilito, shpo me shpatë të vrazhdë dhe shëro me gjuhë delikate, të njëjtët personazhe lahen në të njëjtën kënetë shkumëzuese akuzash që do të mjaftonin që secili të gdhinte ditën në shtëpi dhe të ngryste natën dhe jetën në qeli. Por problemi nuk është tek mungesa e koherencës së tyre. As tek tallja që i bëhet kujtesës. As tek kaleidoskopi i çmendur i realitetit vetjak. Madje as tek dorëzimi pa kushte i moralit të shoqërisë së kushtëzuar nga interesi i individit me pushtet. Problemi qëndron në një detaj të vetëm. Në zgjidhjen e një dileme të vetme. Po sikur secili nga ta të ketë të drejtë për ato që thonë në vite për partnerin armik të rradhës. Po sikur secili të thotë të vërtetën në tangon e dëshpëruar të bashkëshkëmbimit të këtyre akuzave kriminale? Zot, ruaj Shqipërinë nga shqiptarët që dinë se çfarë thonë e bëjnë dhe bëjnë e duan të bëjnë, jo atë që thonë!

Destabiliteti, kur interesi marton Ramën me Berishën

 Nga Lorenc Vangjeli

Duket si paradoks. Ngjan si pamundĂ«si. Teorikisht Ă«shtĂ« nĂ« kufijtĂ« e tĂ« pabesueshmes. Por njĂ«kohĂ«sisht, Ă«shtĂ« edhe njĂ« mundĂ«si logjike, qĂ« pĂ«r shkak tĂ« rrethanave dhe interesave krejtĂ«sisht tĂ« ndryshme, dy ekstremet politike nĂ« vend, Rama dhe Berisha, t’i bashkojĂ« interesi i pĂ«rbashkĂ«t pĂ«r “pak lojĂ«â€ me destabilitet tĂ« vendit.

I dyti, që është pala e parë e interesuar në këtë ekuacion logjik, natyrisht është Berisha. Mbas dy protestave me regji e skenografi të përcaktuar, lideri i opozitës kërkon që vendi të rrëshqasë në destabilitet. Ky do të ishte momenti ideal për rifaktorizimin e opozitës në lojën politike të përditshmërisë së vendit. Sepse në përpjekjet për rinormalizimin e situatës, opozita do të ishte pala bashkëbiseduese në negociatat për zgjidhje. Ku padyshim, sipas traditës qesharake të Shqipërisë, faktori ndërkombëtar do të ishte gjithashtu arbitri i ftuar në tryezë. Kjo gjë nuk ka ndodhur më në Shqipëri prej pothuaj një dekade. Për opozitën do të ishte pozitiv çdo ndryshim sado modest nga Status Qo-ja humbëse i Status Quo-së aktuale. E pafuqishme në Kuvend, me diferencë të madhe elektorale nga PS, e paaftë të përfitojë politikisht nga spiralja e andrallave penale ku ka hyrë maxhoranca, e frustruar nga dilemat për qëndrimin e saj ndaj SPAK-ut dhe ende në përpjekje për të çarë izolimin e vjetër ndërkombëtar, kryesisht non gratat amerikane dhe britanike, për opozitën kjo do të ishte zgjidhja ideale. Ajo është kryqëzuar me shpatulla pas murit dhe nuk ka mundësi të bëjë më asnjë hap pas edhe kur duket se hedh ndonjë hap të ndrojtur bashkëpunimi me pozitën. Kjo është një nga mënyrat për të shpjeguar dhunën e orkestruar dhe skenike në fundin e dy protestave të njëpasnjëshme të këtij dimri. Kjo taktikë, përveçse një injeksion adrenaline për militantët, është tentativë e maskuar keq për të tërhequr maxhorancën në një spirale dhune si kundërpërgjigje. Protesta e tretë e 20 shkurtit parashihet të kulmojë dhe më tej në të njëjtën mënyrë apo edhe me përshkallëzimin e dhunës dhe qëndresës në shesh. Për të shkuar kështu drejt ëndrrës dhe makthit të Berishës për të patur edhe ai 21 janarin e tij. Edhe Rama, edhe Berisha e dinë që historia e këtyre 15 viteve të fundit në Shqipëri, do të ishte krejt ndryshe pa atë masakër kriminale dhe të pakuptimtë në bulevard. Ndaj nëse njëri kërkon rikthimin në Tiranë të fantazmës së asaj të Premteje të Zezë, por tashmë nga pozitat e viktimës, tjetri di se nuk duhet të zërë kurrë vendin e agresorit të dikurshëm.

I pari, qĂ« Ă«shtĂ« pala e dytĂ« e interesuar nĂ« kĂ«tĂ« ekuacion logjik Ă«shtĂ« Rama. Mbas njĂ« fitoreje nĂ« kufijtĂ« e tĂ« pamundurĂ«s dhe tĂ« njĂ« pĂ«rmase epike, normaliteti dhe rrjedha logjike e ngjarjeve, pĂ«r paradoks duket se nuk Ă«shtĂ« nĂ« interes tĂ« kryeministrit. Ndryshe nga sa ishte menduar dhe pikĂ«risht pĂ«r shkak tĂ« thellĂ«sisĂ« sĂ« triumfit tĂ« tij vetjak nĂ« zgjedhjet e vjetshme, Rama nuk realizoi planin e tij tĂ« katarsisit tĂ« kampit tĂ« tij. Rinovimi pothuaj tĂ«rĂ«sor i grupit parlamentar me njerĂ«z tĂ« rinj pa ngarkesa dosjesh penale nĂ« shpinĂ«, nuk u shoqĂ«rua me tĂ« njĂ«jtĂ«n skemĂ« edhe nĂ« qeveri. Qeveria Rama 4 Ă«shtĂ« identike me Rama 3, edhe pse kryeministri e dinte mirĂ« serinĂ« e halleve me SPAK qĂ« pritej tĂ« kishin, siç po ndodh, njĂ« pjesĂ« domethĂ«nĂ«se e kabinetit tĂ« tij. ZĂ«vendĂ«sja e tij Balluku Ă«shtĂ« pika mĂ« domethĂ«nĂ«se e mosveprimit tĂ« tij atĂ«herĂ« kur mund tĂ« hiqte dorĂ« dje nga çfarĂ« nuk ka sot nĂ« dorĂ« ta mbajĂ«. NĂ« vend tĂ« saj, ai hapi disa fronte beteje pa ndonjĂ« domethĂ«nie tĂ« veçantĂ«. Turi nĂ« bashkitĂ« e vendit, aksioni pĂ«r prishjet e tendave dhe ndĂ«rtimeve pa leje, edhe nĂ«se ishin tĂ« nevojshme, nuk kishin asnjĂ« urgjencĂ«. Rama pĂ«rdori fasho kirurgjikale nĂ« vend tĂ« mjekimit pĂ«r plagĂ«t e ardhshme qĂ« po hapen nĂ« trupin e maxhorancĂ«s sĂ« tij. I shkeli syrin pasojave duke pĂ«rqeshur shkakun. Edhe kursi i pĂ«rplasjes me drejtĂ«sinĂ«, mĂ« sĂ« paku, Ă«shtĂ« i vonuar dhe me shumĂ« njĂ« defekt i mosadresimit nĂ« kohĂ« tĂ« problemit, sesa njĂ« tentativĂ« pĂ«r zgjidhjen e tij. NĂ« kĂ«tĂ« kuptim, njĂ« destabilitet i mundshĂ«m dhe i kontrolluar i situatĂ«s sĂ« vendit, do t’i jepte atij mundĂ«sinĂ« pĂ«r tĂ« marrĂ« spaletat e zjarrfikĂ«sit pĂ«r shuarjen e saj. Do t’i jepte mundĂ«si tĂ« stigmatizonte dhe njĂ«herĂ« kundĂ«rshtarin si tĂ« dhunshĂ«m, si njĂ« bela qĂ« i ka rĂ«nĂ« pĂ«r pjesĂ« dhe njĂ« jorgan puplash pĂ«r tĂ« mbuluar hallet e ditĂ«s. NĂ« njĂ« arbitrim tĂ« mundshĂ«m ndĂ«rkombĂ«tar, ai do tĂ« hynte me shumĂ« karta fituese nĂ« dorĂ«, por kryesisht jo pĂ«r shkak tĂ« fuqisĂ« sĂ« tij tĂ« vĂ«nĂ« nĂ« diskutim, por tĂ« pafuqisĂ« sĂ« kundĂ«rshtarit qĂ« pranohet pa asnjĂ« diskutim.

Edhe pse duket si paradoks i pamundur dhe nĂ« kufijtĂ« e tĂ« pabesueshmes kjo “martesĂ«â€ interesi, fatmirĂ«sisht ka njĂ« vijĂ« tĂ« kuqe qĂ« i ndan dy armiqtĂ« e betuar. Dy njerĂ«zit mĂ« tĂ« fuqishĂ«m tĂ« RepublikĂ«s sĂ« Zeqilandit i ndan fatmirĂ«sisht njĂ« bindje absolute: Mbi demonstruesit me molotovĂ« mund tĂ« hidhet gaz lotĂ«sjellĂ«s, ujĂ« me presion apo dhe mund t’u hedhĂ« valle nĂ« shpinĂ« shkopi i gomĂ«s, por nga kryeministria nuk do tĂ« qĂ«llohet kurrĂ« me fishekĂ« luftarakĂ« kundĂ«r tyre. Ndryshe, hataja bĂ«het mbret dhe Shqiperia, nje mbreteri e deshperuar!

SHBA, Politika e parfumit andej dhe e bastunit këtej

Nga Lorenc Vangjeli

NĂ« Uashington, njĂ« shishe parfumi me emrin Trump, linja Victory 45-47, kushton rreth 250 dollarĂ«. Dy shishe njĂ«kohĂ«sisht kushtojnĂ« 200 dollarĂ«. Rikthimi triumfator i amerikanĂ«ve nĂ« Siri, simbolikisht ka “kushtuar” po kaq. NjĂ« politikan atipik si presidenti Trump, njeriu qĂ« po rishkruan ndryshe arkitekturĂ«n e re botĂ«rore nĂ« mĂ« pak se njĂ« vit presidencĂ«, bĂ«ri atĂ« qĂ« dy paraardhĂ«sit e tij demokratĂ«, filozofi Obama dhe i urti Biden, nuk mundĂ«n ta bĂ«jnĂ« dot mĂ« parĂ«. Madje as ai vetĂ« nĂ« presidencĂ«n e tij tĂ« parĂ«. NĂ« “kĂ«mbim” tĂ« dy shisheve parfum pĂ«r homologun e tij sirian – deri dje pĂ«r kokĂ«n e tij si terrorist paguheshin disa milion dollarĂ« – ai riktheu SHBA-nĂ« nĂ« Siri. E riktheu politikisht, ekonomikisht dhe ushtarakisht. Natyrisht qĂ« nĂ« prapaskenĂ« ka pasur shumëçka tjetĂ«r. Si rregull, Ă«shtĂ« mĂ« mirĂ« ta demonstrosh sesa ta pĂ«rdorĂ«sh forcĂ«n.

NĂ« TiranĂ« shumĂ«kush i ka mundĂ«sitĂ« financiare tĂ« blejĂ« parfumin Trump, linja Victory 45-47. Madje edhe pĂ«r tĂ« mbushur dyzina me vaska nĂ« dyzina apartamentesh e vilash me luks brutal, brenda e jashtĂ« vendit. Por nĂ« TiranĂ« nuk ka mbĂ«rritur ende ky parfum presidencial. NĂ« TiranĂ« ndjehet kundĂ«rmimi i rĂ«ndĂ« i frikĂ«s. I frikĂ«s sĂ« ngritur mbi supozimin se çfarĂ« po e nxit SPAK-un tĂ« shkojĂ« deri nĂ« sfera tĂ« paimagjinueshme mĂ« parĂ«. Aty ku pak nga tĂ« fortĂ«t e TiranĂ«s kishin krijuar fluskĂ«n e paqes reciproke: S’mĂ« ngave, s’tĂ« ngas!

Sali Berisha dhe Belinda Balluku veç e veç e të dy bashkë janë dy bastet më të mëdha dhe më të rëndësishme që SPAK-u ka firmosur nën dyshimin mbi fajësinë e tyre. Pyetjet themelore që kanë prishur gjumin dembel të politikës shqiptare kanë të bëjë pikërisht me këtë dilemë të shumëfishtë:

A janë realisht amerikanët frymëzues të vullnetit të SPAK-ut?

A qëndron garancia amerikane mbas shpinës së prokurorëve dhe i nxit ata të veprojnë?

A kanĂ« shterrur mjetet lokale – politika, biznesi i madh, media e krimi i organizuar – pĂ«r tĂ« ndikuar e kufizuar SPAK-un apo faktorĂ« tĂ« tjerĂ« kanĂ« hyrĂ« egĂ«rsisht nĂ« lojĂ«?

A Ă«shtĂ« ky njĂ« zhvillim normal i “ndeshjes” mes pushteteve, kontrollit dhe balancĂ«s sĂ« tyre apo mbas gjithçkaje qĂ«ndron njĂ« plan amerikan (ndoshta edhe britanik) pĂ«r tĂ« rrĂ«nuar njĂ« klasĂ« tĂ« tĂ«rĂ« politike nĂ« ShqipĂ«ri e pĂ«r tĂ« çmontuar krimin brutal shqiptar?

Këto janë vetëm një seri pyetjesh që e adresojnë lehtësisht përgjigjen tek teoritë konspiracioniste. Por prania e një nukli të FBI-së në SPAK, aktivizimi i DEA-s në Shqipëri, prania e jashtëzakonshme e britanikëve jodiplomatë në vend dhe jo vetëm, shpallja e karteleve të drogës si organizata terroriste nga SHBA, roli gjithmonë e më i dukshëm i krimit të organizuar shqiptar në trafikun ndërkombëtar të drogës dhe shndërrimi i tij në personazh të mediave ndërkombëtare, janë disa arsye të tjera reale që ushqejnë po këto teori.

AmerikanĂ«t nuk kanĂ« dashuri. AmerikanĂ«t nuk kanĂ« miqĂ«si tĂ« pĂ«rjetshme dhe nuk udhĂ«hiqen nga emocionet. Ata janĂ« pragmatikĂ« e logjikĂ«. Ju shĂ«rbejnĂ« çdo herĂ« interesave tĂ« tyre. Dhe nĂ«n drejtimin e politikanit biznesmen, njeriut qĂ« premtoi “Make America Great Again”, kjo gjĂ« Ă«shtĂ« mĂ« e qartĂ« se kurrĂ«!

Në Tiranë, një numër mbreslënës politikanësh shqiptarë veshin të njëjtin t-shirt ngjyrë gri me banditët. Me të njëjtin mbishkrim në gjoks: Unë jam budalla! Të dy palët e demonstrojnë pasurinë e vjedhur në një mënyrë fëminore, naive e vanitoze. Pozojnë tek vilat, kullat e resortet e tyre. I lumturohen kontove bankare dhe stilit të çmendur e arrogant të jetës. Prodhojnë çdo herë kompani kërpudha që shumëfishojnë dhe pastrojnë paratë.

“NĂ«se nuk di tĂ« fshehĂ«sh, mĂ« mirĂ« mos vidh!”, proverbi i vjetĂ«r i hajdutĂ«ve, nuk i ka mĂ«suar asgjĂ« kĂ«saj kategorie sipĂ«rore e shpesh edhe budallaqe nĂ« TiranĂ«. QĂ« gjithashtu kanĂ« kohĂ« qĂ« ndajnĂ« tĂ« njĂ«jtat fallxhore nĂ« TiranĂ«, DurrĂ«s e KavajĂ«, nĂ« PrishtinĂ«, nĂ« Shkup tek Çarshia e VjetĂ«r e nĂ« SarajevĂ«, nĂ« Sofje e natyrisht edhe nĂ« qendrĂ«n e ish-perandorisĂ« sĂ« vjetĂ«r, nĂ« Stambollin fantastik nĂ« dy anĂ«t e Bosforit. Nga ku marrin po tĂ« njĂ«jtĂ«n pĂ«rgjigje: KohĂ« tĂ« liga kanĂ« ardhur dhe mĂ« e keqja Ă«shtĂ« ende udhĂ«s me bastun nĂ« dorĂ«! E pa yshtur me parfum nĂ« qafĂ«.

The post SHBA, Politika e parfumit andej dhe e bastunit këtej first appeared on JavaNews.al.

“It’s the drugs, stupid!” ose njĂ« manual pĂ«r tĂ« parashikuar tĂ« ardhmen!

Nga Lorenc Vangjeli

E vĂ«rteta Ă«shtĂ« gjithmonĂ« shumĂ« e dukshme, por njerĂ«zia zakonisht zgjedh tĂ« vetĂ«verbohet vetĂ«m pĂ«r mos ta parĂ«. ÇfarĂ« nuk duket Ă«shtĂ« njĂ«lloj sikur tĂ« mos ekzistojĂ«! MegjithatĂ« ka disa sinjale domethĂ«nĂ«se nĂ« TiranĂ« e pĂ«rtej, tĂ« cilat teorikisht duhet tĂ« kishin ngritur stuhinĂ« perfekte, qĂ« ende nuk po e dallojnĂ« kryesisht ata qĂ« kanĂ« zgjedhur tĂ« vetĂ«verbohen.

NĂ« janar tĂ« kĂ«tij viti Presidenti Trump firmosi njĂ« urdhĂ«r ekzekutiv qĂ« i konsideron kartelet e drogĂ«s si organizata terroriste. QĂ« do tĂ« thotĂ« se fuqia mĂ« e madhe politike, ushtarake e morale e gjithĂ« botĂ«s, do tĂ« hyjĂ« nĂ« luftĂ« me to me tĂ« gjitha mjetet nĂ« dispozicion. Duke mos pĂ«rjashtuar edhe pĂ«rdorimin joproporcional tĂ« forcĂ«s dhe forcĂ«n e pakufishme tĂ« informacionit qĂ« zotĂ«ron. QĂ« nga aeroplanmbajtĂ«set nĂ« Karaibe e deri tek tarifat tregtare. “America First” shfaqet gjithashtu edhe nĂ« njĂ« numĂ«r i papĂ«rcaktuar dallgĂ«sh qĂ« nisin nga bregu Lindor i Atlantikut e qĂ« herĂ«t a vonĂ«, do tĂ« pĂ«rplasen nĂ« bregun PerĂ«ndimor tĂ« oqeanit, do tĂ« depĂ«rtojnĂ« nĂ« Mesdhe e do tĂ« ngjiten deri lart nĂ« Adriatik. Sanksionimi nga Departamenti Amerikan i Thesarit pĂ«r familjen Hysa, emigrantĂ« shqiptarĂ« tĂ« stacionuar mes SHBA-sĂ« e KanadasĂ«, duke e konsideruar tĂ« lidhur me kartelin e Sinaloas nĂ« MeksikĂ«, Ă«shtĂ« njĂ« fill Ariane pĂ«r tĂ« ecur, qoftĂ« dhe verbtazi, drejt parashikimit tĂ« njĂ« tĂ« ardhmeje jo shumĂ« tĂ« largĂ«t. NjĂ« njĂ«si e FBI-sĂ« nĂ« zyrat e SPAK-ut nĂ« TiranĂ« dhe prania e DEA-s nĂ« ShqipĂ«ri, janĂ« vetĂ«m sinjale tĂ« dukshme pĂ«r tĂ« trajtuar kufinjtĂ« e njĂ« logjike tĂ« thjeshtĂ«: amerikanĂ«t, por dhe evropianĂ«t qĂ« si rregull ndjekin gjurmĂ«t e parave pĂ«r tĂ« gjetur emrat e mĂ«katarĂ«ve, nuk e tolerojnĂ« mbylljen e ciklit tĂ« trafikut tĂ« drogĂ«s. Sepse paratĂ« e gjeneruara nga ai trafik, pavarĂ«sisht se ku tentohet tĂ« pastrohen, pĂ«r pĂ«rkufizim, janĂ« nĂ« thelb para amerikane dhe evropiane, sa kohĂ« qĂ« pĂ«rdoruesit e saj janĂ« ata qĂ« paguajnĂ«.

“Çunat e LondrĂ«s”, siç quhet me pĂ«rkedheli njĂ« kastĂ« shoferĂ«sh tĂ« makinave me timon djathtas e qĂ« miklohen fort nĂ« TiranĂ«, kanĂ« bĂ«rĂ« tĂ« mundur qĂ« nĂ« ShqipĂ«ri tĂ« ketĂ« njĂ« prani “tĂ« çuditshme” britanike. Natyrisht prani jo diplomatike dhe me njerĂ«z qĂ« nĂ« pamje tĂ« parĂ« mund tĂ« duken edhe si turistĂ« nĂ« gjurmim tĂ« Maldiveve shqiptare. NjerĂ«zit e ish-perĂ«ndorisĂ« me diell qĂ« nuk perĂ«ndonte kurrĂ«, janĂ« stacionuar nĂ« kryeqytet, por dhe nĂ« bregdetin e jugut kryesisht, por jo pĂ«r tĂ« shijuar perĂ«ndimet spektakolare tĂ« diellit nĂ« detin Jon. Edhe kur shfaqen si gazetarĂ« me emra qĂ« Google nuk i njeh pĂ«r tĂ« tillĂ«. Paundi britanik i fituar nĂ« mĂ«nyrĂ« kriminale nĂ« LondĂ«r, quhet ende “pronĂ«â€ e KurorĂ«s edhe nĂ«se shpenzohet nĂ« shezlongjet e resorteve shqiptare.

Natyrisht nuk mungojnë gjermanët, kurse belgët e kanë thënë edhe zyrtarisht. Dy ministre belge kërkuan një muaj më parë në Tiranë hisen e shtetit të tyre nga pasuritë kriminale të sekuestruara në Shqipëri si rezultat i hetimeve të kryera në vendin e tyre. Edhe për ta, eurot e fituara nga krimi e të shndëruara në tulla Tiranë, janë para gjermane apo belge.

Tani që ka mbaruar zyrtarisht sezoni i turizmit në Shqipëri, një numër në rritje mediash të huaja, sa herë që shkruajnë për vendin e shqiponjave, nuk harrojnë të shtojnë edhe fjalët për krimin e organizuar, trafikun e drogës, rolin e shqiptarëve në zinxhirin e trafikut, nga vendi i origjinës e deri në shpërndarjen tek konsumatori evropian dhe për mënyrat e pastrimit të mundshëm të parave të fituara po në Shqipëri. Harta mediatike shndërrohet kështu në një termometër që mat temperaturë delikate në vend. Dhe si në mjekësi, temperatura e organizmit është përgjithësisht shenja e parë e diçkaje që nuk shkon me trupin.

Sekuestrimet pothuaj inekzistente të kokainës në portet dhe portat hyrëse në Shqipëri, çikërrimat që u janë kapur vetëm ca fakirëve fundorë në Tiranë, tregojnë një tablo krejt tjetër nga perceptimi empirik. Vetëm në një rrugë lokalesh të famshme në Tiranë mund të konsumohet deri në një pikë pesë apo dy kilogram kokainë në fundjavë vjeshte, përcakton një gazetar nga ata pa emër të shfaqur në Google.

Ndoshta edhe nuk është kështu. Ndoshta Shqipëria edhe në këtë rast është rast i veçantë. Dhe ky është versioni më pozitiv i mundshëm. Kurse në versionin më të keq të mundshëm, harta e trafikut të drogës me protagonistë shqiptarë, mund të shpjegojë pothuaj gjithçka ndodh në Tiranë e gjetkë. Shpjegon politikën, biznesin, median, vrasjet e bujshme kriminale, cash-in e jashtëzakonshëm në qarkullim apo të fshehur në dhoma të posaçme. Ndoshta shpjegon edhe hetimet e SPAK-ut dhe dosjet më të bujshme të tij. Dosjet e krimit, por edhe të politikës.

“Gjithçka mund tĂ« ndodhĂ«, jetojmĂ« nĂ« TironĂ«!”, paralajmĂ«ronte dikur Edi Rama pĂ«r tĂ« gjithĂ« ata qĂ« zgjedhin tĂ« vetĂ«verbohen. Edhe pĂ«r zengjinĂ«t e rinj arrogantĂ« qĂ« ende shpresojnĂ« se Zoti mund ta bĂ«jĂ« Ă«ndĂ«rr, Ă«ndrrĂ«n ku shumĂ«kush po jeton prej vitesh nĂ« ShqipĂ«ri. AtĂ« Ă«ndrrĂ«n mashtruese, tĂ« droguar me USD, Euro, Paund, shufra floriri, Kriptomonedha, makina e prona pafund, qĂ« i pĂ«rkasin PerĂ«ndimit, do tĂ« rikthehen nĂ« PerĂ«ndim dhe qĂ« nuk mund tĂ« luhen si nĂ« jerm nĂ« kazinotĂ« e fatit askund gjetkĂ«.

The post “It’s the drugs, stupid!” ose njĂ« manual pĂ«r tĂ« parashikuar tĂ« ardhmen! first appeared on JavaNews.al.

ZeqiLandi i Ramës, AlbDheu i Kurtit e përgjithmonë Berisha në mes

Nga Lorenc Vangjeli

Eshtë e pamundur t’i shpjegosh njĂ« tĂ« riu shqiptar tĂ« GjeneratĂ«s Z çdo tĂ« thotĂ« qĂ« kur shkojĂ« dikur tĂ« blije njĂ« bukĂ« masive pesĂ« lekĂ«she nĂ« TiranĂ«, shitĂ«sja tĂ« jepte me detyrim edhe 20-30 qindarka bukĂ« misri. Po kaq e pamundur Ă«shtĂ« qĂ« tĂ« shpjegohet nĂ« epokĂ«n dixhitale se pse gjimnazisti i viteve 80-tĂ«, pĂ«r tĂ« mbĂ«rritur nĂ« zemrĂ«n e vajzĂ«s mĂ« tĂ« bukur tĂ« klasĂ«s paralele, nĂ« fillim duhet tĂ« fitonte zemrĂ«n e shoqes sĂ« saj tĂ« ngushtĂ«. QĂ« si rregull ishte mĂ« pak e hijshmja e tĂ« njĂ«jtĂ«s klasĂ«. Dhe qĂ« pastaj fillonte njĂ« sagĂ« e gjatĂ« shĂ«titjesh treshe deri nĂ« momentin qĂ« duhej t’i mbushje mendjen bukuroshesh pĂ«r tĂ« dalĂ« sĂ« paku njĂ«herĂ« çift. 

Rama e Berisha, dy burrat e thinjur që qeverisin njëkohësisht Gjeneratën Z dhe gjyshërit e këtij brezi, nuk i kanë shpëtuar kësaj rregullsie që vjen e diktuar nga e shkuara e tyre. Të votosh Ramën në zgjedhjet e përgjithshme, merr si bukën e dikurshme të misrit edhe Zeqinenë e tij. E bashkë me të, edhe një buqetë hokatare personazhesh anonimë që me politikën kanë shkusinë mes djallit me temjanin. Një prototip nëpunësi parlamentar apo administratori qeveritar që në një Shqipëri normale, nuk mund të ishte më shumë se një sekretar topolak në bashkinë e Maliqit. Brezi i vjetër i PS-së së rilindur nga gërmadhat e partisë komuniste të Hoxhës, i përbërë kryesisht nga akademikë e intelektualë, nga më të zëshmit e kohës së tyre, ka dalë prej kohësh në pension; ata që solli në parti Fatos Nano, një pjesë edhe ata vetë prurje thellësisht personale të tij, gjithashtu kanë kaluar në harresë, kurse brezi i politikanëve që sollën vetë Ramën në pushtet në 2013-ën, kanë harresën sërish si adresë përfundimtare. Ndërkohë që kishte premtuar se do të rilindte Shqipërinë, Rama në fakt ka rishpikur nga e para partinë e tij. E ka shndërruar atë nga një organizatë politike, në një makineri teknike elektorale që shërben vetëm për fushata zgjedhore. Rama me të tjerë bën beteja dhe me të tjerë qeveris dhe transferon pushtet. ZeqiLandi i tij tashmë njehsohet pa asnjë dyshim me atdheun që i nënshtrohet vizionit, tekave, dëshirave dhe vullnetit të plotë të kryeministrit. Janë bërë një dhe njësh të dy. 

Sali Berisha, ish-komunisti i fundit i EvropĂ«s Lindore qĂ« ende qeveris opozitĂ«n nĂ« ShqipĂ«ri, ndĂ«rkohĂ« qĂ« kolegĂ«t e tij tĂ« “revolucioneve antikomuniste” kanĂ« dalĂ« me kohĂ« nga skena, Ă«shtĂ« i vetmi qĂ« premton rikthim nĂ« pushtet pĂ«r herĂ« tĂ« tretĂ« edhe katĂ«r vite mĂ« pas. Politikan race, dinak si Makiaveli e njĂ«kohĂ«sisht Princ makiavelik, frut i fatit dhe sakrificĂ«s sĂ« epĂ«rme vetjake, Berisha Ă«shtĂ« binjaku i RamĂ«s nĂ« tĂ« njĂ«jtin dyqan komunist e tĂ« varfĂ«r buke. TĂ« votosh pĂ«r BerishĂ«n merr njĂ«kohĂ«sisht, si bukĂ« misri apo atĂ« shoqen e tretĂ« tĂ« gjimnazit tĂ« dikurshĂ«m, edhe shpurĂ«n pa portret tĂ« besnikĂ«ve tĂ« tij. PĂ«rgjithĂ«sisht njĂ« brez tĂ« fosilizuar qĂ« rrjedh nga rangu i tretĂ« i nĂ«punĂ«sve tĂ« qeverisjes sĂ« tij deri nĂ« vitin 2013. QĂ«ndrestarĂ«t e tij tĂ« viteve tĂ« hekurta nĂ« opozitĂ«n 1997-2005 nuk i kujton mĂ« askush, pjesa dĂ«rmuese e KOP-it tĂ« famshĂ«m qĂ« ndihmoi nĂ« ardhjen e tij nĂ« pushtet, tashmĂ« Ă«shtĂ« pĂ«rzĂ«nĂ« bashkĂ« me Lulzim BashĂ«n. Prurjet e reja qĂ« ai vetĂ« bĂ«ri nĂ« dy mandate, tĂ« rinj qĂ« janĂ« edhe mĂ« tĂ« moshuar se ai vetĂ« nĂ« mendĂ«si, i ngjajnĂ« njĂ«ri-tjetrit si letra bixhozi të të njĂ«jtĂ«s ngjyrĂ«. Mes tyre brohoret paketa e nĂ«punĂ«sve parlamentarĂ«, ambiciet e tĂ« cilĂ«ve peshojnĂ« shumĂ« mĂ« shumĂ« sesa masa e tyre nĂ« kilogram dhe analfabetĂ« qĂ« shkruajnĂ« me gabime drejtshkrimore edhe emrin e tyre. Kjo tipologji që vetĂ«thirret “politikanĂ«â€, Ă«shtĂ« e vetmja qĂ« di tĂ« gjejĂ« shtigjet e duhura drejt zemrĂ«s sĂ« kardiologut tĂ« dikurshĂ«m, qĂ« thonĂ« se e urren me shpirt injorancĂ«n, por e pĂ«rdor paditurinĂ« e tĂ« tjerĂ«ve, si Makbethi kamĂ«n e vet. Pohimi se PD Ă«shtĂ« parti personale Ă«shtĂ« njĂ« aksiomĂ« qĂ« pranohet pa vĂ«rtetim. Kur thua PD ke thĂ«nĂ« Berisha, kur thua Sali, ke thĂ«nĂ« PD! Voto BerishĂ«n dhe si ofertĂ« ke edhe bukĂ«n e hidhur tĂ« misrit. 

Shqiptari i tretĂ« i famshĂ«m Ă«shtĂ« Albin Kurti. I riu i dikurshĂ«m kontrovers e rebel, një pĂ«rzjerje e rrĂ«mujshme mes thelbit neomarksist, anarkistit antisistem dhe idealistit pragmatist qĂ« shet moral, Ă«shtĂ« shndĂ«rruar nĂ« vitet e pushtetit vetjak nĂ« PrishtinĂ«, sipas bindjes sĂ« tij, nĂ« ofertĂ«n e vetme morale pĂ«r qeverisjen e RepublikĂ«s sĂ« KosovĂ«s. MĂ« shumĂ« se tetĂ« muaj nga zgjedhjet e pĂ«rgjithshme, Kurti si triumfues i tyre, Ă«shtĂ« pĂ«rgjegjĂ«si kryesor pĂ«r krizĂ«n qesharake politike nĂ« KosovĂ«. I bindur se “Ai Ă«shtĂ« Kosova”, Kurti beson gjithashtu se pa tĂ« nuk ka as KosovĂ« dhe as tĂ« nesĂ«rme nĂ« KosovĂ«. E megjithë kĂ«tĂ«, me legjitimitet moral e institucional diku tek gjunjĂ«t e tij, nĂ« kĂ«to tetĂ« muaj, ai hap dhe mbyll nĂ« gjunjĂ« derĂ«n e zyrĂ«s sĂ« kryeministrit nĂ« detyrĂ«, me njĂ« plan tĂ« qartĂ« egoist e iracional: Ose i merr tĂ« gjitha, ose Kosova do tĂ« detyrohet tĂ« zvarritet gjithashtu drejt njĂ« skenari zgjedhjesh tĂ« parakohshme. Zgjedhje qĂ« ai e di mirĂ« qĂ« nuk do tĂ« prodhojnĂ« me tĂ« gjitha gjasat, njĂ« zgjidhje tĂ« paqĂ«ndrueshme. Trajektorja e revolucionarit tĂ« dikurshĂ«m qĂ« betohej pĂ«r VetĂ«vendosje, qĂ« nuk njihte himnin dhe flamurin e RepublikĂ«s, e ka futur vendin nĂ« njĂ« spirale armiqĂ«sisht qĂ« nisin me TiranĂ«n e pĂ«rfundojnĂ« me Uashingtonin e Brukselin. “Mbas meje qameti!”, Ă«shtĂ« nĂ« fakt çfarĂ« do tĂ« ndodhĂ« nga çimentimi i partisĂ« personale, Ă«shtĂ« zgjedhja qĂ« mbetet mes fatit personal të Kurtit dhe atij tĂ« KosovĂ«s. NjĂ« zgjedhje  qĂ« nĂ« gjuhĂ«n e kryeministrit nĂ« detyrĂ«, tashmĂ« mund tĂ« quhet AlbDheu i Kurtit. Krenar, por nĂ« gjunjĂ« dhe me bukĂ« misri nĂ« tryezĂ«. 

KĂ«ta tre shqiptarĂ« idhnakĂ« e dinakĂ«, secili i bindur se ShqipĂ«ria e Kosova janĂ« kostume qĂ« ju rrinĂ« ngushtĂ« nĂ« shpatulla dhe se ata meritojnĂ« tĂ« udhĂ«heqin shumĂ« mĂ« shumĂ« se shqiptarĂ«t, nĂ« rrethana tĂ« ndryshme, por me mĂ«nyra tĂ« njĂ«jta, e kanĂ« rrudhur atdheun e tyre vetjak deri nĂ« pĂ«rmasat e zyrave respektive. Fiks aty, ku tĂ« parĂ« nga sytĂ« e servilĂ«ve, duken mĂ« tĂ« vetmuar se ishulli i Sazanit, mĂ« tĂ« lartĂ« se bjeshkĂ«t e Veriut dhe mĂ« tĂ« pastĂ«r se uji i RugovĂ«s. Sepse duken tĂ« pĂ«rjetshĂ«m dhe tĂ« gjithĂ«pushtetshĂ«m. Sepse secili me Zeqinenë e tij, besojnĂ« se mund tĂ« shesin pĂ«r bukĂ« tĂ« bardhĂ« gruri edhe misrin e varfĂ«risĂ« sĂ« dikurshme komuniste. Ata nuk janĂ« thjesht dhjetĂ« vjet pĂ«rpara tĂ« gjithĂ«ve, siç thoshte dje pĂ«r RamĂ«n njĂ« nĂ«punĂ«sja e tij e sotme parlamentare, por janĂ« njĂ« pĂ«rjetĂ«si larg pulsit real tĂ« shqiptarĂ«ve. Dhe po kaq larg edhe GjeneratĂ«s Z, e cila, me kufinj mĂ« tĂ« gjerĂ« se Evropa e Ă«ndrrave, as nuk i kupton, as nuk i meriton dhe as do t’i kujtojĂ« nesĂ«r. NĂ« fakt, dy krijuesit e ZeqiLandit dhe AlbDheut, bashkĂ« me BerishĂ«n nĂ« mes, janĂ« viktimat e vĂ«rteta tĂ« njĂ« historie qĂ« rrjedh ndryshe vullnetit tĂ« tyre nĂ« kohĂ«. 

P.S. Zeqineja nuk Ă«shtĂ« person real. Ky emĂ«r nuk i referohet asnjĂ« deputeti konkret tĂ« Kuvendit tĂ« ShqipĂ«risĂ«. Çdo ngjashmĂ«ri e mundshme, Ă«shtĂ« vetĂ«m rastĂ«si fatkeqe! 

 

The post ZeqiLandi i Ramës, AlbDheu i Kurtit e përgjithmonë Berisha në mes first appeared on JavaNews.al.

Pse jo Këlliçi edhe njëherë për Tiranën

Nga Lorenc Vangjeli

NĂ«se nĂ« PartinĂ« Demokratike do tĂ« mendonin politikisht, me tĂ« gjitha gjasat do tĂ« kishte ndodhur pikĂ«risht kĂ«shtu. I njĂ«jti ujĂ« mund tĂ« rrjedhĂ« edhe dy herĂ« nĂ«n tĂ« njĂ«jtĂ«n urĂ«. Doktor BerishĂ«s, pĂ«r shembull, i ka ndodhur jo dy, por tre herĂ« njĂ« gjĂ« e tillĂ«. NĂ« fillim kur morri pushtetin nĂ« 1992-shin, pĂ«r herĂ« tĂ« dytĂ« nĂ« 2005-Ă«n dhe pĂ«r herĂ« tĂ« tretĂ« mbasi e pĂ«rzunĂ« nga partia e tij nĂ« 2021-shin. Kur ka qenĂ« i fortĂ«, ka lejuar qĂ« e njĂ«jta gjĂ« tĂ« ndodhĂ« dhe me tĂ« tjerĂ«. MocionistĂ«t e famshĂ«m tĂ« AleancĂ«s Demokratike tĂ« CekĂ«s dhe Imamit apo demokratĂ«t e reformuar tĂ« Pollos, i riktheu tek vetja edhe atĂ«herĂ« kur dukej se nuk do tĂ« takoheshin as nĂ« funerale me njĂ«ri-tjetrin. E megjithatĂ«, ai nuk lejoi tĂ« ripĂ«rsĂ«ritej e njĂ«jta skemĂ« me njĂ« nga mbĂ«shtetĂ«sit e tij. NĂ« rastin mĂ« tĂ« mirĂ« nuk i ka shkuar nĂ« mendje, kurse nĂ« rastin mĂ« tĂ« keq, ka qenĂ« dyshues dhe i dobĂ«t pĂ«r tĂ« bĂ«rĂ« njĂ« akt tĂ« fortĂ«. Sepse tashmĂ«, mbas njĂ« serie tĂ« panumĂ«rt humbjesh, duke llogaritur tĂ« shkuarĂ«n dhe duke parĂ« parashikimin e zymtĂ« tĂ« sĂ« ardhmes, Berisha nuk gjykon mĂ« sesi do tĂ« fitojĂ« betejat elektorale, por kĂ«rkon tĂ« gjejĂ« mĂ«nyrĂ«n mĂ« tĂ« mirĂ« pĂ«r tĂ« justifikuar humbjen. Gara e TiranĂ«s Ă«shtĂ« njĂ« “zahmet” pĂ«r t’u hequr dhe njĂ« dramĂ« qĂ« pret kujen e rradhĂ«s kundĂ«r “regjimit tĂ« narkotrafikut qĂ« grabiti me farsĂ«n e rradhĂ«s vullnetin e qytetarĂ«ve tĂ« TiranĂ«s!”. NjĂ«lloj siç do tĂ« ndodhĂ« e do tĂ« thotĂ« pĂ«r atĂ« qĂ« do tĂ« ngjasĂ« nĂ« VlorĂ«, Berat e gjetkĂ«.

Belind Këlliçi mund të ishte kandidati politik i opozitës në zgjedhjet e pritshme për Tiranën, me kusht që të mbështetej nga e gjithë opozita! I propozuar dhe i zgjedhur nga PD, me të drejtën dhe detyrimin klasik që ka në mënyrë absolute partia më e madhe e opozitës ndaj votuesve të saj. Dhe ky do të ishte një akt politik për një kandidat politik në një garë që është në thelb vetëm e vetëm politike.

Ish-kandidati demokrat për Tiranën ka të paktën 28 muaj që vazhdon të kontestojë rezultatin e zgjedhjeve lokale të majit 2023. I vetëm ai nisi një betejë që kundërshtonte rezultatin dërmues ndaj tij dhe po kështu, formuloi akuza penale për kryetarin e Bashkisë dhe bashkëpunëtorëve të tij më të afërt. Në mënyrë të dukshme, përtej butaforisë, prapaskenave apo dhe qesëndisjeve që i vinin nga të vetët, por dhe dyshimeve të shumta, Këlliçi drejtoi një seri protestash shpesh edhe të dhunshme, herë pas here edhe groteske përpara bashkisë së Tiranës. Nuk ka rëndësi nëse ai kishte dijeni apo ishte thjesht aktor në një dramë të cilës nuk i kishte lexuar tekstin deri në fund. E rëndësishme është që ai udhëhoqi një nga të vetmet beteja që ka fituar opozita në shumë vite. Këlliçi mund të ishte ose jo dëshmitar i aleancave fluide që i bashkuan miq e armiq, demokratë të frustruar dhe socialistë revanshistë, interesa politike dhe hesape financiare kundër Erion Veliajt, por mjetet e liga të përdorura në këtë rast, nuk llogariten më. Rezultati, pavarësisht rrugëve që u ndoqën dhe një loje që e tejkalonte shumë edhe vetë Këlliçin, është dramatik për vetë Veliajn dhe bashkëpunëtorët e tij që tashmë ndodhen në qeli. Në vend të shpërblesës që pritej, Këlliçi është në skenë vetëm si deputet në Kuvend, shumë më pak sesa ambiciet e tij të dukshme dhe vetëm një votues potencial i të talentuarit të skenës Florian Binaj. Ai është viktimë e frikës së Berishës që më shumë se shansin qoftë dhe minimal për fitoren, tashmë kërkon vetëm alibinë për humbjen e paralajmëruar. Dhe më keq akoma, Këlliçi dhe ndokush tjetër në moshë pak a shumë sa ai në PD, janë target i sindromës së një udhëheqësi plot lavdi elektorale nga e djeshmja, që po kalon nga humbja në humbje. Tanimë, të vetmin ngushëllim nga fundi i humnerës politike ku ka rënë, Berisha ka faktin që njerëzit e tij janë edhe më poshtë tij dhe pa shans të ngrihen lart. Ndaj zgjedh të mos mendojë më politikisht, por vetëm në mënyrë egoiste: Qameti u bëftë mbas shpatullave të mia! Duke hedhur lumin kësaj here, mbas kurrizit të Adriatikut dhe duke ju falur buzëqeshjes simpatike të sozisë së Ramës.

The post Pse jo Këlliçi edhe njëherë për Tiranën first appeared on JavaNews.al.

Një armë që e shkrepën shumë duar

Nga Lorenc Vangjeli

Këmbëzën e pistoletës që qëlloi gjyqtarin e shkeli një individ i vetëm, por pistoletën e tij e mbajtën në duar shumë e shumë protagonistë të tjerë. Janë bërë bashkë në krim personazhe politikë, individë të tjerë pa emër, akte të vjetër politikë dhe akte të miratuara rishtaz, halle të hershme dhe të rishpikura sërish nga hiçi. Atë armë e mbajti në duar dhe e mban sërish njëlloj gati për ta shkrepur një shoqëri e tërë e frustruar, e nervozuar, shpesh hipokrite e po aq shpesh edhe e pafajshme, edhe viktimë, edhe agresore. Një shoqëri që ka nevojë për drejtësinë e refuzuar, por që refuzon ta pronojë drejtësinë kur i del kundër interesit.

Nëse ngjarja tragjike e gjykatës së apelit të Tiranës do të shihej vetëm si lajm i kronikës së zezë, atëherë askush nuk do të kuptonte asgjë. Karikatori i armëve do të ishte sërish i mbushur dhe urrejtja do të zbrazet lehtësisht mbi shënjestra të tjera. Shkaqet e asaj drama të pashembullt nuk janë rrjedhojë e mungesës së policisë në ambientet e gjykatës, as e dedektorit defektoz të metalit në hyrje. Ajo e të tjera si ato nuk shmangen nga dorëheqje të mundshme nga politika dhe as nuk minimizohen nga korre solidariteti e pozash shërruesish që mallkojnë. Mitra e urrejtjes është gjithmonë me barrë. Sa kohë që Perëndia në Tiranë ka vetëm një emër dhe quhet Lek, sa kohë që moralin e përcakton paraja, me të cilën mund të blesh gjithçka, nga diploma e universitetit e deri tek vendimi i gjykatësit dhe votës së politikanit, aq kohë edhe shkrepje të tilla të armës reale nuk do të jenë aksidentale.

Akti terrorist i vrasjes së gjyqtarit është shumë më i thellë dhe ka shumë më shumë protagonistë sesa individi që qëlloi me armë, i cili ishte vetem 4-5 vjeç kur nisi procesi që shpresonte se do ta bente të pasur, por që e shndërroi në vrasës 25 vjet më pas kur e humbi.

Terrori i në gjykatë zë fill që me një ligj kriminal si ai 7501. Ai ligj as nuk njohu pronën e vjetër, as nuk e kompesoi atë dhe as nuk i dha siguri juridike pronarit të ri, i cilinë shumicën dërmuese të rasteve, ishte thjesht grabitës. Padrejtësitë e vjetra u shtuan me padrejtësi të reja. Bashkëjetesa e çuditshme mes këtyre dy koncepteve është në rrënjën e kriminalizimit jo thjesht të individëve, por të të gjithë shoqërisë. Ato janë pasuar nga ligjet elektorale kriminale për legalizimet, të bëra vetëm për hir të votës, por jo për të zgjidhur problemin. Bashkë me hapësirat e pafundme për korrupsion të strukturave shtetërore, në linjë vertikale që me lehtësi kriminale shpiknin në këmbim të parave pronarë aty ku nuk kishte dhe vrisnin atë që kishte.

Bashkaksionere në krim është politika. Janë njerëzit që janë votuar për të qeverisur ekzekutivin, legjislativin dhe opozitën, por që kanë bindjen se mund të jenë gjykatës të epërm të prokurorëve dhe gjyqtarëve. Se janë të aftë të ndajnë në çdo çështje të mirën nga e liga, të drejtën nga e shtrembëra, kur në rastin më të mirë, janë vetëm palë e në rastin më të keq, janë klientë të drejtësisë. Sulmet që i bëhen sistemit nuk mund të zgjidhen nga jashtë, por vetë sistemi është i detyruar të gjejë zgjidhje.

Reforma në drejtësi, është gjithashtu instrumenti që nuk solli frutin e premtuar. Për shqiptarin e zakonshëm reforma është vetëm SPAK-u: Dëno e merri paratë atyre që kemi votuar, duartrokitur e adhuruar! Nuk ka rëndësi si, por vetëm plasi brenda në burg dhe merru çdo qindarkë! Kjo filozofi që do ndëshkim, duke refuzuar individin dhe të drejtat e tij, është po aq kriminale dhe idiote sa dhe vetë padrejtësia në thelb. Kurse për shqiptarin tjetër, atë që endet me dekada në procese civile, atë që e harrojnë në qeli për një gardh pa leje apo një cigare hashash, reforma është instrumenti radikal që ju shton hallin mbi shpinë dhe i shkatërron jetën. Drejtësia e ardhur me vonesë, është thjesht padrejtësi e re.

Arma fatale Ă«shtĂ« shkrepur edhe nga vetĂ« njerĂ«zit e sistemit. Qeverisja e gjyqĂ«sorit po dĂ«shmohet si njĂ« arkitekturĂ« “interesante”, por jo funksionale. EshtĂ« makina e duhur, por me shoferĂ« qĂ« nĂ«se nuk e kanĂ« harruar zanatin e vjetĂ«r, i janĂ« rikthyer atij me tĂ« njĂ«jtin zell duke demonstruar po tĂ« njĂ«jtat simptoma tĂ« sĂ«mundjeve dhe traumave qĂ« kanĂ« pushtetet e tjera nĂ« ShqipĂ«ri. Duke nisur me arrogancĂ«n, korrupsionin e duke mos mbaruar me paaftĂ«sinĂ«. DjajtĂ« nuk bĂ«hen Ă«ngjĂ«j, kurse Ă«ngjejt bĂ«hen lehtĂ«sisht djaj.

Po kĂ«shtu, gjithĂ« personazhet e sistemit, tĂ« frustruar nga njĂ« proces vettingu qĂ« shpesh demonstroi standarte tĂ« shumĂ«fishta, qĂ« kaloi edhe deve nĂ« vrimĂ«n e gjilpĂ«rĂ«s, tashmĂ« kanĂ« fituar sigurinĂ« e tĂ« paprekshmĂ«ve dhe tĂ« pagabueshmĂ«ve. “EshtĂ« rradha jonĂ« tani
”, si çdo pushtet qĂ« nuk kufizohet dhe kontrollohet, tani ata qĂ« duhet tĂ« ishin zgjidhja e problemit, po rishndĂ«rrohen sĂ«rish nĂ« problemin pĂ«r tu zgjidhur. Dhe kjo Ă«shtĂ« pikĂ«risht arsyeja e para qĂ« i çon nĂ« mĂ«kat. Madje edhe nĂ« vetĂ«vrasje. Edhe nĂ« vetĂ«vrasje me armĂ«n qĂ« e drejton dikush tjetĂ«r. Por kĂ«saj here duke lĂ«nĂ« si viktimĂ« jo vetĂ«m togĂ«n e njĂ« gjykatĂ«si, por njĂ« shoqĂ«ri tĂ« frustruar dhe tĂ« dĂ«shtuar. Dhe fatkeqĂ«sisht, shumĂ« shpesh tĂ« kriminalizuar nĂ« moral. QĂ« duke deheroizuar heronjtĂ«, shpall heronj kriminelĂ« tĂ« pasur!

The post Një armë që e shkrepën shumë duar first appeared on JavaNews.al.

Rama, misioni për të shpikur vetveten!

Nga Lorenc Vangjeli

NĂ« vitin 2013, atĂ«herĂ« kur Rama mendonte pĂ«r BerishĂ«n atĂ« qĂ« sot mendon Berisha pĂ«r tĂ«, premtimi thelbĂ«sor ishte njĂ«: tĂ« rilindĂ« ShqipĂ«rinĂ«. NĂ« tetĂ« vitet nĂ« vijim, meqĂ« ShqipĂ«ria nuk kishte qenĂ« asnjĂ«herĂ« e vdekur qĂ« tĂ« rikthehej sĂ«rish nĂ« jetĂ« nga politika, Rama konsumoi dy mandate rradhazi duke qeverisur i vetĂ«m. Rezultati kryesor dhe mĂ« i dukshĂ«m politik ishte se rithemeloi partinĂ« e tij. NĂ« 2005-Ă«n ky Ă«shtĂ« mision i mbyllur. Nga trashĂ«gimia e dikurshme komuniste nĂ« strukturĂ«, nĂ« transformimin demokratik e pothuaj liberal tĂ« viteve 90-tĂ« e deri nĂ« 2005-Ă«n, sot PS ka vetĂ«m emrin e dikurshĂ«m tĂ« njĂ«jtĂ«. ÇfarĂ« kishte mbetur nga rithemeluesit nĂ« pluralizĂ«m, çfarĂ« ishte kursyer nga prurjet tre çerek private e kapriçioze tĂ« Nanos dhe kush i kishte mbijetuar tranzicionit opozitar tĂ« partisĂ« nĂ« dy mandate rradhazi nĂ« opozitĂ« mbas 2005-Ă«s, janĂ« vetĂ«m foto kujtimesh. PS Ă«shtĂ« njĂ«lloj si PD nĂ« krahun tjetĂ«r, frut i vullnetit tĂ« drejtuesit tĂ« saj. EshtĂ« njĂ« repart elektoral qĂ« thirret nĂ«n armĂ« nĂ« fushata dhe qĂ« pret nĂ« letargji fushatĂ«n e rradhĂ«s pĂ«r t’u pĂ«rdorur si armĂ« elektorale.

NĂ« prolog tĂ« mandatit tĂ« katĂ«r Rama duket se ka vetĂ«m njĂ« mision vetjak: tĂ« rishpikĂ« vetveten! HerĂ« duke e thĂ«nĂ« anash e anash, herĂ« duke e dĂ«shmuar edhe nĂ« mĂ«nyrĂ« direkte, nĂ« tĂ« gjitha aktet e tij nga vera e deri nĂ« kĂ«tĂ« muaj tĂ« parĂ« tĂ« vjeshĂ«s, Rama po sillet si njĂ« kryeministĂ«r qĂ« hyn pĂ«r sefte nĂ« zyrĂ«. Sikur gjithĂ« tĂ« tjerĂ«t kanĂ« qenĂ« aty dhe ai i ka vĂ«zhguar nga larg dhe po i vlerĂ«son pĂ«r çfarĂ« kanĂ« bĂ«rĂ« keq dhe pĂ«r çfarĂ« kanĂ« bĂ«rĂ« edhe mĂ« keq nĂ« tre mandate. Kur flet pĂ«r kontrollin e territorin dhe ndĂ«rtimet pa leje, pĂ«r reformĂ«n territoriale apo “reformĂ«n” e shezlongjeve, pĂ«r policinĂ« si çetĂ« tĂ« ministrave tĂ« brendshĂ«m apo zjarrfikĂ«sit si jetimĂ«t e harruar, pĂ«r rrugĂ«t problematike apo sigurinĂ« ushqimore, pĂ«r shĂ«ndetĂ«sinĂ« apo administratĂ«n, e sidomos pĂ«r “
drejtĂ«sinĂ« qĂ« ai ka pesĂ« vjet qĂ« po e pret tĂ« rritet dhe nuk do ta tolerojĂ« mĂ« qĂ« tĂ« bĂ«jĂ« gabime”, Rama duket se po bind dhe veten se sapo ka marrĂ« mandatin e tij tĂ« parĂ« dhe po qorton paraardhĂ«sit. Jo me gjuhĂ«n qĂ« pĂ«rdorte kur i pari ndĂ«r ta quhej Berisha, por pak mĂ« i moderuar kur flet pĂ«r RamĂ«n 1, 2 dhe 3 dhe njĂ« mori mbrapshtish qĂ« duhet tĂ« vihen nĂ« udhĂ« tĂ« mbarĂ«.

PĂ«r paradoks, njĂ« nga ato paradokse qĂ« Ballkani i prodhon shpesh nĂ« qeverisje, nĂ« shumicĂ«n dĂ«rmuese tĂ« kritikave tĂ« tij Rama ka absolutisht tĂ« drejtĂ«. Askush mĂ« mirĂ« se vetĂ« pacienti, nuk e di se ku i dhemb plaga dhe ku i kruhet e çara. Problemi qĂ«ndron tek fakti qĂ« nĂ« qeverisje, si dhe nĂ« çdo qelizĂ« tĂ« shoqĂ«risĂ«, suksesi Ă«shtĂ« i “babĂ«s”, kurse faji mbetet kopil, pa atĂ«si e pa mĂ«mĂ«si. Problemi Ă«shtĂ« se Rama kĂ«rkon tĂ« ndryshojĂ« duke pĂ«rdorur tĂ« njĂ«jtĂ«n tipologji sjelljeje. TĂ« njĂ«jtin identikit nĂ«punĂ«si politik tĂ« majmur nga pushteti, tĂ« kufizuar nga intelekti. TĂ« pakufishĂ«m nĂ« servilizĂ«m dhe tĂ« trembur nga e nesĂ«rmja pĂ«r shkak tĂ« mĂ«kateve tĂ« sĂ« shkuarĂ«s. Qeveria e tij Ă«shtĂ« nĂ« thelb e njĂ«jtĂ« me atĂ« qĂ« kishte dhe retushi i bĂ«rĂ« aty-kĂ«tu, nuk ndryshon asgjĂ«. Dhe nuk shĂ«rben pĂ«r tĂ« shĂ«ruar pakĂ«naqĂ«sinĂ« e kryeministrit me vartĂ«sit e tij pa cepa e pa thepa, qĂ« kanĂ« veshĂ« pĂ«r tĂ« dĂ«gjuar dhe gojĂ« vetĂ«m pĂ«r tĂ« konsumuar. As Diella nuk mund t’i japĂ« shumĂ« dorĂ« e ndihmĂ« nĂ« kĂ«tĂ« sipĂ«rmarrje me gjithĂ« inteligjencĂ«n e saj tĂ« epĂ«rme artificiale. Ajo i shĂ«rbeu vetĂ«m si bezja e kuqe pĂ«r tĂ« eksituar instiktin luftarak tĂ« opozitĂ«s, qĂ« humbi rastin pĂ«r tĂ« thĂ«nĂ« ato qĂ« kishte bĂ«rĂ« gati tĂ« thoshte Berisha, pararendĂ«si i RamĂ«s nĂ« qeveri. Diella i kurseu kryeministrit momentet e sikletshme pĂ«r tĂ« dĂ«gjuar se çfarĂ« ka bĂ«rĂ« zĂ«vendĂ«skryeministrja e tij me rrugĂ«, energji e tunele apo sesi kryetari i tij i kuvendit Ă«shtĂ« qenia amorfe dhe ka pesĂ« dosje korrupsioni. E po kĂ«shtu edhe pĂ«r serinĂ« e ndihmĂ«sve tĂ« tij qĂ« ka ulur nĂ« qeveri, si pjesĂ« e garniturĂ«s qĂ« ai shpreson se do ta ndihĂ« tĂ« rishpikĂ« veten. PĂ«r nĂ« librat e historisĂ«. Sepse herĂ«t a vonĂ«, gjithkush qĂ« ka qeverisur nĂ« kĂ«tĂ« vend, ka bashkĂ«jetuar me pengjet e tĂ« shkuarĂ«s duke mbetur peng i enigmĂ«s sĂ« tĂ« ardhmes: ÇfarĂ« do tĂ« thotĂ« historia pĂ«r mua?

The post Rama, misioni për të shpikur vetveten! first appeared on JavaNews.al.

Fitimtari, vetëm unë e bëj Shqipërinë/ Humbësi, më grabitën!

Nga Lorenc Vangjeli

Sfidat e 11 majit janĂ« zgjedhjet mĂ« atipike tĂ« mbajtura ndonjĂ«herĂ« nĂ« ShqipĂ«ri. Rezultati i parĂ« dhe i padiskutueshĂ«m i tyre Ă«shtĂ« qĂ« humbĂ«si do tĂ« denoncojĂ« “Krimin makabĂ«r elektoral, makinerinĂ« gjigante tĂ« manipulimit tĂ« votĂ«s, kryesisht nĂ« diasporĂ« dhe pĂ«rfshirjen e krimit, parave tĂ« pista dhe administratĂ«s nĂ« deformimin e vullnetit tĂ« votuesit shqiptar!”. NĂ« fakt janĂ« pak nga tĂ« gjitha.

Kodi zgjedhor, absurd dhe i papërshtatshëm, ka denatyruar garën. Shqiptarët kësaj here do të kenë dy kuti votimi, njëra me foton e Ramës që kërkon të bëhet kryeministër për herë të katërt dhe tjetra me atë të Berishës që kërkon të rikthehet për herë të tretë. Pak rëndësi ka çfarë thonë e çfarë bilanci kanë në karrierën e tyre të stërgjatë. Rradhët e miltantëve janë ndarë mes tyre, janë të pandikueshme nga logjika dhe dashurojnë dhe urrejnë me pasion e pa logjikë. Fundja, ata janë dy ofertat e vetme në garë. Dhe ata i kanë dhënë garës portretin e tyre që nuk ka brenda vetëm narcizizëm, makiavelizëm, egoizëm e mungesë empatie, por ka kryesisht llogari të ftohtë për pushtet. Fituesi i merr të gjitha, humbësi humb gjithçka. Pjesa tjetër, pavarësisht retorikës megalomane, janë vetëm garniturë që do të ndikojnë vetëm tek presjet dhjetore të rezultatit.

Gara reale Ă«shtĂ« ajo brenda llojit, tek listat e hapura. SocialistĂ«t nĂ«n hijen dhe diktatin e fortĂ« tĂ« RamĂ«s e menaxhuan dukshĂ«m mĂ« mirĂ« kĂ«tĂ« histori. KandidatĂ«t e tyre kĂ«rkonin votĂ« vetjake nĂ« zona qartĂ«sisht tĂ« pĂ«rcaktuara dhe pakkush ka guxuar tĂ« nxjerrĂ« kĂ«mbĂ«n nga vija qĂ« u kishte vizatuar kryetari i tyre. NĂ« opozitĂ« kjo gjĂ« mungoi dhe tĂ« gjithĂ« garojnĂ« me tĂ« gjithĂ« dhe i njĂ«jti votues i opozitĂ«s, pavarĂ«sisht zonĂ«s ku ndodhet, ftohet tĂ« votojĂ« tĂ« njĂ«jtin demokrat. Çka ka sjellĂ« konfuzion, paqartĂ«si dhe pĂ«rplasje qĂ« do tĂ« kenĂ« njĂ« kosto qĂ« pritet tĂ« verifikohet kur tĂ« firmoset 11 maji.

Gara ishte e pabarabartĂ« qĂ« nĂ« start, ndĂ«rsa socialistĂ«t e RamĂ«s, kanĂ« filluar tĂ« funksionojnĂ« si njĂ« repart elektoral sĂ« paku qĂ« prej njĂ« viti e gjysĂ«m – katĂ«r vjet rresht pohon Rama – demokratĂ«t janĂ« marrĂ« pothuaj deri nĂ« minutĂ«n e fundit me sherret e brendshme pĂ«r tĂ« pajtuar rryma e faksione, ambicje individuale dhe llogari egoiste se kush do tĂ« qeveriste opozitĂ«n dhe jo ShqipĂ«rinĂ«. Shto kĂ«tu edhe telashet me drejtĂ«sinĂ« dhe beteja e pakuptimtĂ« me pushtetin e tretĂ« e figurave kryesore tĂ« opozitĂ«s, Berisha e Meta dhe kuptohet se starti i garĂ«s pĂ«r tĂ«, nisi ndĂ«rkohĂ« qĂ« socialistĂ«t po i afroheshin finishit. Disbalanca nĂ« mjete, anĂ«sia e administratĂ«s shtetĂ«rore dhe njĂ« lumĂ« parash nĂ« dispozicion Ă«shtĂ« e dukshme dhe do tĂ« jenĂ« njĂ« faktor me ndikim tĂ« fortĂ« nĂ« rezultat.

Ndryshe nga parashikimi, Rama qĂ« e mendonte fushatĂ«n tĂ« bazuar nĂ« dy kolona, reforma nĂ« drejtĂ«si dhe non grata amerikane e BerishĂ«s, e morri kthesĂ«n qĂ« nĂ« start. Arresti i papritur i Veliajt mĂ« shumĂ« dhe rradha e zyrtarĂ«ve tĂ« tjerĂ« nĂ«n hetim mĂ« pak, rrezikonte t’ja kthente nĂ« bumerang kĂ«tĂ« tezĂ«, kurse teza e dytĂ« u sfumua nga njĂ« lĂ«vizje e pĂ«rsosur marketingu e PD-sĂ« me sjelljen e srategut amerikan si kĂ«shilltar pĂ«r fushatĂ«n. Lidhja e shkurtĂ«r mes aktivitetit tĂ« tij privat nĂ« TiranĂ« dhe afĂ«rsisĂ« me presidentin Trump nĂ« Ëashington, e zbehu nĂ« maksimum kĂ«tĂ« avantazh paraprak tĂ« socialistĂ«ve. Por si çdo gjĂ« qĂ« ekzagjerohet, edhe premtimet dhe pritshmĂ«ritĂ« e skajshme pĂ«r atĂ« qĂ« La Civita do tĂ« sillte nĂ« TiranĂ«, edhe kjo epĂ«rsi e opozitĂ«s rrezikon tĂ« mbahet shĂ«nim po si bumerang me afat: mbas 11 majit, gjithçka do tĂ« ketĂ« vlerĂ« relative pĂ«r individin, por jo pĂ«r grupin politik.

Vota e diasporës do të jetë i kryqëzuari i madh i zgjedhjeve. Kodi zgjedhor ka lënë hapësira që edhe votimi të jetë familjar, edhe vota të mos jetë e fshehtë; lejon hapësira edhe për mundësinë e shitblerjes së saj. Këto janë mundësi edhe reale, edhe të pandëshkueshme sepse akuza zyrtare në Shqipëri, nuk ka juridiksion të hetojë një krim zgjedhor që ndodh jashtë kufinjve të vendit. Si e tillë, ajo do të jetë një votë e paragjykuar edhe pse do të jetë vendimtare në disa qarqe të vendit.

E fundit, por jo në fund nga rëndësia, është edhe prania e krimit si faktor elektoral. Edhe pse në këto zgjedhje është vënë re një strukje dhe frikë e tij nga stapi i premtuar i SPAK-ut, ky është i vetmi element që mbetet të verifikohet deri në ditën finale.

Mbas zgjedhjeve atipike të 11 majit do të dëgjohen kudo daullet e triumfit të njërës palë dhe vaji me oiii, i palës tjetër. Dhe mos, o zot, edhe me tensionim spiral të Tiranës. E cila dhe njëherë do të ndahet mes dikujt që beson edhe vetë se është zgjidhja e vetme për këtë vend dhe dikë tjetër që do të thotë sinqerisht se beteja sapo ka filluar.

The post Fitimtari, vetëm unë e bëj Shqipërinë/ Humbësi, më grabitën! first appeared on JavaNews.al.

Nëse humb, Berishës nuk i shërben për gjë as të bëhet qytetar nderi në Washington

Nga Lorenc Vangjeli

PĂ«r demokratĂ«t Ă«shtĂ« “eureka”e fitores. PĂ«r socialistĂ«t Ă«shtĂ« shkelje e ligjit dhe kodit zgjedhor. PĂ«r SPAK-un Ă«shtĂ« lĂ«ndĂ« pĂ«r t’u verifikuar. NĂ« peisazhin bardh e zi tĂ« politikĂ«s militante shqiptare ku mungojnĂ« nuancat dhe palĂ«t janĂ« tĂ« ndara nĂ« skaje, aty ku njĂ«ra sheh dritĂ«, tjetra betohet pĂ«r terrin mĂ« tĂ« thellĂ«. Kontrata e lobimit tĂ« PD-sĂ« me njĂ« kompani amerikane Ă«shtĂ« njĂ« nga shembujt mĂ« ulĂ«ritĂ«s tĂ« kĂ«tij pohimi. NĂ« fakt, as entuziazmi i opozitĂ«s dhe as akuzat e maxhorancĂ«s nuk thonĂ« tĂ« vĂ«rtetĂ«n e plotĂ«. Dhe as premtimi pĂ«r verifikim nga SPAK nuk ka asnjĂ« shans t’i nxjerrĂ« palĂ«t nga llogoret e mosbesimit. E vĂ«rteta edhe njĂ«herĂ« si pĂ«rherĂ« nuk qĂ«ndron nĂ« skaje, por gjendet diku nĂ« mes. Dhe ka njĂ« sĂ«rĂ« faktorĂ«sh qĂ« e vĂ«rtetojnĂ« njĂ« gjĂ« tĂ« tillĂ«.

E para, entuziazmi i demokratĂ«ve Ă«shtĂ« real. Mbas njĂ« periudhe shumĂ« tĂ« gjatĂ« izolimi ata kanĂ« mundur tĂ« hapin njĂ« kanal komunikimi me anĂ« tĂ« lobimit me qeverinĂ« e Shteteve tĂ« Bashkuara. Duke gjykuar nga thellĂ«sia e humnerĂ«s qĂ« ishin zhytur ish-sovranistĂ«t e djeshĂ«m nĂ« marrĂ«dhĂ«niet me anĂ«n tjetĂ«r tĂ« Atlantikut, kjo nxjerrje koke mbi sipĂ«rfaqe Ă«shtĂ« realisht njĂ« moment pĂ«r t’u mbushur me frymĂ«. Dhe nga ky kĂ«ndvĂ«shtrim, pavarĂ«sisht rezultatit konkret tĂ« kontratĂ«s, shifra e frikshme e disa milionĂ« dollarĂ«ve qĂ« pritet tĂ« shpenzohen, ja ka vlejtur paraprakisht nĂ« çdo qindarkĂ« tĂ« saj. Emrat e pĂ«rfshirĂ« nĂ« kompani janĂ« pjesĂ« e afĂ«rt e Presidentit Trump dhe si tĂ« tillĂ«, ata besohet se kanĂ« mundĂ«si praktike pĂ«r tĂ« realizuar alkiminĂ« e premtuar dhe shndĂ«rrimin e demokratĂ«ve nĂ« promerikanĂ« tĂ« pĂ«rbetuar.

E dyta, skepticizmi i socialistĂ«ve Ă«shtĂ« gjithashtu real. Shifra e premtuar pĂ«r t’u shpenzuar Ă«shtĂ« bombastike. Natyrisht, nĂ« kuptim tĂ« ligjit, ajo nuk pĂ«rfshihet nĂ« shpenzimet e fshehura tĂ« fushatĂ«s qĂ« PD apo dhe vetĂ« PS, kryejnĂ« pĂ«r procesin. Por nga ana tjetĂ«r, ato dĂ«shmojnĂ« pĂ«r njĂ« potencial financiar tĂ« jashtĂ«zakonshĂ«m tĂ« PD-sĂ«, pĂ«r njĂ« lumĂ« parash qĂ« vetĂ« PS-ja ja njeh mirĂ« pĂ«rrenjtĂ« qĂ« e mbushin nĂ«pĂ«rmjet tenderave tĂ« rinj, koncesioneve tĂ« vjetra apo edhe direkt nga antarĂ« tĂ« qeverisĂ«. EshtĂ« njĂ« sekret publik i njohur herĂ«t nĂ« TiranĂ«, qĂ« njerĂ«z tĂ« rĂ«ndĂ«sishĂ«m tĂ« maxhorancĂ«s paguajnĂ« nĂ« mĂ«nyra tĂ« ndryshme atĂ« qĂ« nĂ« Itali njihet si “il pizzo”: para e favore tĂ« tjera nĂ« kĂ«mbim tĂ« mossulmimit tĂ« tyre. SocialistĂ«t ndjehen tĂ« frustruar nga ideja se ata mund tĂ« humbin eskluzivitetin nĂ« marrĂ«dhĂ«niet me Shtetet e Bashkuara. Me njĂ« president atipik dhe tĂ« paparashikueshĂ«m si Trump, ata ndruhet se nga ana tjetĂ«r e Atlantikut mund tĂ« vijnĂ« edhe mandata tĂ« paimagjinueshme.

E treta, SPAK-u nxitoi tĂ« pĂ«rfshihet nĂ« kĂ«tĂ« histori nĂ« ditĂ« pushimi. NĂ«se do tĂ« heshtte do ta sulmonte njĂ«ra palĂ«, nĂ«se do tĂ« shprehej, siç e ka edhe detyrim ligjor, do ta masakronte pala tjetĂ«r. LĂ«nda mbi tĂ« cilĂ«n SPAK mund tĂ« pĂ«rqĂ«ndrojĂ« hetimet Ă«shtĂ« shumĂ« e ngushtĂ« dhe pothuaj e papĂ«rshtatshme; njĂ« nen kushtetutues, njĂ« ligj 25 vjeçar dhe pak i amenduar pĂ«r financimin e partive politike dhe kodi zgjedhor. Edhe pse kontrata u firmos nĂ« kohĂ« fushate dhe ndikon direkt nĂ« fushatĂ«, ajo nuk Ă«shtĂ« shpenzim elektoral. EshtĂ« kontratĂ« lobimi. Ajo do tĂ« deklarohet vitin tjetĂ«r nĂ« KQZ. SPAK do tĂ« vĂ«rejĂ« se ligji qĂ« ndalon partitĂ« politike qĂ« tĂ« pĂ«rfitojnĂ« “
dhurime financiare e materiale nga qeveri, entitete publike e private tĂ« huaja”, lejon njĂ«kohĂ«sisht ndihma qĂ« vijnĂ« nga “
parti ose unione ndĂ«rkombĂ«tare partiake, organizata apo fondacione politike shqiptare dhe tĂ« huaja”. NjĂ« diferencĂ« e vogĂ«l mes çfarĂ« lejohet e çfarĂ« ndalohet qĂ« i jep mundĂ«si akuzĂ«s publike qĂ« ta shohĂ« ligjin si njĂ« llastik qĂ« tĂ«rhiqet, por nuk kĂ«putet. Por PD -ja do tĂ« detyrohet tĂ« dĂ«shmojĂ« shtetĂ«sinĂ« shqiptare tĂ« çdo “dhuruesi” parash nĂ« favor tĂ« saj; nĂ«se ndĂ«r ta ka shtetas tĂ« huaj, atĂ«herĂ« ky do tĂ« jetĂ« njĂ« faull klasik penal.

KĂ«to tre pamje pĂ«rjashtuese tĂ« njĂ«ra-tjetrĂ«s megjithatĂ« nuk tregojnĂ« plotĂ«sisht tĂ« vĂ«rtetĂ«n. Thelbi i kĂ«saj qĂ« ka ndodhur qĂ«ndron nĂ« faktin qĂ« kjo kontratĂ« lobimi ka vlerĂ« deri nĂ« datĂ«n 11 maj. Dhe nĂ« funksion tĂ« kĂ«saj date edhe janĂ« parapaguar 750 mijĂ« dollarĂ«. NĂ« kĂ«mbim tĂ« kĂ«saj shume, lobimi pĂ«rfshin nĂ« mĂ«nyrĂ« maksimale heqjen e non gratĂ«s pĂ«r Sali BerishĂ«n, njĂ« vizitĂ« tĂ« mundshme tĂ« tij me njĂ« vizĂ« tĂ« posaçme nĂ« SHBA apo edhe njĂ« komunikim me video me zyrtarĂ« tĂ« lartĂ« amerikanĂ«, pĂ«rfshi ndoshta, edhe sekretarin e shtetit. Pjesa tjetĂ«r nuk ka pikĂ«n e rĂ«ndĂ«sisĂ«. NĂ« rast se humb zgjedhjet, BerishĂ«s nuk do t’i hyjĂ« nĂ« punĂ« edhe sikur ta bĂ«jnĂ« qytetar nderi tĂ« Ëashingtonit. NdĂ«rsa nĂ« rast triumfi, si 6 milionĂ«t e firmosur, si tĂ« paguajĂ« 66 milion tĂ« tjera pĂ«r lobim, do tĂ« jetĂ« e njĂ«jta gjĂ«. Ato do tĂ« jenĂ« vetĂ«m qindarka pĂ«r mundĂ«sinĂ« qĂ« kanĂ« qeveritĂ« nĂ« ShqipĂ«ri pĂ«r tĂ« gjeneruar fonde qĂ« nuk dihet se ku vijnĂ« dhe bĂ«het hallall aty ku mbĂ«rrijnĂ«.

Mbas 12 majit, varësisht rezultatit të zgjedhjeve, Berisha mund të thotë për herë të dytë në jetën e tij: Mbas meje qameti! Ai nuk do të jetë i shqetësuar as për fatin e Nuredinit, një lojtar periferik i këtij operacioni ndërkombëtar, dhe as për fatin e Flamurit nënshkrues të konktratës, që zgjodhi të jetë rrufepritësja e kësaj loje lokale për hir të besnikërisë së tij që e çoi në sakrificë. E gjithë kjo zhurmë e krijuar nga kontrata e lobimit do të shuhet dhe do të jetë vetëm pjesë e kronikës të zgjedhjeve të deformuara shqiptare. Si përherë!

The post Nëse humb, Berishës nuk i shërben për gjë as të bëhet qytetar nderi në Washington first appeared on JavaNews.al.

Berisha njëherë me dy palë pantallona dhe njëherë nën një fustan

Nga Lorenc Vangjeli

Njeriu që dikur u printe turmave, tani ka zgjedhur të rrijë njëherë pas shpinës së të tjerëve. Njëherë mbas Evit, e më pas edhe mbas Crisit e së fundit edhe Turit nga Korça; njeriu që dikur militantët e tij e shihnin si Krishtin me kamzhik, tani është i mbërthyer në kryqin e fatit të tij. Pesha e rëndë e së shkuarës e bën të ngathët, të dobët dhe jofrymëzues. Ai vetë e di mirë se nëse nuk siguron dafinat e triumfit në zgjedhje, do të mbërthehet edhe më fort me gozhdë në kryqin e moskthimit dhe do të ketë nevojë sërish për një shpatull tjetër ku të mbështetet. Që për paradoks, me shumë gjasa do të jetë ajo e Ramës, që ai do ta akuzojë për vjedhje fitoreje dhe masakër elektorale nga veriu në jug e nga lindje/perëndimi në diasporë.

Berisha ka qenë gjithmonë shpatulla ku mbështeteshin të gjithë, por tani ka nevojë për një shpatull ku të mbështetet vetë. Vetëm gjatë kësaj fushate hemafrodite zgjedhore, si kurrë më parë, ai është shfaqur në mënyrë groteske pas të tjerëve; pas strategut të amerikan të komunikimit dhe korçarit të famshëm të rrjeteve sociale.

Në fakt e ka nisur më herët, e ka nisur që pothuaj tre vite më parë. Në kryqëzatën e tij për të rimarë partinë nga gjumashi Basha, ai përdori për sulm një figurë karizmatike dhe kontraverse me pasaportë amerikane. Theksi amerikan i zonjës Kokalari, sharmi pa doreza i Evit dhe një marrëdhënie e saj e supozuar me Trump, atëherë ish-president, ishte shpatulla e parë ku ai u mbështet mbas goditjes së non gratës amerikane. Por zonja nga Amerika u bë shpejt viktimë e lojërave cinike dhe provinciale të oborrit të Doktorit. Ajo u zhgënjye dhe iku. Dhe siç ndodh shpesh me dashuritë e furishme, shërbesa që afronte, u këmbye me përplasjen dhe armiqësinë.

VetĂ« Kokalari u zĂ«vendĂ«sua me njĂ« lĂ«vizje tĂ« shkĂ«lqyer marketingu politik. NĂ« TiranĂ« erdhi dikush qĂ« jo vetĂ«m supozohej se kishte marrĂ«dhĂ«nie me Trump, tashmĂ« president i Shteteve tĂ« Bashkuara, por ishte edhe njĂ« nga arkitektĂ«t e triumfit tĂ« tij spektakolar. La Civita morri pĂ«rsipĂ«r jo vetĂ«m t’i rijepte BerishĂ«s partinĂ«, por t’i afronte fitore nĂ« tĂ« gjithĂ« ShqipĂ«rinĂ«. Shpatulla e amerikanit tĂ« fushatĂ«s hodhi hijen perfekte mbi tatoo-nĂ« e non gratĂ«s sĂ« BerishĂ«s. Madje ishte gati-gati bileta fituese e lotarisĂ« sĂ« tij politike dhe vetĂ« viza ende e munguar amerikane. Rama zgjodhi ta sulmojĂ« qĂ« nĂ« krye tĂ« herĂ«s kĂ«tĂ« avantazh tĂ« kundĂ«rshtarit, por sa mĂ« shumĂ« qĂ« ai e godiste dhe ironizonte strategun amerikan, aq mĂ« shumĂ« Berisha dhe njerĂ«zit e tij tentonin ta nxirrnin atĂ« nĂ« rresht tĂ« parĂ«. Deri nĂ« pikĂ«n kur u krijua pĂ«rshtypja se La Civita dhe jo Berisha, ishte oferta e opozitĂ«s nĂ« garĂ«n pĂ«r kryeministĂ«r.

E njëjta skemë u riprodhua edhe me një personazh shumë simpatik të prodhuar nga rrjetet sociale. Demokrati i famshëm nga Korça, kritik i zhurmshëm i socialistëve dhe skeptik edhe ndaj elitës së vjetër të demokratëve u shfaq papritur si figurë qëndrore në fushatë. Fillimisht Vrenozin e nxorri nga hija e rrjeteve vetë Rama, por Berisha jo vetëm që piu kafen që ju refuzua Ramës, por edhe e nxorri në vijë të parë korçarin e famshëm. Përballë një audience të ndezur mitingu, sa më shumë zbriste katet e fjalorit të shqipes, aq më shumë e brohoriste publiku, duke lënë vetë Berishën në hije. Duke e bërë atë të qëndrojë mbas shpatullave të Vrenozit që flet me pasion në publik, si shumë shqiptarë të tjerë në sherre kafesh.

NĂ« gjithĂ« zallamahinĂ« e fushatĂ«s, ku emocioni dhe jo logjika Ă«shtĂ« daullja qĂ« oshĂ«tin pafund, ky rreshtim i pazakontĂ« i BerishĂ«s Ă«shtĂ« ana mĂ« pak e dukshme e saj, pikĂ«risht se ndodh nĂ« sy tĂ« tĂ« gjithĂ«ve. Kjo fshehje seriale mbas shpatullave tĂ« tĂ« tretĂ«ve, kjo shfaqje e shtrirĂ« nĂ« kohĂ«, edhe groteske, edhe dramatike e njeriut qĂ« ka mbajtur nĂ« dekada pas shpinĂ«s gjithĂ« partinĂ« e tij, do ta ketĂ« padyshim ndikimin e saj nĂ« kutinĂ« e votimit. Sepse nĂ« bilanc tĂ« fundit, njeriu qĂ« Ă«shtĂ« mĂ«suar tĂ« jetĂ« gjithmonĂ« i pari, qĂ« tani mund tĂ« numĂ«rojĂ« tre shpina mbas tĂ« cilave Ă«shtĂ« prezantuar si i dyti nĂ« betejĂ«. Natyrisht pa llogaritur shpinĂ«n e Lulit qĂ« nuk e llogarit mĂ« askush. Dhe pa parashikuar se cilĂ«t do t’i venĂ« shpatullat tĂ« nesĂ«rmen e 11 majit nĂ« rast tĂ« disfatĂ«s nĂ« zgjedhje, kur me shumĂ« gjasa, ai vetĂ« do t’i verĂ« shpatullat kryqit tĂ« karrierĂ«s sĂ« tij drithĂ«ruese.

The post Berisha njëherë me dy palë pantallona dhe njëherë nën një fustan first appeared on JavaNews.al.

Rama e Berisha, si dy këmbët unike të demokracisë

Nga Lorenc Vangjeli

Nuk duhej pritur fushata qĂ« tĂ« kuptohej se ajo do tĂ« ishte egĂ«rsisht e personalizuar. ShqiptarĂ«t edhe njĂ«herĂ« do tĂ« noterizojnĂ« vullnetin e dy kryetarĂ«ve tĂ« partive mĂ« tĂ« mĂ«dha duke pranuar rreth 90 emrat e parazgjedhur prej tyre nĂ« listat e mbyllura dhe do tĂ« votojnĂ« pĂ«r pjesĂ«n qĂ« do tĂ« mbetet. Edhe kĂ«saj here nga veriu nĂ« jug do tĂ« ketĂ« vetĂ«m dy palĂ« kuti votimi, nga njĂ« me foton e RamĂ«s dhe BerishĂ«s dhe njĂ« kuti tĂ« tretĂ« pĂ«r kusurin e emrave tĂ« ekipeve tĂ« tyre. Edhe kryeministri, edhe mtonjĂ«si i tij ja kanĂ« dalĂ« t’u imponohen nĂ« fillim totalisht militantĂ«ve tĂ« tyre dhe me ta nĂ« krahĂ«, edhe gjithĂ« publikut shqiptar, si zgjidhjet e vetme qĂ« i afrohen tĂ« nesĂ«rmes sĂ« vendit.

Rama e ka çuar nĂ« skaj personalizimin e ngastrĂ«s sĂ« tij. Madje siç nuk ka ndodhur kurrĂ« mĂ« parĂ«, ka vendosur edhe emrin nĂ« sloganin e partisĂ« sĂ« tij. “
vetĂ«m me Edi RamĂ«n!’. NĂ« turin e tij nĂ«pĂ«r ShqipĂ«ri ai ka folur kryesisht nĂ« vetĂ« tĂ« parĂ« kur pĂ«rshkruan tĂ« nesĂ«rmen idilike tĂ« vendit me tĂ« kryeministĂ«r pĂ«r herĂ« tĂ« katĂ«rt dhe shĂ«njestron kundĂ«rshtarin si skenar apokaliptik qĂ« vjen nga e shkuara. Pjesa tjetĂ«r Ă«shtĂ« stil personal. “Buf, kĂ«netĂ«, çyryk” e tĂ« tjera emĂ«rtime tĂ« ngjashme veshin fushatĂ«n e tij duke mbushur kohĂ«n dhe pĂ«r tĂ« mos lĂ«nĂ« kohĂ« pĂ«r atĂ« çfarĂ« do tĂ« duhej tĂ« ishte njĂ« bilanc i ftohtĂ« i qeverisjes. Arsyet janĂ« tĂ« shumta, por kryesorja Ă«shtĂ« se pĂ«r secilĂ«n temĂ« qĂ« ai do ta pĂ«rmendte si materie suksesi, kundĂ«rshtarĂ«t e tij do ta kishin tĂ« gatshme antimaterien e disfatĂ«s. NĂ«se do tĂ« pĂ«rmendte 50 e kusur spitalet e rikonstruktuar dhe ndĂ«rtuar nga e para, do t’i pĂ«rmendnin koncesionet e diskutueshme nĂ« shĂ«ndetĂ«si, nĂ«se do tĂ« pĂ«rmendte mbylljen e kioskave tĂ« arsimit universitar, do t’i kujtonin renditjen dramatike nĂ« rezultatet e vlerĂ«simit ndĂ«rkombĂ«tar tĂ« nnĂ«nĂ«sve, Pisa, nĂ«se do tĂ« pĂ«rmendte qindra kilometrat rrugĂ« tĂ« ndĂ«rtuara, do t’i bĂ«nin hesap çmimet e fryra e korrupsionin, nĂ«se do tĂ« krenohej pĂ«r reformĂ«n nĂ« drejtĂ«si, do t’i nxirrnin polifoton e shokĂ«ve frutangrĂ«nĂ«s. Apo nĂ«se do tĂ« fliste pĂ«r turizmin e fshatrat e pastĂ«r turistikĂ«, do t’i kujtonin shpopullimin e inceneratorĂ«t. Kur pĂ«rmend non-gratĂ«n, ia kthejnĂ« me Mc Gonigal.

Edhe nĂ« tĂ« djathtĂ« Ă«shtĂ« e njĂ«jta simetri ngjethĂ«se. Berisha u prit si mjeti i vetĂ«m pĂ«r tĂ« larguar humbĂ«sin serial Basha mbas 2021-shit dhe mbeti nĂ« parti si shpresa e vetme pĂ«r tĂ« larguar RamĂ«n. Fillimisht baza e frustruar e partisĂ« dhe mĂ« pas edhe elita e saj, nxorrĂ«n nga sĂ«nduku tĂ« njĂ«jtĂ«n gunĂ« tĂ« vjetĂ«r pĂ«r t’u mbrojtur nga erĂ«rat e reja qĂ« po fryjnĂ« nĂ« botĂ«. Berisha u bĂ« siç ishte, zĂ«ri i vetĂ«m dhe portreti unik i opozitĂ«s. Ai bĂ«ri primaret dhe po ai ndĂ«rtoi listĂ«n e tij sipas kritereve vetjake qĂ« kishte nĂ« mendje. TĂ« gjitha premtimet pĂ«r nesĂ«r bĂ«hen po nga Berisha dhe vetĂ«m ai pĂ«rcakton se çfarĂ« duhet bĂ«rĂ« pĂ«r tĂ« mbĂ«rritur fitoren. Me njĂ« bilanc qĂ« vjen nga e shkuara e afĂ«rt, ai Ă«shtĂ« po aq vulnerabĂ«l sa dhe Rama kur bĂ«het fjalĂ« pĂ«r bilance tĂ« sĂ« shkuarĂ«s si garanci pĂ«r tĂ« ardhmen. Sepse sa herĂ« qĂ« Berisha flet pĂ«r krevatin e pĂ«rbashkĂ«t tĂ« politikĂ«s me krimin, aq herĂ« i kujtojnĂ« se Ă«shtĂ« autor i krimit shtetĂ«ror tĂ« ekzekutimit tĂ« qytetarĂ«ve pa gjyq nĂ« bulevard, kur flet pĂ«r korrupsionin, i shfaqen fantazmat e GĂ«rdecit qĂ« nuk gjejnĂ« prehje nĂ« varr, kur mburret me NATO-n dhe liberalizmin e vizave, e çojnĂ« direkt nĂ« kohĂ«n kur ushtritĂ« e NATO-s mbĂ«rritĂ«n nĂ« ShqipĂ«ri pĂ«r tĂ« na shpĂ«tuar nga marrĂ«zia jonĂ« dhe kur flet pĂ«r shpopullimin, secili nxjerr librin e shtĂ«pisĂ« pĂ«r tĂ« numĂ«ruar ata dhjetra mijĂ«ra shqiptarĂ« qĂ« ja mbathĂ«n nga sytĂ« kombĂ«t nga lufta pothuaj civile e 97-Ă«s.

Janë dy çaste në jetën njerëzore në të cilën mund të gabohet vetëm njëherë dhe në mënyrë të pakthyeshme: nëse je i/e virgjër dhe nëse nuk të hapet parashuta kur hidhesh nga avioni. Në politikën shqiptare mund të ngrihesh në këmbë edhe nëse je rrëzuar në humnerë nga majat e pushtetit dhe mund të pranohesh si i/e virgjër edhe mbas orgjive në pushtet e opozitë. Rama e Berisha i kanë provuar të dyja. Secili nga ta, bashkë dhe veç e veç, megjithatë janë imponuar si këmbët e vetme që mbajnë në këmbë partitë e tyre. Madje janë dhe garantët e vetëm të demokracinë.

Pakkush mund tĂ« verĂ« bast nĂ«se ky peisazh politik nĂ« vend me dy kĂ«mbĂ« majtas e djathtas Ă«shtĂ« fat, fatkeqĂ«si apo fatalitet. Por secila nga zgjidhjet e kĂ«saj trileme tĂ« trishtuar, e shfaqin demokracinĂ« shqiptare si diçka tĂ« varur mes kĂ«tyre dy kĂ«mbĂ«ve nĂ« tĂ« majtĂ« e tĂ« djathtĂ«. Demokracia shqiptare shfaqet kĂ«shtu si njĂ« send qĂ« dihet çfarĂ« Ă«shtĂ«, por nuk arrin dot tĂ« forcohet; si njĂ« send qĂ« tĂ« gjithĂ« e dinĂ« se ekziston, por qĂ« nuk Ă«shtĂ« funksional dhe nuk bĂ«n as punĂ«n e “Nocit” dhe as hajrin e “Rokut”, siç thonĂ«.

The post Rama e Berisha, si dy këmbët unike të demokracisë first appeared on JavaNews.al.

Rama e Berisha, të gjithë për një dhe një për të gjitha

Nga Lorenc Vangjeli

Bota e vogĂ«l shqiptare nuk do tĂ« pĂ«rmbyset tĂ« nesĂ«rmen e zgjedhjeve. Si tĂ« rikonfirmohet pushteti i zgjatur i socialistĂ«ve, si tĂ« ndodhĂ« rotacioni qĂ« Ă«ndĂ«rrojnĂ« demokratĂ«t, Tirana do tĂ« gdhihet po njĂ«lloj. Me tension tĂ« shtuar mes tifozĂ«ve tĂ« tĂ« dy krahĂ«ve, me ankesat e zakonshme pĂ«r manipulim tĂ« rezultatit, me mospranim tĂ« tij nga pala e humbur dhe me qytetarĂ«t qĂ« edhe njĂ«herĂ« si pĂ«rherĂ« do tĂ« marrin provĂ«n e rradhĂ«s se politika shqiptare, klasa e saj politike dhe flluska hipokrite ku ajo jeton, nuk Ă«shtĂ« zgjidhja e problemeve tĂ« tyre, por Ă«shtĂ« problemi kryesor pĂ«r t’u zgjidhur.

Në 11 maj shqiptarët do të noterizojnë kryesisht vullnetin e dy kryetarëve të partive kryesore e diçka shumë më modeste në numra, edhe vullnetin e kryetarëve të partive të tjera të vogla. Rreth 90 mandate janë të parafiksuar dhe mbetet të mësohen emrat e pjesës së mbetur të një parlamenti që nuk do të ketë diferencë nga i shkuari që po i mbaron mandati. Vlerë do të ketë vetëm shifra magjike 71, të tjerër do të jenë thjesht numra. Sepse edhe njëherë, si gjithmonë shumë herë, realisht në garë nuk janë listat, por fati i dy njerëzve më të fuqishëm në vend.

I pari, Rama Ă«shtĂ« kryeministĂ«r prej tre mandatesh. Ai e di mĂ« mirĂ« se kushdo tjetĂ«r se rezultati i zgjedhjeve afron vetĂ«m njĂ« alternativĂ« me dy skaje pĂ«r tĂ« vetĂ« personalisht: ose do tĂ« qĂ«ndrojĂ« nĂ« zyrĂ«, ose do tĂ« jetĂ« kandidat pĂ«r nĂ« qeli. Mbasi ka parĂ« t’i parakalojnĂ« dyerve tĂ« drejtĂ«sisĂ« njĂ« pjesĂ« e madhe e njerĂ«zve me tĂ« cilĂ«t ai fitoi pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« nĂ« 2013-Ă«n, mbasi tĂ« tjerĂ« njerĂ«z pranĂ« tij presin t’i shtohen kĂ«saj liste aspak tĂ« lavdishme dhe mbasi ka marrĂ« nga askundi dhe ka çuar pĂ«r nĂ« askund shumĂ« njerĂ«z tĂ« tjerĂ« qĂ« e kanĂ« shoqĂ«ruar nĂ« qeverisje kĂ«to 12 vjet, Rama po luan nĂ« kĂ«to zgjedhje tĂ« gjitha pĂ«r tĂ« gjitha. Dhe si musketieri i vetĂ«m i mbetur nĂ« tĂ« majtĂ«, ai ka rishkruar moton e famshme tĂ« francezit Dyma: TĂ« gjithĂ« pĂ«r njĂ«rin dhe njĂ« pĂ«r gjithçka! Oferta e tij e dukshme Ă«shtĂ« tejet personale, me socialistĂ«t e fundit qĂ« i kanĂ« mbetur si trashĂ«gimi qĂ« janĂ« nĂ« rrezik tĂ« mbeten nĂ« shtĂ«pi dhe me tĂ« rinj qĂ« dinĂ« qĂ« historia e vendit nis vetĂ«m me Edi RamĂ«n, qĂ« nĂ« kĂ«to zgjedhje kĂ«rkon garanci pĂ«r imunitetin e tij personal.

NĂ«se ai rifiton tĂ« drejtĂ«n e zyrĂ«s nĂ« 12 maj, ai do tĂ« mbyllĂ« njĂ« cikĂ«l pushtetesh nĂ« TiranĂ« edhe me personalizimin e shĂ«rbimit sinoptik tĂ« motit. Edhe hija e rĂ«ndĂ« e SPAK-ut qĂ« e ka shoqĂ«ruar me “bashkĂ«qeverisje” kĂ«to dy vjetĂ«t e fundit, do tĂ« largohet nga nga hija e karriges sĂ« tij, kurse pĂ«r tĂ« tjerĂ«t, pĂ«r gjithĂ«kĂ«nd nga tĂ« vetĂ«t e mbetur nĂ« lojĂ«, edhe sikur tĂ« ndodhĂ« qameti, ai nuk do tĂ« ketĂ« pikĂ«n e gajles. E natyrisht, as tĂ« empatisĂ« dhe keqardhjes pĂ«r fatet vetjake tĂ« miqve apo ish-miqve tĂ« tij.

I dyti, Berisha po e provon pĂ«r herĂ« tĂ« tretĂ«. Mbas ringritjes nga humnera e 97-Ă«s, ai u rikthye falĂ« rĂ«nies sĂ« socialistĂ«ve nĂ« 2005-Ă«n dhe u zhyt edhe mĂ« thellĂ« tetĂ« vjet mĂ« pas pĂ«r tĂ« arritur fundin nĂ« 2021-shin kur e pĂ«rjashtuan nga partia e tij private. KĂ«saj here si alternativĂ« pĂ«r tĂ« bĂ«rĂ« kryeministrin pĂ«r herĂ« tĂ« tretĂ«, ai ka mbas vetes vetĂ«m ndonjĂ« ish-ministĂ«r tĂ« mbetur, besnikĂ« tĂ« tij tĂ« rinj dhe ca pak njerĂ«z tĂ« tjerĂ« qĂ« ai ju dhuroi po me kĂ«tĂ« kriter biletĂ«n pĂ«r garĂ«n e majit. I mbĂ«rritur nĂ« njĂ« pikĂ« tĂ« karrierĂ«s, kur siç pohon dhe vetĂ« nuk Ă«shtĂ« mĂ« i interesuar “pĂ«r luks e para”, forca e pabesueshme qĂ« e mban ende nĂ« kĂ«mbĂ« kĂ«tĂ« personazh epik buron nga instikti pĂ«r tĂ« mbrojtur veten e familjen nga e nesĂ«rmja e paqartĂ« dhe nga dĂ«shira e skajshme pĂ«r revansh. PĂ«r tĂ« nuk ka rĂ«ndĂ«si kush firmosi qĂ« ta mbyllĂ« nĂ« ballkonin e shtĂ«pisĂ« sĂ« tij dhe e detyron tĂ« shkojĂ« dy herĂ« nĂ« muaj tek gardhi i SPAK-ut. Sedra e tij e ka paracaktuar RamĂ«n si fajtor dhe ai do tĂ« ndjehet i pĂ«rmbushur vetĂ«m nĂ«se i shkruan edhe atij vetĂ« tĂ« njĂ«jtin fat. Berisha e di se i vetmi imunitet personal i tij shkruhet vetĂ«m nga zyra mĂ« e rĂ«ndĂ«sishme nĂ« Bulevardin DĂ«shmorĂ«t e Kombit. NĂ« tĂ« kundĂ«rt, siç edhe duket se dĂ«shmojnĂ« bathĂ«t qĂ« janĂ« paranumĂ«ruar edhe nga diaspora, Berisha Ă«shtĂ« nĂ« lekurĂ«n e tĂ« mbyturit. NjĂ« kovĂ« me ujĂ« tĂ« ftohtĂ« nĂ« maj pĂ«r tĂ«, nuk ja çon mĂ« mishin kokĂ«rr. Por pĂ«r paradoks, edhe ai njĂ«lloj si armiku i tij pĂ«r vdekje, ka tĂ« njĂ«jtĂ«n moto: TĂ« gjithĂ« pĂ«r njĂ« dhe njĂ« i vetĂ«m pĂ«r gjithçka! Po nĂ« emĂ«r tĂ« kĂ«saj motoje kur nĂ«se mbetet jashtĂ« asaj zyre ai nuk do tĂ« arrijĂ« tĂ« bindĂ« dot mĂ« as tĂ« vetĂ«n pĂ«r “masakrĂ«n elektorale nĂ« çdo cep tĂ« ShqipĂ«risĂ« dhe mbi tĂ« gjitha, pĂ«r deformimin, shitblerjen e votimin familjar” tĂ« votĂ«s sĂ« diasporĂ«s.

Pjesa tjetër është histori. Premtimet elektorale do të jenë harruar si nga ata që i kanë lëshuar pa doganë këto ditë, si nga ata pak që i kanë besuar dhe kanë shpresuar se do të mbahen. Të dy bashkë, Rama e Berisha, ndryshe nga sa besojnë, megjithatë do të jenë vetëm një paragraf në historinë e këtij vendi. Një vend që nuk shpjegohet më nga psikologjia, por vetëm nga letërsia. Një vend ku çuditërisht, ata që e kanë drejtuar në këto 12 dekada e gjysëm shtet të pavarur, sa kohë kanë qenë në pushtet kanë qenë të bindur se kanë qenë ofertë hyjnore për Shqipërinë, ndërkohë që Shqipëria nuk ka reshtur së kujtuari e kuptuari se e vetmja gjë e përjetshme në këtë vend është e përkohshmja. Dhe se zyrat e pushtetit me bodyguardë janë vetëm një fije floku larg qelive me gardianë.

The post Rama e Berisha, të gjithë për një dhe një për të gjitha first appeared on JavaNews.al.

Erion Veliajt i grisën kontratën

Nga Lorenc Vangjeli

NjĂ« prokuror i SPAK-ut dhe njĂ« gjykatĂ«s i GJKKO-sĂ« grisĂ«n papritur njĂ« kontatĂ« shĂ«rbimi qĂ« qytetarĂ«t e TiranĂ«s kishin firmosur dy vjet mĂ« parĂ« me qytetarin Erion Veliaj. Kjo kontratĂ« e parashikuar tĂ« zgjaste katĂ«r vjet, u hodh poshtĂ« nĂ« bazĂ« tĂ« dyshimeve qĂ« prokuroria ka pĂ«r pĂ«rfshirjen e kryetarit tĂ« bashkisĂ«, bashkĂ«shortes sĂ« tij dhe njĂ« rrethi biznesmenĂ«sh nĂ« pĂ«rfitime tĂ« paligjshme. NĂ« njoftimin zyrtar tĂ« SPAK-ut, qĂ« shpjegon nĂ« vija tĂ« pĂ«rgjithshme shtyllĂ«n kurrizore tĂ« akuzĂ«s publike, ashtu siç ka ndodhur pĂ«r herĂ« tĂ« parĂ« nĂ« gusht tĂ« vitit 2023, ka njĂ« sqarim: “Çdo person prezumohet i pafajshĂ«m deri sa nuk vĂ«rtetohet fajĂ«sia e tij me vendim gjyqĂ«sor tĂ« formĂ«s sĂ« prerĂ«â€. Por nĂ« mes tĂ« lirisĂ« sĂ« munguar tĂ« Veliajt qĂ« Ă«shtĂ« vetĂ«m njĂ« individ dhe prezumimit tĂ« pafajĂ«sisĂ« qĂ« Ă«shtĂ« parim, arresti i tij ka gĂ«rmuar njĂ« hendek tĂ« frikshĂ«m. I njĂ«jti hendek qĂ« Ă«shtĂ« hapur nĂ« rastin e Sali BerishĂ«s, Ă«shtĂ« bĂ«rĂ« humnerĂ« nĂ« rastin e Ilir MetĂ«s; ai qĂ« Ă«shtĂ« shndĂ«rruar nĂ« kalvar arratie pĂ«r Arben Ahmetajn apo nĂ« njĂ« film pafund pĂ«r Ilir Beqajn nĂ« qeli e tĂ« tjerĂ« nĂ« kushte tĂ« ngjashme.

NĂ« rastin e dy ish-presidentĂ«ve dhe kryeministrave, SPAK-u, grisi kontratĂ«n morale dhe politike qĂ« kĂ«ta dy shtetas kanĂ« pasur me dy forcat mĂ« tĂ« rĂ«ndĂ«sishme tĂ« opozitĂ«s. Hesapi i hapur i tyre me drejtĂ«sinĂ« ndikoi e ndikon nĂ« mĂ«nyrĂ« direkte nĂ« cilĂ«sinĂ« e ushtrimit tĂ« detyrĂ«s sĂ« tyre. Apo dhe me tĂ« drejtĂ«n pĂ«r tĂ« pĂ«rfaqĂ«suar njĂ« alternativĂ« pĂ«r pushtet. Me apo pa dashje, nĂ« kĂ«tĂ« mĂ«nyrĂ«, drejtĂ«sia Ă«shtĂ« kthyer nĂ« njĂ« faktor elektoral tĂ« fushatĂ«s nĂ« prag tĂ« zgjedhjeve. Minimumi duke cĂ«nuar barazinĂ« dhe shanset e barabarta nĂ« garĂ« tĂ« tĂ« gjithĂ« aktorĂ«ve politikĂ«. Sot pakkush mund tĂ« thotĂ« se çfarĂ« provash mund tĂ« prishnin, cilĂ«t dĂ«shmitarĂ« mund tĂ« intimidonin apo çfarĂ« rreziku kishin pĂ«r arrati dy ish-presidentĂ«t qĂ« u mbyllĂ«n njĂ«ri nĂ« shtĂ«pi e tjetri nĂ« qeli. Fare mirĂ« ata mund tĂ« ishin hetuar dhe t’u nxirrej – siç thuhet nĂ« kĂ«to raste – edhe ujĂ« i zi pĂ«r kohĂ«n kur ata ishin mbi urĂ«, por kjo gjĂ« mund e duhej bĂ«rĂ« duke i lĂ«nĂ« ata nĂ« liri. Duke ju garantuar nĂ« kĂ«tĂ« rast edhe barazi nĂ« garĂ«n e tyre tĂ« jetĂ«s, ballafaqimin nĂ« bastin pĂ«r fajĂ«sinĂ« a pafajĂ«sinĂ« e tyre. Burgu Ă«shtĂ« pĂ«rjashtim dhe jo rregull. Burgu Ă«shtĂ« mjeti i fundit dhe jo arma e parĂ« qĂ« shkrepet. DrejtĂ«sia nuk mund tĂ« jetĂ« lavjerĂ«si qĂ« rri vetĂ«m nĂ« skaje. PandĂ«shkueshmĂ«ria nuk mund tĂ« zĂ«vendĂ«sohet me ParandĂ«shkueshmĂ«ri! Siç i ndodhi fiks edhe Erion Veliajt.

SĂ« paku gjysma e shqiptarĂ«ve janĂ« tĂ« bindur se Berisha dhe Meta duhet ta ngrysin jetĂ«n nĂ« burg. NjĂ« pothuaj gjysmĂ« tjetĂ«r kĂ«tĂ« gjĂ« kĂ«rkon pĂ«r Edi RamĂ«n. Dhe bashkĂ« me ta edhe njĂ« seri e pafundme qeveritarĂ«sh tĂ« sotĂ«m e tĂ« djeshĂ«m, qĂ« nĂ« disa versione konkrete e me emra konkretĂ«, janĂ« simbol i babĂ«zisĂ« dhe i pĂ«rkasin sojit mĂ« tĂ« lig tĂ« grabitqarĂ«ve. Por bindjet nuk janĂ« provĂ«. Duhet pritur me durim tĂ« quhen fajtorĂ«, siç e thotĂ« SPAK-u nĂ« njoftimet e tij: “
deri sa nuk vĂ«rtetohet fajĂ«sia e tij me vendim gjyqĂ«sor tĂ« formĂ«s sĂ« prerĂ«â€. PĂ«r njĂ« paradoks tĂ« panjohur nĂ« publik, vetĂ« drejtuesi i SPAK-ut, Altin Dumani, ndryshe nga sa perceptohet, ka qenĂ« prokurori me rekorde krejt tĂ« kundĂ«rta nĂ« kĂ«tĂ« drejtim: statistikisht ai Ă«shtĂ« akuzatori qĂ« ka dhĂ«nĂ« mĂ« shumĂ« pafajĂ«si nĂ« sallĂ« apo ka hequr dorĂ« nga akuzat e paprovuara, si askush tjetĂ«r nĂ« krahasim me kolegĂ«t e tij. Ka njĂ« nevojĂ« ulĂ«ritĂ«se qĂ« pikĂ«risht SPAK-u i pari tĂ« japĂ« zgjidhje ndryshe proceseve penale. Ku individi tĂ« mos jetĂ« i shtypur nĂ«n peshĂ«n e njĂ« pushteti arrogant e tĂ« pakontrollueshĂ«m. Kjo Ă«shtĂ« njĂ« tezĂ« qĂ« e zemĂ«ron turmĂ«n e ndarĂ« nĂ« dy pjesĂ«, ku secila prej tyre, kĂ«rkon qĂ« liderĂ«t e pjesĂ«s tjetĂ«r tĂ« pĂ«rfundojnĂ« nĂ« burg. NjĂ«lloj si shqiptarĂ«t e 45-Ă«s sĂ« shekullit tĂ« shkuar, kur nga malli, halli apo dhe padija, brohorisnin pĂ«r litarin e plumbin, zhdukjen e vdekjen, kalljen dhe tretjen, thjesht nĂ«n ngushĂ«llimin se thika nĂ« mishin e tjetrit nuk tĂ« le plagĂ«.

EshtĂ« shumĂ« e vĂ«shtirĂ« t’i shpĂ«tohet oshĂ«timĂ«s sĂ« turmĂ«s apo dhe vesit tĂ« politikanĂ«ve qĂ« sillen si gjykatĂ«s e prokurorĂ«, por dhĂ«nia e drejtĂ«sisĂ« Ă«shtĂ« njĂ« e drejtĂ« e deleguar dhe drejtĂ«sia popullore nĂ« njĂ« rast tĂ« tillĂ«, i shĂ«rben vetĂ«m padrejtĂ«sisĂ«. Rrit temperaturĂ«n dhe pĂ«rçartjen e shoqĂ«risĂ«, por edhe ekzekuton prezumimin e pafajĂ«sisĂ«.

Polifotoja politike në hall penal, është vetëm një pjesëz e vogël e një armate të frikshme shqiptarësh që kanë hyrë në ingranazhin e frikshëm të drejtësisë shqiptare në tre dekada e ca pluralizëm. Shumica dërmuese e të cilëve, pavarësisht nëse kishin vrarë, kishin tymosur dy cigare hashash apo kishin hedhur ca tjegulla mbi hatllat e shtëpisë, e prisnin në arrest në burg vendimin përfundimtar të gjykatave. Raporti i deformuar mes numrit të të paraburgosurve që presin gjykimin dhe të gjykuarve është tërësisht anormal dhe pjesë e një mendësie bolshevike që hedh poshtë dhe nuk vlerëson pikërisht atë që kushtetuta ja jep çdo individi: prezumimin e pafajësisë! Rasti i Berishës, Metës, Ahmetajt dhe Veliajt së fundmi, janë vetëm perdet që mbulojnë një skenë shumë herë më të madhe. Atë të shfaqjes së një shoqërie që mizorinë e quan normalitet, që revanshin e quan rikthim të karmës e që ndëshkimin e quan drejtësi, por që në thelb fabrikon armata kriminelësh dhe frakturon shpesh pa kthim qindra mijëra fate njerëzore.

❌