Në qershor të vitit 2026, numri i civilëve të vrarë në Ukrainë arriti nivelin më të lartë mujor që nga muajt e parë të pushtimit rus në vitin 2022, sipas një raporti të ri të Misionit të OKB-së për Monitorimin e të Drejtave të Njeriut në Ukrainë.
Raporti dokumenton të paktën 293 civilë të vrarë dhe afro 2 000 të plagosur gjatë muajit qershor, ndërsa sulmet me raketa dhe dronë rusë janë intensifikuar në qytete të ndryshme të vendit. OKB-ja thekson se përdorimi në rritje i armëve me rreze të gjatë veprimi dhe sulmet ndaj zonave të banuara kanë shkaktuar një rritje të ndjeshme të viktimave civile.
Sipas të dhënave të verifikuara nga OKB-ja, që prej fillimit të pushtimit në shkurt 2022 janë regjistruar mbi 16 400 civilë të vrarë dhe më shumë se 48 400 të plagosur, megjithëse organizata vlerëson se bilanci real është më i lartë për shkak të vështirësive në verifikimin e rasteve në zonat e pushtuara.
Raporti paralajmëron se, pas një muaji maj me nivel të lartë viktimash, qershori shënoi një përkeqësim të mëtejshëm të situatës humanitare, duke e bërë atë muajin më vdekjeprurës për civilët në më shumë se katër vjet luftë.
Dite e zakonshme kjo e sotmja pĂ«r ata qe janĂ« ne njĂ« lidhje. Do ja kaloni mire pranĂ« partnerit, por nuk do pĂ«rjetoni emocione te veçanta. Beqaret duhet te mos nxitohen pĂ«r te krijuar njĂ« lidhje sepse disa persona do kĂ«rkojnĂ« vetĂ«m tâi gĂ«njejnĂ« e tâi mashtrojnĂ«. Merkuri do ju ndihmoje ne planin financiar dhe do ua beje me te qarta mendimet. Gjendja do stabilizohet shpejt.
Demi
Jeta sentimentale do jete ne plan te dyte gjate kĂ«saj dite sepse prioritet do i jepni jetĂ«s profesionale. priten edhe projekte te reja mjaft te rĂ«ndĂ«sishme. Beqaret do kenĂ« njĂ« dite te zakonshme dhe pa asnjĂ« te veçante. Merrini gjerat si tâiu vijnĂ«. Ne planin financiar do jeni te detyruar te hiqni dore nga shpenzimet e tejskajshme sepse gjendja nuk duhet shume e favorshme.
Binjaket
Tregohuni te sinqerte sot me atë qe keni ne krah dhe mos i mbani asnjë te fshehte, Kjo do e shtoje besimin e tij tek ju dhe do ua rrite piket. Beqaret do kërkojnë te qëndrojnë serish vetëm dhe as qe do iu shkoje neper mend te joshin dike. Financat ka rrezik te ndërlikohen disi. Mbajini këmbët mbi toke sepse shume shpejt mund te pendoheni nga veprimet e kryera.
Gaforrja
Do keni disa përplasje me partnerin tuaj gjate kësaj dite megjithatë nuk do alarmoheni nga kjo. Pas mesditës klima do filloje dalëngadalë te ngrohet. Beqaret me ne fund do ja arrijnë qëllimit dhe do e bëjnë për vete personin qe pëlqejnë. Ne planin financiar do përballeni me vështirësi goxha te mëdha, prandaj do ju duhet patjetër te hiqni dore nga disa shpenzime.
Luani
Ădo gjĂ« do shkoje si duhet sot ne planin sentimental. Do i kuptoni gabimet qe keni bere dhe do mundoheni te gjeni mĂ«nyrĂ«n e duhur pĂ«r tâi ndrequr. Beqaret as qe do e kenĂ« mendjen tek dashuria sepse edhe ashtu si janĂ« do ndihen pĂ«r mrekulli. Gjendja e financave do jete goxha e mire. Do arrini te kryeni transaksione te rĂ«ndĂ«sishme dhe disa investime te mira.
Virgjeresha
NĂ«se keni kohe qe jeni ne njĂ« lidhje, por kohet e fundit ju kane dale disa probleme te vogla, mire Ă«shtĂ« te mundoheni tâiu gjeni zgjidhje te shpejte dhe te mendoni vetĂ«m pĂ«r te ardhmen. Nuk ja vlen te merreni gjate me gjera elementare. Beqaret do kenĂ« njĂ« dite shume te zakonshme dhe pa ndonjĂ« emocion te madh. Financat do kenĂ« disa tronditje te vogla.
Peshorja
Dite mjaft e turbullt kjo e sotmja për ata qe janë ne një lidhje. Nuk do i çoni me tej projektet qe keni nisur me herët dhe here pas here do ndiheni te mërzitur. Beqaret nuk do jene me fat, kështu qe sado ta kërkojnë dashurinë, nuk do mund ta gjejnë dot. Me financat do jeni gjithë kohës vigjilente dhe nuk do kryeni aspak shpenzime te pamenduara.
Akrepi
Dite mjaft e kĂ«ndshme kjo e sotmja pĂ«r personat qe janĂ« ne njĂ« lidhje. Do ndiheni te bekuar nga yjet dhe do pĂ«rjetoni emocione pa fund ne krahĂ«t e partnerit. Beqaret me shume gjase do fillojnĂ« njĂ« histori dashurie mjaft pasionante. Ne planin financiar nuk priten aspak vĂ«shtirĂ«si sepse do dini tâi menaxhoni mjaft mire te ardhurat.
Shigjetari
Do keni ide shume te mira gjate kĂ«saj dite sesi te bĂ«ni jetĂ«n tuaj ne çift sa me te bukur dhe harmonike. Gjithçka ka pĂ«r te shkuar si e kishit Ă«ndĂ«rruar. Beqaret do realizojnĂ« takime mbresĂ«lĂ«nĂ«se dhe jeta ka pĂ«r tâiu ndryshuar rrĂ«njĂ«sisht. Ne planin financiar priten goxha vĂ«shtirĂ«si, kĂ«shtu qe kujdes me çdo shpenzim qe do kryeni.
Bricjapi
Dite e ekuilibruar do jete kjo e sotmja për te gjithë ata qe janë ne një lidhje. Do jeni te duruar dhe here pas here do hapni rruge ne mënyrë qe gjerat te ecin si duhet. Beqaret duhet ta kontrollojnë veten dhe jo te hedhin hapa te gabuara. Ne planin financiar do ndiheni me te qete. Me shume kujdes dhe maturi do i zgjidhni problemet qe keni pasur.
Ujori
Sot do e ndryshoni sjelljen dhe rutinën e jetës suaj ne çift vetëm e vetëm qe personi qe keni ne krah te ndihet sa me mire te jete e mundur. Debatet dhe mosmarrëveshjet do marrin fund njëherë e përgjithmonë. Beqaret do realizojnë një takim vendimtar i cili do ua ndryshoje jetën. Buxhetin do e menaxhoni me shume maturi dhe përkujdes. Gjendja do jete e qëndrueshme.
Peshqit
Nëse keni pasur probleme serioze me partnerin gjate kësaj kohe, sot gjerat duket se do fillojnë te përmirësohen. Do jeni me tolerante dhe do i pranoni gabimet qe keni kryer. Beqaret do jene te bekuar nga yjet dhe do e gjejnë personin e ëndrrave. Gjendja e financave do vije duke u përmirësuar fale masave qe keni marre dhe fale ndihmës se familjareve.
Kryeministri Edi Rama ka publikuar një videokartolinë me momentet kryesore nga vizita e tij në Bruksel, ku u zhvillua Konferenca e IX Ndërqeveritare Shqipëri-Bashkimi Europian, e cila shënoi mbylljen e tre kapitujve të negociatave për anëtarësim.
Në fillim të videos shfaqet një bisedë informale mes Ramës dhe anëtarëve të delegacionit shqiptar. Kryeministri pyet kryenegociatoren Majlinda Dhuka nëse është e mundur të mbyllen më shumë se tre kapituj njëherësh.
âMund tĂ« bĂ«hen mĂ« shumĂ« se 3?â, pyet Rama, ndĂ«rsa Dhuka pĂ«rgjigjet se preferohet mbyllja e kapitujve nĂ« grupe prej tre, pasi diskutimet me vendet anĂ«tare janĂ« mĂ« tĂ« frytshme nĂ« kĂ«tĂ« format.
Gjatë bisedës, ministri për Evropën dhe Punët e Jashtme, Ferit Hoxha, thekson se kjo ishte hera e parë në dy dekada që zhvillohen katër tryeza ndërqeveritare brenda së njëjtës ditë.
âKy Ă«shtĂ« takimi i fundit i llojit. QĂ« prej dy dekadash Ă«shtĂ« hera e parĂ« qĂ« bĂ«hen katĂ«r nĂ« njĂ« ditĂ«â, shprehet Hoxha, ndĂ«rsa Majlinda Dhuka shton se njĂ« situatĂ« e tillĂ« nuk kishte ndodhur qĂ« nga viti 2002.
Videoja vijon me një moment më të lehtë, ku Rama nuk kursen batutat teksa delegacioni drejtohet drejt sallës së Konferencës.
âHajde, photo, important, important stuff, photoâ, dĂ«gjohet tĂ« thotĂ« kryeministri me humor.
Pamjet pĂ«rfshijnĂ« gjithashtu takimin e RamĂ«s me Komisioneren pĂ«r Zgjerimin, Marta Kos, dhe ministrin irlandez pĂ«r ĂĂ«shtjet Evropiane dhe Mbrojtjen, Thomas Byrne, si edhe episode nga Konferenca e IX NdĂ«rqeveritare dhe deklaratat e kryeministrit pĂ«r mediat pas pĂ«rfundimit tĂ« saj.
Vendi ynë do të vijojë të jetë nën ndikimin e masave ajrore të qëndrueshme dhe të nxehta. Moti parashikohet kryesisht i kthjellët në të gjithë territorin, ndërsa në zonat malore të veriut dhe lindjes do të ketë vranësira të pakta deri mesatare, kalimtare.
Në veri dhe verilindje priten reshje të dobëta shiu në formë pikash. Në zonat e larta të Alpeve dhe në verilindje, në intervale të shkurtra kohore, mund të zhvillohen shtrëngata të izoluara. Pjesa tjetër e vendit do të mbetet pa reshje.
Era do tĂ« fryjĂ« nga veriperĂ«ndimi nĂ« perĂ«ndim me shpejtĂ«si mesatare rreth 7 m/s, ndĂ«rsa deti do tĂ« ketĂ« valĂ«zim tĂ« ulĂ«t, me forcĂ« 1â2 ballĂ«.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka paralajmëruar se Shtetet e Bashkuara mund të godasin urat dhe termocentralet e Iranit javën e ardhshme nëse Teherani nuk rikthehet në tryezën e bisedimeve.
âJavĂ«n e ardhshme bĂ«het shumĂ« keq pĂ«r ta. Do tâi shkatĂ«rrojmĂ« termocentralet dhe urat e tyre nĂ«se nuk negociojnĂ«â, tha Trump.
Deklaratat vijnë në një kohë kur përplasjet mes SHBA-së dhe Iranit kanë hyrë në ditën e katërt, ndërsa tensionet në Ngushticën e Hormuzit vazhdojnë të rriten. SHBA ka rifilluar bllokadën e porteve iraniane dhe ka ndërmarrë sulme të reja kundër objektivave që, sipas Pentagonit, lidhen me sulmet ndaj anijeve tregtare.
Nga ana tjetër, Irani ka goditur objektiva ushtarake amerikane në Bahrein dhe Jordani, si dhe ka marrë përgjegjësinë për sulmet ndaj dy cisternave të Emirateve të Bashkuara Arabe, duke pretenduar se ato kishin shkelur paralajmërimet e autoriteteve iraniane.
NdĂ«rkohĂ«, Komisioneri i LartĂ« i OKB-sĂ« pĂ«r tĂ« Drejtat e Njeriut, Volker TĂŒrk, ka rikujtuar se sulmet e qĂ«llimshme ndaj infrastrukturĂ«s civile, si urat dhe termocentralet, pĂ«rbĂ«jnĂ« shkelje tĂ« ligjit ndĂ«rkombĂ«tar dhe mund tĂ« konsiderohen krime lufte.
Këtë të mërkurë nga institucioni i vuajtjes së dënimit të Drenovës lënë qelitë e këtij burgu 60 persona të dënuar për vepra penale të ndryshme ndërkohë që nga burgu i grave në Posjkë do të lënë qelitë 12 të dënuara.
Në pritje të daljes së tyre, janë familjare të shumtë të cilët ndihen të lumtur që ribashkohen me të afërmit e tyre të cilët kanë qenë në këto dy institucione të vuajtjes së dënimit deri ditën e sotme dhe kanë përfituar nga amnistia.
âKam djalin. ThonĂ« qĂ« djalit tim i gjetĂ«n drogĂ«, ndĂ«rkohĂ« qĂ« nĂ« shtĂ«pi nuk i gjetĂ«n asgjĂ«. Nuk e kam fare mirĂ« nga ana shĂ«ndetĂ«sore. Djali im ka tre vjet qĂ« me arrestin nĂ« shtĂ«pi. Jam shumĂ« e lumtur qĂ« do tĂ« dalĂ«, por Ă«shtĂ« i sĂ«murĂ«â, u shpreh nĂ«na e njĂ« prej tĂ« burgosurve, i cili pritet tĂ« dalĂ« sot nga burgu.
Analisti Preç Zogaj ka deklaruar nĂ« emisionin âTrialogâ tĂ« Alba Alishanit nĂ« RTSH1 se opozita shqiptare duhet tĂ« sillet si njĂ« forcĂ« qeverisĂ«se nĂ« çështjen e integrimit europian, duke e konsideruar kĂ«tĂ« si njĂ« detyrim strategjik ndaj vullnetit tĂ« qytetarĂ«ve.
Zogaj theksoi se pavarësisht dallimeve natyrore që ekzistojnë midis pozitës dhe opozitës në mbledhje të ndryshme, sidomos ato ndërkombëtare ku palët shfaqin identitetin dhe qëndrimet e tyre, opozita duhet të adoptojë një qasje konstruktive dhe unifikuese për integrimin.
âOpozita duhet tĂ« sillet si qeveri gjithĂ« pĂ«r integrim gjithmonĂ«â, deklaroi Zogaj, duke shtuar se strategjikisht kjo i shkon pĂ«r shtat çdo opozite.
Ai argumentoi se arsyeja kryesore është mbështetja e jashtëzakonshme popullore për integrimin në Bashkimin Europian.
âNuk ka njĂ« vend nĂ« botĂ« qĂ« 92% e qytetarĂ«ve mbi 35 vjeç tĂ« jenĂ« kaq pro integrimit. Ruhet njĂ« mazhorancĂ« e tillĂ« e pa shembull e dĂ«shirĂ« e vullnetit tĂ« shqiptarĂ«ve pĂ«r tĂ« qenĂ« nĂ« EvropĂ« dhe elitat politike gjithmonĂ« duhet ta matin gjithĂ« qasjen e tyre pĂ«r integrimin nĂ« raport me kĂ«tĂ« pĂ«rqindje.
Pra, nuk mund tĂ« jetĂ« njĂ« partiak ajo 92-tĂ«shi â Ă«shtĂ« njĂ« shumicĂ« se asnjĂ« parti nuk ka nĂ« ShqipĂ«ri. KĂ«shtu qĂ« prandaj them qĂ« kjo Ă«shtĂ« arsyeja e parĂ« qĂ« duhet tĂ« sillet si me qenĂ« nĂ« qeveri edhe opozitaâ, tha Zogaj.
Analisti vuri në dukje se opozita dhe pozita nuk janë e njëjta gjë dhe se ka raste kur palët duhet të shfaqin qëndrimet e tyre të veçanta, por në procesin e integrimit evropian, sipas tij, duhet të mbizotërojë një frymë bashkëpunimi që tejkalon interesat e ngushta partiake.
Analisti Lorenc Vangjeli, i ftuar nĂ« emisionin âTrialogâ tĂ« Alba Alishanit nĂ« RTSH1, e cilĂ«soi mbylljen e tre kapitujve me BE-nĂ« si njĂ« moment historik qĂ« kĂ«rkon unitet kombĂ«tar, duke e quajtur atĂ« njĂ« âklithmĂ« qortimiâ pĂ«r politikĂ«n e ndarĂ« shqiptare.
âPra, pluralizmi Ă«shtĂ« thelbi i demokracisĂ«, por ky lajm vjen edhe si njĂ« klithmĂ« qortimi pĂ«r tĂ« na kujtuar qĂ« ka megjithatĂ« disa gjĂ«ra, disa akte, disa detyra kombĂ«tare qĂ« janĂ« tĂ« shtruara pĂ«rpara tĂ« gjithĂ«ve. PavarĂ«sisht ndasive tĂ« jashtĂ«zakonshme, pavarĂ«sisht tensioneve tĂ« jashtĂ«zakonshme qĂ« shpesh politika krejtĂ«sisht fĂ«mijĂ«rore dhe inatçore prodhon me shumicĂ«, Tirana duhet tâi tejkalojĂ« dhe duhet tĂ« bĂ«hen bashkĂ«. E sotmja Ă«shtĂ« pikĂ«risht njĂ« ftesĂ« pĂ«r njĂ« gjĂ« tĂ« tillĂ«â, tha Vangjeli.
Ai theksoi se shqiptarĂ«t, kur janĂ« mes vetes, shndĂ«rrohen shpesh nĂ« armiqtĂ« mĂ« tĂ« mĂ«dhenj tĂ« njĂ«ri-tjetrit, derisa u shfaqet njĂ« âarmik realâ.
Por nĂ« kĂ«tĂ« rast, sipas tij, nuk ka zgjidhje tjetĂ«r veç bashkimit, pasi anĂ«tarĂ«simi nĂ« BE nuk Ă«shtĂ« thjesht njĂ« aspiratĂ«, por âzgjidhja e vetmeâ pĂ«r vendin si pjesĂ« e kontinentit.
âNe nuk kemi zgjidhje tjetĂ«r. Nuk mund tĂ« zgjedhim dot zgjidhje tjetĂ«r sepse jemi pjesĂ« e kontinentit. Kjo sĂ« paku do tĂ« duhej tĂ« na bĂ«nte bashkĂ«â, shtoi ai, duke pranuar se kjo Ă«shtĂ« âjashtĂ«zakonisht e vĂ«shtirĂ«, pavarĂ«sisht dhe ndoshta Ă«shtĂ« e pamundurâ pĂ«r shkak tĂ« kulturĂ«s politike ekzistuese. Vangjeli kritikoi mentalitetin e ndarjes partiake.
âE di qĂ« Ă«shtĂ« e ngulitur edhe nĂ« kohĂ«n kur ishin socialistĂ«t nĂ« opozitĂ« edhe tani qĂ« janĂ« nĂ« pushtet, dhe demokratĂ«t nĂ« pushtet edhe opozitĂ« â pra anasjelltas, qĂ« e thĂ«nĂ« me fjalĂ«t mĂ« tĂ« thjeshta: nĂ«se Rama do tĂ« buzĂ«qeshte pĂ«r lajmin e mirĂ« tĂ« marrĂ« nĂ« Bruksel, Berisha do tĂ« nxinte se do tâi dukej si suksesi i kundĂ«rshtarit tĂ« tij dhe jo i vendit. NjĂ«lloj siç nxinte Rama dje pĂ«r çdo hap qĂ« hidhte ish shumica e djeshme. Dhe kjo Ă«shtĂ« kaq primitive, kaq ka njĂ« nevojĂ« kaq urgjente pĂ«r tâu tejkaluar, pĂ«r tâu emancipuarâ, u shpreh ai.
Analisti pĂ«rfundoi duke theksuar nevojĂ«n pĂ«r tĂ« âemancipuar fillimisht kuajt e karrocĂ«s sonĂ«, se duket qĂ« vrapojnĂ« mĂ« pak se vetĂ« karroca qĂ« tani ka njĂ« inerci tjetĂ«râ.
Spanja është finalistja e parë e Botërorit 2026, kjo pas fitores 0-2 ndaj Francës në Dallas.
GjysmĂ«finalja, e cila premtoi spektakĂ«l, nisi me ritĂ«m tĂ« lartĂ« nga tĂ« besuarit e De La Fuentes, tĂ« cilĂ«t arritĂ«n tĂ« fitonin njĂ« penallti me Yamal, e cila u shndĂ«rrua nĂ« gol nga Oyarzabal nĂ« minutĂ«n e 22â.
âGjelatâ u munduan tĂ« gjenin golin e barazimit, por mbrojtja e âLa Rojaâ-s ishte e pathyeshme.
Në pjesën e dytë, ishte Pedro Porro, i cili pasi gjeti veten e lirë në zonë, nuk gaboi përballë Maignan.
Ekipi i Deschamps provoi sërish për të rihapur lojën, por tentativat e Mbappe nuk shkuan në rrjetë.
Kështu Spanja bëhet finalistja e parë e Botërorit dhe në Nju Jork do të presë fituesin e sfidës Angli-Argjentinë.
Franca nga ana tjetër humb rastin për të arritur finalen e tretë radhazi, ndërsa do të luajë një ndeshje me zemër të thyer për vendin e tretë dhe të katërt të shtunën e 18 korrikut.
REZULTATI:
Francë 0-2 Spanjë
Oyarzabal (P) 22âČ, Porro 58âČ
NGJARJET KRYESORE:
90+7âČ Mbyllet ndeshja me fitoren 0-2 tĂ« SpanjĂ«s!
90+5âČ Dembele godet nga distanca, por Unai Simon arrin ta ndalĂ«.
90âČ Akordohen 7 minuta shtesĂ«.
89âČ Mbappe provon nga goditja e dĂ«nimit, me topin qĂ« shkon mbi kuadrat.
78âČ Ferran Torres godet me kokĂ«, por topi pĂ«rfundon jashtĂ«.
67âČ Mbappe godet nĂ« hyrje tĂ« zonĂ«s, por tentativa e tij pĂ«rfundon jashtĂ« kuadratit.
58âČ Goool Spanja 0-2/ Porro merr njĂ« top nĂ« zonĂ« dhe i vetĂ«m pĂ«rballĂ« Maignan tund rrjetĂ«n. (Video)
46âČ Nis pjesa e dytĂ«!
45+7âČ Mbyllet pjesa e parĂ«!
45âČ Akordohen 6 minuta shtesĂ«.
22âČ Goool Spanja 0-1/ Oyarzabal nuk gabon nga pika e bardhĂ« e penalltisĂ«. (Video)
20âČ Penallti pĂ«r SpanjĂ«n! Yamal pengohet nĂ« zonĂ« nga Digne dhe gjyqtari akordon 11-metĂ«rsh. (Video)
Këto janë momentet kur të rinjtë që aspirojnë të veshin uniformën blu marrin ushqimin në ambientet e mensës.
Pas helmimit të dytë në Akademinë e Sigurisë, prej dy javësh institucioni ka hequr dorë nga ushqimi me katering për studentët. Burimet thanë për A2CNN se tashmë ushqimi përgatitet në mensën e institucionit.
Në vetëm një muaj në akademinë e Sigurisë ndodhën dy helmime ku në total 116 kursantë shfaqën simptoma si të vjella, diarre dhe temperaturë pas konsumimit të vakteve me katering. Kursantët morën ndihmë mjekësore në spital ndërsa nisi hetimi për standardet e sigurisë ushqimore në akademinë e sigurisë.
Ushqimi për kursantët gatuhej në ambientet e kompanisë Sor Al dhe më pas dërgohej në akademinë e sigurisë. Kjo mëënyrë tashmë prej datës 27 qershor ka ndryshuar për të shmangur incidentet me helmimet masive dhe mensa është ristrukturuar dhe stafi i guzhinierëve është shtuar ku menuja për studentët është më e pasur. Jashtë kamerave ata shprehen se ushqimi tashmë është i freskët dhe se ka larmishmëri të gatimeve që iu ofrohen.
Akademia e Sigurisë pritet të futet në një proces të plotë ristrukturimi, ku pas zgjidhjes së cështjes së ushqimit për studentët edhe administratori Milton Nushi ka dhënë dorëheqjen.
Ministri për Evropën dhe Punët e Jashtme, Ferit Hoxha, reagoi në platformën X duke dënuar deklaratën e një anëtari të Qeverisë së Serbisë për spastrimin etnik në Kosovë, duke e cilësuar atë të papranueshme dhe fyese për viktimat e luftës.
Ai theksoi se normalizimi i krimeve kundër njerëzimit minon pajtimin dhe se e ardhmja evropiane e rajonit mund të ndërtohet vetëm mbi të vërtetën, përgjegjësinë dhe respektin për viktimat.
Reagimi i plotë Ministrit:
Deklarata e një anëtari të qeverisë së Serbisë, që shpreh publikisht keqardhje që në Kosovë nuk është kryer një spastrim etnik edhe më i madh, është e papranueshme, tronditëse dhe një fyerje e rëndë për viktimat e luftës.
Relativizimi dhe normalizimi i një prej krimeve më të rënda kundër njerëzimit, krime të dënuara nga historia, nga drejtësia ndërkombëtare dhe nga vetë ndërgjegjja njerëzore, bien ndesh me vlerat mbi të cilat është ndërtuar Evropa e sotme. Ato minojnë përpjekjet për pajtim dhe bashkëpunim, ushqejnë mosbesimin dhe urrejtjen, si dhe rihapin plagë që ende nuk janë shëruar.
Askush nuk mund tĂ« ndĂ«rtojĂ« besim duke rikthyer hijet mĂ« tĂ« errĂ«ta tĂ« sĂ« kaluarĂ«s, aq mĂ« pak duke lartĂ«suar politika dhe figura qĂ« mbajnĂ« pĂ«rgjegjĂ«si pĂ«r tragjedi, vuajtje dhe krime qĂ« kanĂ« lĂ«nĂ« gjurmĂ« tĂ« thella nĂ« historinĂ« e rajonit tonĂ« siç Ă«shtĂ« âkasapi i Ballkanitâ.
Procesi i normalizimit dhe i pajtimit, pĂ«r tĂ« cilin Kosova, Serbia dhe i gjithĂ« rajoni ynĂ« kanĂ« aq shumĂ« nevojĂ«, kĂ«rkon para sĂ« gjithash pĂ«rgjegjĂ«si, reflektim dhe guxim pĂ«r tâu pĂ«rballur me tĂ« kaluarĂ«n.
Ai nuk mund tĂ« ndĂ«rtohet kurrĂ« mbi deklarata qĂ« justifikojnĂ« apo lartĂ«sojnĂ« politikat qĂ« sollĂ«n aq shumĂ« dhimbje e shkatĂ«rrim, por vetĂ«m e vetĂ«m mbi tĂ« vĂ«rtetĂ«n, respektin pĂ«r viktimat dhe angazhimin e sinqertĂ« pĂ«r njĂ« tĂ« ardhme tĂ« pĂ«rbashkĂ«t evropiane.Â
Partia Demokratike pritet të zhvillojë nesër garën për zgjedhjen e drejtuesve të rinj të strukturave të saj.
Sipas raportimit të gazetares Elda Menga, Flamur Noka duket se është në rrugën e rikonfirmimit si nënkryetar i PD-së, ndërsa ende nuk është bërë i ditur emri i një sfidanti përballë tij.
Ndërkohë, zgjedhja e Gazment Bardhit si nënkryetar nuk pritet të jetë surprizë, pasi ai mban edhe postin e kryetarit të grupit parlamentar. Sipas statutit të PD-së, kryetari i grupit parlamentar duhet të mbajë edhe postin e nënkryetarit të partisë.
Pikëpyetje mbetet nëse Agron Gjekmarkaj do të vijojë të mbajë detyrën e nënkryetarit.
Në garën për postet e nënkryetarëve pritet të jenë edhe emrat e Luçiano Boçit, Klevis Balliut dhe Belind Këlliçit.
Ndërkohë, pritet që në drejtimin e partisë të ketë edhe një përfaqësim nga gratë. Një prej emrave të përfolur është Erisa Bajaziti, por deri tani nuk ka një konfirmim zyrtar.
Një kompani serbe në pronësi të Israel Einhorn, ish-këshilltar i Partisë Likud dhe bashkëpunëtor i afërt i kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu, ka raportuar zero të ardhura në vitin 2025 dhe ka mbyllur vitin me humbje, sipas të dhënave të siguruara nga gazeta izraelite Haaretz.
Kompania, e quajtur Insight Partners, kishte marrĂ« mĂ« shumĂ« se 2.3 milionĂ« dollarĂ« gjatĂ« vitit 2024 si pjesĂ« e njĂ« fushate pro-Katar qĂ« synonte tĂ« ndikonte gazetarĂ«t izraelitĂ«. Fushata lidhet me hetimin e njohur si âQatargateâ, ku po shqyrtohen dyshime pĂ«r pĂ«rpjekje pĂ«r tĂ« ndikuar opinionin publik nĂ« Izrael, pĂ«rmes mediave dhe figurave politike.
Sipas raportimeve, kompania u krijua në vitin 2023, në periudhën kur Einhorn nisi bashkëpunimin me lobistin amerikan të Katarit, Jay Footlik. Ky i fundit dyshohet se ka transferuar fonde në kompaninë e Einhorn si pjesë e një fushate që synonte paraqitjen e Katarit në mënyrë pozitive në publikun izraelit, veçanërisht për rolin e tij në negociatat për lirimin e pengjeve në Gaza.
Hetuesit dyshojnë se përveç fondeve të transferuara te Einhorn, miliona të tjera janë kaluar përmes biznesmenit Gil Birger, i cili fillimisht ka deklaruar se kishte shërbyer vetëm si ndërmjetës financiar.
Sipas Haaretz, gjatë tetë muajve të aktivitetit në vitin 2024, Insight Partners deklaroi rreth 2.5 milionë dollarë të ardhura dhe rreth 1.6 milionë dollarë fitim. Por pas përfundimit të bashkëpunimit me Footlik, kompania nuk raportoi asnjë të ardhur në vitin 2025 dhe mbylli vitin me një humbje prej rreth 190 mijë dollarësh.
Gazeta shkruan se zhdukja e menjëhershme e të ardhurave pas përfundimit të fushatës pro-Katar ngre dyshime se kompania ishte krijuar kryesisht për transferimin e fondeve të lidhura me këtë operacion.
Avokati i Einhorn, Lior Epstein, i ka mohuar këto pretendime, duke thënë se Insight Partners është një kompani e regjistruar, aktive dhe që raporton aktivitetet e saj sipas ligjit. Ai shtoi se fakti që kompania nuk kishte as edhe një klient të huaj nuk do të thotë automatikisht se ka pasur shkelje.
Hetimi përfshin edhe ish-zëdhënësin e kryeministrit Netanyahu, Eli Feldstein, biznesmenin David Saig dhe persona të tjerë që dyshohet se kanë ndihmuar në shpërndarjen e mesazheve të fushatës te gazetarët izraelitë.
Sipas hetuesve, fushata kishte dy drejtime kryesore: një përpjekje diplomatike për të ndikuar politikanë dhe zyrtarë të lartë izraelitë, dhe një tjetër që synonte median izraelite.
Hetuesit besojnë se Footlik ka kaluar një shumë të madhe parash për këtë aktivitet. Shuma të mëdha parash dyshohen se kanë shkuar te Einhorn, ndërsa rreth 3 milionë shekelë te Birger, i cili më pas i ka shpërndarë te persona të tjerë të përfshirë.
Sipas materialeve të hetimit, Birger nuk ka qenë thjesht një ndërmjetës financiar, por ka pasur rol aktiv në organizimin e kontakteve me gazetarët. Hetuesit kanë zbuluar një grup komunikimi në UhatsApp ku ishin përfshirë Birger, Footlik dhe Feldstein.
Në kuadër të fushatës, disa gazetarë izraelitë dyshohet se janë kontaktuar përmes informimeve dhe materialeve që synonin të paraqisnin Katarin në mënyrë pozitive dhe Egjiptin negativisht, në lidhje me negociatat për pengjet në Gaza.
Një pjesë e veçantë e hetimit lidhet me përpjekjet për të publikuar materiale të ndjeshme e negative ndaj Egjiptit, i cili ishte një nga ndërmjetësit kryesorë në negociatat mes Izraelit dhe Hamasit. David Saig, i cili ka një të kaluar në sektorin e sigurisë, dyshohet se ka ndihmuar në përgatitjen e mesazheve që iu përcilleshin gazetarëve. Sipas hetuesve, ai dhe Feldstein kanë koordinuar mënyrën sesi do të prezantoheshin disa histori në media.
AvokatĂ«t e Feldstein kanĂ« deklaruar se pagesat qĂ« ai mori lidhen me punĂ«n e tij nĂ« ZyrĂ«n e Kryeministrit dhe se aktivitetet e tij ishin pjesĂ« e detyrave tĂ« tij profesionale. PĂ«rfaqĂ«suesit ligjorĂ« tĂ« Footlik kanĂ« thĂ«nĂ« se klienti i tyre Ă«shtĂ« njĂ« amerikan hebre qĂ« ka punuar pĂ«r forcimin e marrĂ«dhĂ«nieve SHBAâIzrael dhe se tĂ« gjitha aktivitetet e tij janĂ« kryer nĂ« pĂ«rputhje me ligjet amerikane dhe izraelite.
Avokati i Saig ka deklaruar se raportimi i Haaretz nuk pasqyron realitetin dhe se klienti i tij ka vepruar gjithmonĂ« nĂ« pĂ«rputhje me ligjin. Hetimi pĂ«r tĂ« ashtuquajturĂ«n âQatargateâ vazhdon dhe autoritetet izraelite po shqyrtojnĂ« rolin e personave tĂ« ndryshĂ«m nĂ« njĂ« fushatĂ« tĂ« dyshuar ndikimi qĂ« lidhet me interesat e Katarit gjatĂ« njĂ« periudhe tĂ« ndjeshme tĂ« negociatave pĂ«r luftĂ«n nĂ« Gaza.
PĂ«r njĂ« diplomat ambicioz amerikan, nĂ« letĂ«r duket se nuk ka pasur kurrĂ« mĂ« shumĂ« mundĂ«si pĂ«r tâu emĂ«ruar ambasador.
Deri në fund të qershorit, më shumë se gjysma e ambasadave amerikane në botë ishin pa ambasador, përfshirë poste të rëndësishme si Gjermania dhe Arabia Saudite.
Në Afrikë situata është edhe më e theksuar, pasi afro 80% e ambasadave amerikane në kontinent nuk kanë ambasador.
MegjithatĂ«, brenda Departamentit tĂ« Shtetit perspektiva pĂ«r diplomatĂ«t nuk duket aspak optimiste. QĂ« prej rikthimit tĂ« Donald Trump nĂ« ShtĂ«pinĂ« e BardhĂ« nĂ« janar 2025, presidenti ka shprehur hapur mosbesimin ndaj asaj qĂ« e ka quajtur ânjĂ« establishment shumĂ« i marrĂ« i politikĂ«s sĂ« jashtmeâ.
Si institucioni që përfaqëson zyrtarisht SHBA-në në botë, Departamenti i Shtetit ka gëzuar tradicionalisht prestigj të madh. Pas përfundimit të Luftës së Ftohtë, ambasadorët amerikanë kanë pasur shpesh ndikim të konsiderueshëm në vendet ku kanë shërbyer.
Por 18 muaj pas fillimit të mandatit të dytë të Trump, shumë ish-diplomatë thonë se Departamenti i Shtetit jo vetëm që është lënë në hije, por ndodhet nën një presion të paprecedentë.
Duke thyer praktikën e gjashtë dekadave të fundit, Trump ka shmangur emërimin e diplomatëve të karrierës në krye të ambasadave. Nga 101 kandidatura për ambasadorë gjatë mandatit të tij të dytë, vetëm nëntë janë diplomatë profesionistë.
Kjo ndodh paralelisht me shkurtime të mëdha në Departamentin e Shtetit. Që nga rikthimi i Trump në detyrë, stafi është reduktuar me më shumë se 3.000 punonjës, ose mbi 20%.
Administrata e paraqet kĂ«tĂ« proces si njĂ« reformĂ« tĂ« domosdoshme tĂ« njĂ« burokracie qĂ«, sipas saj, ishte shkĂ«putur nga objektivat e sigurisĂ« kombĂ«tare amerikane. Por diplomatĂ«t e karrierĂ«s e konsiderojnĂ« atĂ« njĂ« politizim tĂ« skajshĂ«m dhe njĂ« spastrim tĂ« ekspertĂ«ve nĂ« emĂ«r tĂ« filozofisĂ« âAmerica Firstâ, e cila, sipas tyre, nĂ«nvlerĂ«son ekspertizĂ«n rajonale.
Në të njëjtën kohë, aleatët tradicionalë të SHBA-së shprehin shqetësim për dobësimin e rolit të Departamentit të Shtetit në diplomacinë e përditshme ndërkombëtare, ndërsa marrëveshjet e negociuara nga zyrtarë pa përvojë shpesh nuk japin rezultatet e pritura.
âPo pĂ«rballemi me krizĂ«n mĂ« tĂ« dĂ«mshme nĂ« historinĂ« 102-vjeçare tĂ« ShĂ«rbimit Diplomatik amerikanâ, thotĂ« Nick Burns, i cili shĂ«rbeu pĂ«r 31 vjet nĂ« diplomacinĂ« amerikane dhe sĂ« fundmi ishte ambasador nĂ« KinĂ«.
âPo dobĂ«sohet fuqia amerikaneâ
Veteranët e Departamentit të Shtetit shprehen të alarmuar. Sipas tyre, problemi nuk është vetëm humbja e vendeve të punës apo e prestigjit, por dobësimi i ndikimit global të SHBA-së përmes humbjes së përvojës institucionale dhe zëvendësimit të diplomacisë me qasje më politike.
âSituata Ă«shtĂ« shumĂ« e rĂ«ndĂ«â, deklaron Bill Burns, ish-ambasador amerikan nĂ« Rusi, ish-zĂ«vendĂ«ssekretar i Shtetit dhe ish-drejtor i CIA-s gjatĂ« presidencĂ«s sĂ« Joe Biden.
Sipas Burns, politikat e Trump po i shkaktojnë Departamentit të Shtetit dëme edhe më të mëdha sesa periudha e senatorit Joseph McCarthy në vitet 1950, kur fushata antikomuniste solli humbjen e ekspertëve amerikanë për Kinën.
âAjo periudhĂ« preku vetĂ«m njĂ« fushĂ« tĂ« caktuar dhe i kushtoi SHBA-sĂ« pĂ«r rreth 15 vjet, deri te afrimi Nixon-Kissinger me KinĂ«n. NdĂ«rsa kjo qĂ« po ndodh tani prek çdo fushĂ«. Nuk bĂ«het fjalĂ« vetĂ«m pĂ«r njĂ« rajon apo njĂ« ekspertizĂ« tĂ« vetmeâ, shprehet ai.
Burns kritikon jo vetĂ«m atĂ« qĂ« e quan âhakmarrjeâ tĂ« administratĂ«s ndaj diplomatĂ«ve tĂ« karrierĂ«s, por edhe atĂ« qĂ« e cilĂ«son si njĂ« shpĂ«rfillje tĂ« thellĂ« ndaj diplomacisĂ« profesionale.
residenti amerikan Donald Trump është mbështetur te bashkëpunëtorët e tij më të afërt për të negociuar marrëveshje ndërkombëtare, si memorandumi i mirëkuptimit me Iranin muajin e kaluar, i cili tashmë pothuajse ka dështuar pas përshkallëzimit të sulmeve mes dy vendeve.
Shumë kritikë ia atribuojnë brishtësinë e kësaj marrëveshjeje dhe kushtet që, sipas tyre, favorizonin Teheranin, vendimit të Trump për të lënë jashtë procesit diplomatët dhe ekspertët e karrierës.
âDuhet patjetĂ«r ajo ekspertizĂ« profesionale dhe jopolitike pĂ«r tâu pĂ«rballur me negociatorĂ«t iranianĂ«, tĂ« cilĂ«t, nga pĂ«rvoja ime personale, i njohin nĂ« detaje tĂ« gjitha çështjet,â thotĂ« ish-diplomati Bill Burns, i cili ka marrĂ« pjesĂ« nĂ« disa raunde negociatash me Iranin.
Ai shton se e njëjta gjë do të vlejë edhe nëse SHBA do të angazhohet seriozisht në negociata për luftën mes Rusisë dhe Ukrainës.
Edhe Yael Lempert, e cila shërbeu për 27 vjet në Departamentin e Shtetit dhe u shkarkua si ambasadore në Jordani ditën e parë të mandatit të dytë të Trump, është kritike.
âNe u tejkaluam nĂ« negociata. IranianĂ«t sollĂ«n ekipe ekspertĂ«sh qĂ« i njihnin nĂ« thellĂ«si kĂ«to çështje, ndĂ«rsa SHBA jo, duke e vendosur veten nĂ« disavantazh,â deklaron ajo.
Administrata: Reforma ishte e domosdoshme
Administrata Trump i paraqet shkurtimet dhe ndryshimet nĂ« Departamentin e Shtetit si pjesĂ« tĂ« luftĂ«s kundĂ«r tĂ« ashtuquajturit âshtet i thellĂ«â dhe si njĂ« reformĂ« tĂ« menduar pĂ«r ta pĂ«rshtatur institucionin me doktrinĂ«n âAmerica Firstâ.
Sipas njĂ« zĂ«dhĂ«nĂ«si tĂ« administratĂ«s, ndryshimet do tâi lejojnĂ« Departamentit tĂ« Shtetit tĂ« veprojĂ« âme ritmin qĂ« kĂ«rkojnĂ« zhvillimetâ.
Një zyrtar i lartë i administratës shprehet se roli i Departamentit të Shtetit nuk është të hartojë politikën e jashtme, por të zbatojë politikën e presidentit.
âDepartamenti i Shtetit pĂ«lqen ta shohĂ« veten si qendra e politikĂ«s sĂ« jashtme. Kjo nuk Ă«shtĂ« e vĂ«rtetĂ«. Detyra e tij Ă«shtĂ« tĂ« pĂ«rfaqĂ«sojĂ« politikĂ«n e jashtme tĂ« presidentit, jo ta krijojĂ« atĂ«,â tha ai.
Sipas kĂ«tij zyrtari, kur Marco Rubio mori detyrĂ«n si Sekretar i Shtetit nĂ« fillim tĂ« mandatit tĂ« dytĂ« tĂ« Trump, mesazhi i tij ishte i qartĂ«: âKjo mĂ«nyrĂ« funksionimi nuk po jep rezultat.â
Frikë për dobësimin e diplomacisë amerikane
Edhe brenda Departamentit të Shtetit pranohet se institucioni kishte nevojë për reforma, pasi kishte mbivendosje kompetencash dhe probleme organizative.
Megjithatë, shumë diplomatë besojnë se ndryshimet po përdoren si justifikim për të ulur rolin e diplomacisë profesionale dhe paralajmërojnë se ritmi i shpejtë i reformave mund të ketë pasoja serioze për ndikimin ndërkombëtar të SHBA-së.
Profesori i marrëdhënieve ndërkombëtare në Universitetin Princeton, Jacob Shapiro, vlerëson se modernizimi ishte i nevojshëm, por shton se ai u zbatua shumë shpejt dhe pa një analizë të plotë të pasojave për diplomacinë amerikane.
Sipas mbështetësve të administratës, ndryshimet më të mëdha në Departamentin e Shtetit që nga fillimi i Luftës së Ftohtë janë rezultat i përplasjes që Trump pati me institucionin edhe gjatë mandatit të tij të parë, kur ai ishte i pakënaqur me rezistencën e diplomatëve ndaj politikave të tij.
James Carafano, nga fondacioni konservator Heritage Foundation, thotë se gjatë mandatit të parë, ish-sekretari i Shtetit Mike Pompeo u përpoq të ruante ekuilibrin mes dëshirave të presidentit dhe funksionimit tradicional të institucionit.
âNĂ« mandatin e dytĂ«, Trump kĂ«rkoi shumĂ« mĂ« tepĂ«r pĂ«rputhje me vizionin e tij. Ai dĂ«shiron ta kontrollojĂ« Departamentin e Shtetit nga lart poshtĂ« dhe ta ketĂ« institucionin sipas mĂ«nyrĂ«s sĂ« tij,â shprehet Carafano.
Në politikën e jashtme të mandatit të dytë, Trump ka preferuar të mbështetet te njerëzit e tij më të afërt për zgjidhjen e krizave ndërkombëtare, duke u besuar misione të rëndësishme biznesmenëve dhe donatorëve si Steve Witkoff e Tom Barrack, si edhe dhëndrit të tij, Jared Kushner.
Për dekada me radhë, presidentët amerikanë kanë emëruar miq të afërt, donatorë dhe aleatë politikë si të dërguar të posaçëm ose ambasadorë në poste prestigjioze, si Londra apo Parisi. Megjithatë, këto emërime zakonisht balancoheshin me diplomatët e karrierës, të cilët garantonin vazhdimësinë dhe ekspertizën profesionale.
Sipas ish-ambasadorit Nick Burns, ShĂ«rbimi Diplomatik Amerikan u krijua nĂ« vitin 1924 pikĂ«risht pĂ«r tâi dhĂ«nĂ« fund sistemit tĂ« emĂ«rimeve politike dhe pĂ«r ta zĂ«vendĂ«suar atĂ« me profesionistĂ« tĂ« kualifikuar.
âShumĂ« nga diplomatĂ«t tanĂ« mĂ« me pĂ«rvojĂ« janĂ« larguar nga detyra. Sot nuk ka mĂ« diplomatĂ« karriere nĂ« tavolinat ku merren vendimet. Kjo Ă«shtĂ« njĂ« autogol pĂ«r SHBA-nĂ«â, thotĂ« Burns.
Administrata: Ambasadat nuk kanë më të njëjtin rol
Administrata Trump i hedh poshtë këto kritika, duke argumentuar se diplomacia tradicionale nuk është më aq e rëndësishme në epokën e rrjeteve sociale, lajmeve 24 orë dhe komunikimit të drejtpërdrejtë mes liderëve botërorë.
Sipas një zyrtari të lartë të administratës, ambasadat amerikane duhet të funksionojnë kryesisht si qendra logjistike dhe jo si burime kryesore informacioni për zhvillimet politike në vendet ku ndodhen.
Në këtë klimë, shumë diplomatë amerikanë ndihen të anashkaluar jo vetëm nga administrata, por edhe nga partnerët ndërkombëtarë.
Një ish-zyrtar i lartë i diplomacisë amerikane thotë se shumë diplomatë karriere kalojnë ditët duke përgatitur raporte që nuk lexohen ose nuk merren parasysh.
Aleatët komunikojnë drejtpërdrejt me rrethin e Trump
Diplomatë nga Europa, Lindja e Mesme dhe Azia Lindore pranojnë se gjithnjë e më shumë po përpiqen të ndërtojnë marrëdhënie me rrethin e ngushtë të Donald Trump dhe me të dërguarit e tij të posaçëm, në vend të Departamentit të Shtetit.
Arsyeja nuk është vetëm se aty ndodhet qendra e vendimmarrjes, por edhe fakti se diplomatët amerikanë shpesh dinë po aq pak për politikën e jashtme të Trump sa homologët e tyre të huaj.
Sipas ish-diplomatëve, ambasadorët dhe zëvendësit e tyre janë bërë shumë të kujdesshëm në raportimet që dërgojnë në Uashington, nga frika se mund të bien ndesh me linjën politike të administratës.
Ndërkohë, Marco Rubio, i cili mban njëkohësisht postin e Sekretarit të Shtetit dhe Këshilltarit për Sigurinë Kombëtare, kalon pjesën më të madhe të kohës në Shtëpinë e Bardhë, aty ku merren vendimet kryesore, dhe shumë më pak në selinë e Departamentit të Shtetit.
NjĂ« ish-diplomat e krahason situatĂ«n me njĂ« rrethim mesjetar: âFillimisht hedhin topat mbi qytet dhe mĂ« pas kriposin fushatâ, duke nĂ«nkuptuar se po shkatĂ«rrohen gradualisht strukturat dhe kapacitetet e institucionit.
Ndryshim i thellë i kulturës së Departamentit të Shtetit
Si veteranët e diplomacisë ashtu edhe mbështetësit e lëvizjes MAGA bien dakord për një pikë: Departamenti i Shtetit po përjeton një transformim të thellë kulturor.
Ekipi i Trump po pĂ«rpiqet tĂ« imponojĂ« vizionin âAmerica Firstâ mbi njĂ« institucion qĂ«, sipas administratĂ«s, ishte bĂ«rĂ« tepĂ«r liberal, armiqĂ«sor ndaj presidentit dhe i prirur tĂ« nxirrte informacione nĂ« media.
Një zyrtar i administratës thotë se më parë shumë punonjës të Departamentit të Shtetit silleshin si hartues të politikës së jashtme dhe kundërshtonin vazhdimisht vendimet politike, duke penguar zbatimin e tyre.
Nga ana tjetër, diplomatët e karrierës këmbëngulin se ata kanë qenë gjithmonë shërbyes publikë jopartiakë dhe paralajmërojnë se brenda institucionit është krijuar një klimë frike, ku shumë punonjës ndihen të detyruar të dëshmojnë besnikëri ndaj filozofisë politike të administratës Trump.
Â
Ish-diplomatët paralajmërojnë: Ndryshimet e Trump po transformojnë përgjithmonë diplomacinë amerikane
Ish-ambasadori amerikan Nick Burns kundërshton pretendimet e aleatëve të Donald Trump se Departamenti i Shtetit ishte shndërruar në një institucion me prirje liberale.
âGjatĂ« dekadave tĂ« mia nĂ« Departamentin e Shtetit ne pĂ«rpiqeshim tĂ« krijonim njĂ« mjedis ku njerĂ«zit mund tĂ« shprehnin lirshĂ«m mendimet e tyre dhe tĂ« kundĂ«rshtonin njĂ« politikĂ« kur besonin se ishte e gabuar. Por, pasi merrej vendimi, tĂ« gjithĂ« e zbatonin atĂ«,â shprehet Burns.
Edhe ish-drejtori i CIA-s dhe ish-diplomati Bill Burns shpreh shqetĂ«sim pĂ«r atĂ« qĂ« e quan njĂ« fokus tĂ« ri te âbesnikĂ«ria politikeâ brenda Departamentit tĂ« Shtetit.
Sipas tij, punonjësit po vlerësohen gjithnjë e më shumë mbi bazën e bindjeve politike, që nga procesi i rekrutimit e deri te promovimet.
âMendoj se kjo Ă«shtĂ« thellĂ«sisht e pashĂ«ndetshme. PĂ«rvoja ime ka qenĂ« se diplomatĂ«t i linin bindjet politike jashtĂ« derĂ«s sĂ« institucionit. NĂ«se ua heq kĂ«tĂ« kulturĂ«, pĂ«rfundon duke imituar sistemet autoritare, ku nĂ«punĂ«sit publikĂ« frikĂ«sohen dhe merren vendime tĂ« gabuara,â tha ai.
Përplasja mes vizionit konservator dhe diplomatëve të karrierës
Ndryshimet kanë sjellë edhe krijimin e Ben Franklin Fellowship (BFF), një organizatë e diplomatëve konservatorë, e themeluar dy vite më parë për të promovuar ide dhe kandidatë me orientim konservator në diplomacinë amerikane.
Njëri nga themeluesit, Matt Boyse, thotë se Departamenti i Shtetit është zhvendosur gradualisht majtas, një proces që sipas tij nisi gjatë presidencës së Bill Clinton dhe u përshpejtua gjatë administratës Biden.
Si shembuj ai përmend politikat për diversitetin, barazinë dhe përfshirjen, si edhe zgjerimin e programeve të USAID-it, të cilat, sipas tij, nuk i shërbenin interesit kombëtar amerikan.
âNĂ«se je liberal, kjo tĂ« duket normale. Por gjysma tjetĂ«r e amerikanĂ«ve mendon se Departamenti i Shtetit kishte marrĂ« drejtimin e gabuar,â deklaron Boyse.
Ai këmbëngul se BFF nuk është një organizatë ekskluzivisht e lidhur me lëvizjen MAGA, por një rrjet konservator që përfshin mbështetës të Ronald Reagan, libertarianë, përkrahës të Trump dhe republikanë tradicionalë.
Diplomatë që druhen të flasin
Nga ana tjetër, diplomatët e karrierës e shohin BFF si simbol të një kulture të re politike brenda Departamentit të Shtetit.
Sipas një ish-diplomati të lartë amerikan, disa ambasadorëve u janë bërë pyetje edhe për qëndrimin e tyre ndaj sulmit të 6 janarit 2021 në Kapitol, nga mbështetësit e Donald Trump.
âEkziston njĂ« ndjenjĂ« e qartĂ« se njerĂ«zit monitorohen politikisht. ShumĂ« kanĂ« frikĂ« se çdo kritikĂ« ose alternativĂ« ndaj politikave tĂ« administratĂ«s mund tĂ« interpretohet si mungesĂ« besnikĂ«rie dhe tâu kushtojĂ« vendin e punĂ«s,â shprehet ajo.
Boyse i hedh poshtë këto akuza, duke thënë se shumë diplomatë thjesht po mbrojnë privilegjet e tyre dhe po paraqiten padrejtësisht si viktima të diskriminimit.
âNuk ka kthim pasâ
Ndërsa demokratët mendojnë se si mund ta rindërtojnë diplomacinë amerikane nëse rikthehen në pushtet në vitin 2028, edhe shumë ekspertë pranë tyre pranojnë se SHBA nuk mund të rikthehet më te modeli i vjetër i rolit dominues global.
Ata argumentojnë se diplomacia amerikane duhet të përshtatet me një botë ku liderët komunikojnë drejtpërdrejt përmes platformave si WhatsApp dhe ku prania tradicionale diplomatike mund të mos ketë më të njëjtën peshë.
Edhe veteranët e diplomacisë besojnë se është arritur një pikë pa kthim.
Sipas Bill Burns, dëmet e shkaktuara gjatë mandatit të dytë të Trump nuk mund të riparohen thjesht me ardhjen e një administrate të re.
âGjatĂ« mandatit tĂ« parĂ« tĂ« Trump besohej se me njĂ« president tjetĂ«r mund tĂ« rikuperohej pjesa mĂ« e madhe e dĂ«meve. KĂ«tĂ« herĂ« sfida Ă«shtĂ« brezash. Gabimi mĂ« i madh do tĂ« ishte tĂ« mendohej se mjafton tĂ« kthejmĂ« orĂ«n pas dhe gjithçka do tĂ« rikthehet si mĂ« parĂ«â, pĂ«rfundon ai.
Drejtoresha e filialit të Postës Shqiptare në Durrës, Elisabeta Mataj, është shkarkuar nga detyra, ndërsa ndaj saj ka dyshime për përvetësim të fondeve.
Sipas burimeve të A2 CNN brenda këtij institucioni, dyshohet se mungon shuma prej 700 mijë euro në fondin e postës, e cila dyshohet se është përvetësuar nga drejtoresha. Megjithatë, kjo nuk është konfirmuar zyrtarisht nga autoritetet.
Më herët, Posta Shqiptare njoftoi se gjatë një kontrolli të brendshëm në filialin e Durrësit u konstatuan parregullsi në administrimin e fondeve që lidhen me shërbimet e pagesave. Institucioni bëri të ditur se ka marrë masa administrative ndaj punonjësve përgjegjës dhe ka depozituar kallëzim penal në Prokurori.
Pas kallĂ«zimit nĂ« SPAK pĂ«r financimin prej 4.2 milionĂ« eurosh tĂ« koncertit tĂ« Kanye Ăest, Partia Demokratike ka depozituar sĂ«rish sot njĂ« tjetĂ«r kallĂ«zim penal pĂ«r kryeministrin Edi Rama nĂ« lidhje me âAlbanian Filesâ. NĂ« kallĂ«zimin qĂ« mban firmĂ«n e kreut tĂ« grupit demokrat Gazment Bardhi, PD e akuzon kreun e qeverisĂ« pĂ«r âshpĂ«rdorim detyreâ, âkorrupsion pasiv tĂ« funksionarĂ«ve tĂ« lartĂ« shtetĂ«rorĂ«â dhe âpastrim tĂ« produkteve tĂ« veprĂ«s penaleâ, nĂ« formĂ«n e âgrupit tĂ« strukturuar kriminalâ, nĂ« lidhje me çështjen e quajtur âAlbanian Filesâ.
Sipas kallĂ«zimit, libri âThe Albanian Files â Freedom and Architectureâ zbulon njĂ« skemĂ« ku, sipas PD-sĂ«, Rama pĂ«rzgjidhte studio ndĂ«rkombĂ«tare arkitekture dhe i lidhte ato me investitorĂ« shqiptarĂ«, tĂ« cilĂ«t mĂ« pas pĂ«rfitonin leje ndĂ«rtimi pĂ«r projekte nĂ« TiranĂ« dhe zonat bregdetare.
PD pretendon se tarifat e larta tĂ« projektimit pĂ«rbĂ«nin njĂ« mekanizĂ«m pĂ«r tĂ« siguruar miratimin e lejeve nga Agjencia e Zhvillimit tĂ« Territorit dhe KĂ«shilli KombĂ«tar i Territorit. NĂ« kallĂ«zim pĂ«rmendet edhe projekti âSun Moon Starâ, njĂ« kullĂ« 44-katĂ«she nĂ« TiranĂ«, si shembull i mĂ«nyrĂ«s sĂ« funksionimit tĂ« kĂ«saj skeme.
Partia Demokratike kërkon nga SPAK nisjen e hetimeve për rolin e kryeministrit dhe zyrtarëve të tjerë të përfshirë në këtë çështje. Deri tani nuk ka një reagim nga kryeministri Edi Rama apo nga institucionet e përmendura në kallëzim.
NJOFTIM PĂR SHTYP I PD
Grupi Parlamentar i PartisĂ« Demokratike, pĂ«rfaqĂ«suar nga Kryetari i Grupit Parlamentar z. Gazment Bardhi, ka depozituar sot nĂ« SPAK kallĂ«zimin penal kundĂ«r Kryeministrit Edi Rama, pĂ«r veprat penale të âShpĂ«rdorimi i detyrĂ«sâ, âKorrupsioni pasiv i funksionarĂ«ve tĂ« lartĂ« shtetĂ«rorĂ« ose i tĂ« zgjedhurve vendorĂ«â dhe âPastrimi i produkteve tĂ« veprĂ«s penale ose veprimtarisĂ« kriminaleâ, nĂ« formĂ«n e veçantĂ« tĂ« bashkĂ«punimit, atĂ« tĂ« grupit tĂ« strukturuar kriminal, lidhur me aferĂ«n âALBANIAN FILESâ.
NĂ« Qershor 2026, shtĂ«pia botuese «Lars Muller Publishers», publikoi librin «The Albanian Files â Freedom and Architecture» (pĂ«rkthimi nĂ« shqip «Dosjet shqiptare â Liri dhe Artitekturrë», me redaktimin e shkrimtarit Anneke Abhelakh dhe parathĂ«nie tĂ« shtetasit Edi Rama, me detyrĂ« KryeministĂ«r i ShqipĂ«risĂ«. Libri pĂ«rmban rreth 520 projekte tĂ« hartuara nga studio ndĂ«rkombĂ«tare tĂ« artitekturĂ«s nĂ« ShqipĂ«ri, duke filluar nga mesi i viteve 2000, kur shtetasi Edi Rama ishte Kryetar i BashkisĂ« TiranĂ«. MegjithatĂ«, numri i kĂ«tyre projekteve u rrit nĂ« sasi dhe volume ndĂ«rtimi pas vitit 2020, kur shtetasi Edi Rama ishte nĂ« mandatin e tij tĂ« dytĂ« si KryeministĂ«r i ShqipĂ«risĂ«.
Nga përmbajtja e këtij libri, zbardhet skema se si shtetasi Edi Rama, me detyrë Kryeministër/Kryetar i Këshillit Kombëtar të Territorit (në vijim «KKT»), përzgjidhte studiot ndërkombëtare të artitekturës, i kontaktonin, takonin dhe më pas krijonin lidhjet me investitorë apo ndërtues shqiptarë. Këta të fundit paguanin shuma të larta për projektimin dhe më pas përfitonin leje ndërtimi për ndërtimin e pallateve, kullave, hoteleve apo resorteve në Tiranë dhe zonat bregdetare të vendit.
Në kallëzim përmenden disa raste dhe projekte konkrete. Për ta ilustruar këtë veprimtari të paligjshme, me indicie të forta për shpërdorim detyre, korrupsion pasiv të funksionarëve të lartë shtetërorë dhe pastrim të produkteve të veprës penale, po paraqesim disa raste që ofron vetë libri.
Konkretisht, në datën 01.05.2024, ora 22:00, artitekti Sam Chermayeff, me shtetësi amerikane, administrator i një studio artitekture me seli në Berlin dhe Nju Jork, mori një telefonatë nga kolegu i tij, Pablo Bofill, duke e njoftuar se «Edi do të të telefonojë». Më pas, ai tregon se mori një telefonatë nga shtetasja Adelajda Roka, drejtuese e Agjencisë së Zhvillimit të Territorit, gjatë të cilës iu kërkua realizimi i dy projekteve në Tiranë, njëri prej 30 mijë metrash katrorë dhe tjetri prej 15 mijë metrash katrorë.
Disa javĂ« mĂ« vonĂ«, arkitekti Sam Chermayeff udhĂ«toi drejt ShqipĂ«risĂ«, ku u prit nĂ« pistĂ«n e avionit dhe u dĂ«rgua nĂ« njĂ« vilĂ« private pĂ«r tâu takuar me njĂ« grup tĂ« vogĂ«l prej tre biznesmenĂ«sh, tĂ« cilĂ«t sipas rrĂ«fimit tĂ« tij, udhĂ«tonin me makina luksoze dhe mbanin aksesorĂ« tĂ« shtrenjtĂ« (ora dhe byzylykĂ« floriri tĂ« markave «Richard Mille», «Cartier»). GjatĂ« vizitĂ«s sĂ« zhvilluar nĂ« kantierin ku do tĂ« ndĂ«rtohej kulla 44 katĂ«she e lartĂ«, atij iu tha se kishte dorĂ« tĂ« lirĂ« qĂ« tĂ« bĂ«nte çfarĂ« tĂ« donte.
Në 31 Korrik 2024, KKT miratoi lejen e zhvillimit për projektin «Sun Moon Star», kullë 44 katëshe, e projektuar nga arkitekti Sam Chermayeff, në Rr. Asim Vokshi, pranë Bulevardit të Ri. Projekti përfshin struktura banimi dhe hotelerie, me investitor dhe zhvillues shoqërinë «Al-Point», në pronësi të Aleksandër Vasili, njëri prej tre biznesmenëve që takoi arkitekti gjatë vizitës së tij në Shqipëri. Ky është një prej rasteve që provon mënyrën si funksionon skema e ndërtuar korruptive nga Kryeministri Edi Rama.
Rastet e përmendura në «Albanian Files» provojnë se zhvillimi i sektorit të ndërtimit në Tiranë, veçanërisht ndërtimi i kullave të larta, nuk ndiqte procedurën normale, ku një investitor paraqiste dokumentacionin teknik dhe ligjor për ndërtimin e një vepre pranë Agjencisë së Zhvillimit të Territorit, dhe në përfundim të procedurës administrative, çështja i kalonte Këshillit Kombëtar të Territorit për vendimmarrje. Në fakt, ishin shtetasit Edi Rama, Kryetar i KKT-së, i cili identifikonte, kontaktonte dhe takonte studiot e arkitekturës, të cilët më pas i lidhnin me investitorë apo biznemenë shqiptar për të vijuar procedurat e projektimit dhe marrjes së lejeve të zhvillimit dhe ndërtimit. Arkitektët dhe studiot ndërkombëtare që u imponoheshin investitorëve shqiptarë, kishin tarifa shumë të larta, deri në 10-fishin e çmimeve të tregut, çka sillte më pas rritje të kostove, e për rrjedhojë rritje të çmimeve të shitjes së sipërfaqeve të ndërtimit. Nëse çmimet mesatare të projektimit variojnë nga 7-10 euro për m2, arkitektët e huaj faturojnë 60 euro/m2, duke arritur kështu në kosto projektimi nga 300 mijë deri në 2 milionë euro. Megjithatë, kjo shihet si një mënyrë e sigurtë për të përfituar lejen e zhvillimit apo ndërtimit nga AZHT-ja dhe KKT-ja.
Me interes të veçantë në përmbajtje të këtij libri, janë edhe dy projekte, të cilat janë parashikuar të ndërtohen në zona të mbrojtura përpara se të miratohej Ligji Nr. 21/2024 «Për disa shtesa dhe ndryshime në Ligjin Nr. 81/2017 «Për Zonat e Mbrojtura»». Kjo ngre dyshimin e arsyeshëm se porositësit e këtyre projekteve, të cilët kanë paguar tarifa të larta për projektimin, kishin dijeni dhe garanci se ligji për zonat e mbrojtura do të ndryshonte, duke iu mundësua pikërisht ndërtimi në këto zona. Në këtë rast, është e qartë se garanci të tilla nuk mund të jepeshin nga askush tjetër, përveçse nga shtetasi Edi Rama, duke qenë njëkohësisht Kryetar i Partisë Socialiste (partia, që ka shumicën parlamentare) dhe Kryetar i Këshillit Kombëtar të Territorit (institucioni që miraton lejet e zhvillimit dhe të ndërtimit në këto zona). Ky i fundit është po ashtu autori i parathënies së këtij libri, çka përbën provë të plotë të dijenisë mbi përmbajtjen e tij.
Nga tĂ« dhĂ«nat e pĂ«rftuara nga libri âAlbanian Files â Freedom and Architectureâ, rezulton se shtetasi Edi Rama, nĂ« bashkĂ«punim me zyrtarĂ« tĂ« tjerĂ« publikĂ«, biznesmenĂ« dhe arkitektĂ« kishin krijuar njĂ« strukturĂ« tĂ« mirĂ«filltĂ« kriminale, nĂ« formĂ«n e grupit tĂ« strukturuar kriminal, parashikuar nga neni 333/a i Kodit Penal, i cili fillimisht identifikonte arkitektĂ« apo studio arkitekturore ndĂ«rkombĂ«tare, tĂ« cilĂ«t mĂ« pas i kontaktonin dhe takonin, duke i lidhur me biznesmenĂ« shqiptarĂ«, pĂ«r tĂ« pĂ«rgatitur projekte ndĂ«rtimi nĂ« TiranĂ« apo zonat bregdetare, pĂ«rkundrejt tarifave shumĂ« tĂ« larta. Kjo mĂ«nyrĂ« operimi ishte kusht pĂ«r tâu pajisur me leje zhvillimi dhe leje ndĂ«rtimi, ku shtetasit Rama dhe Roka kishin rol vendimtar, duke qenĂ« nĂ« detyrat e Kryetarit tĂ« KKT-sĂ« dhe Drejtorit tĂ« PĂ«rgjithshĂ«m tĂ« AZHT-tĂ«.
Duke vepruar kĂ«shtu, shtetasi Edi Rama ka kryer veprimtari nĂ« kundĂ«rshtim me Ligjin Nr. 107/2014 âPĂ«r Planifikimin dhe Zhvillimin e Territoritâ, i ndryshuar, dhe VKM-nĂ« Nr. 508/2015 âPĂ«r Miratimin e Rregullores sĂ« Planifikimit dhe Zhvillimit tĂ« Territoritâ, i ndryshuar, pasi Ă«shtĂ« e qartĂ« se detyra e tyre nuk konsisonte nĂ« gjetjen e arkitektĂ«ve, kontaktimin, takimin dhe krijimin e lidhjeve tĂ« tyre me biznemenĂ« shqiptarĂ«, por pas paraqitjes sĂ« kĂ«rkesave pĂ«r tâu pajisur me leje zhvillimi apo leje ndĂ«rtimi, AZHT-ja duhet tĂ« kryente verifikimin e dokumentacionit tekniko-ligjor, ndĂ«rsa KKTU duhet tĂ« vendoste miratimin ose jo tĂ« kĂ«rkesave. NĂ« kĂ«tĂ« kuptim, Ă«shtĂ« e qartĂ« se shtetasi Edi Rama ka kryer veprime nĂ« kundĂ«rshtim me ligjin, duke sjellĂ« pĂ«rfitime tĂ« padrejta pĂ«r arkitektĂ«t dhe biznesmenĂ«t e pĂ«rfshirĂ« nĂ« kĂ«tĂ« skemĂ«, duke dĂ«mtuar kĂ«shtu interesat e ligjshme tĂ« shtetit dhe shtetasve, duke kĂ«shtu nĂ« kushtet e veprĂ«s penale tĂ« âShpĂ«rdorimit tĂ« detyrĂ«sâ, parashikuar nga neni 248 i Kodit Penal.
Nga ana tjetĂ«r, Ă«shtĂ« minimalisht e provuar se shtetasi Edi Rama ka kĂ«rkuar njĂ« pĂ«rfitim tĂ« parregullt nĂ« vlera shumĂ« tĂ« larta pĂ«r arkitektĂ«t dhe studiot ndĂ«rkombĂ«tare tĂ« arkitekturĂ«s nga biznesmenĂ«t, sipĂ«rmarrĂ«sit, investitorĂ«t apo ndĂ«rtuesit shqiptarĂ« (kĂ«rkimi i pĂ«rfitimit pĂ«r persona tĂ« tjerĂ«), duke i kushtĂ«zuar me miratimin e kĂ«rkesave pĂ«r tâu pajisur me leje zhvillimi dhe ndĂ«rtimi (pĂ«r tĂ« kryer njĂ« veprim qĂ« lidhet me detyrĂ«n a funksionin e tij), duke qenĂ« kĂ«shtu nĂ« kushtet e veprĂ«s penale tĂ« âKorrupsionit pasiv tĂ« funksionarĂ«ve tĂ« lartĂ« shtetĂ«rorĂ« ose i tĂ« zgjedhurve vendorĂ«â, parashikuar nga neni 260 i Kodit Penal.
SĂ« fundmi, siç Ă«shtĂ« provuar edhe nga hetimet penale tĂ« ProkurorisĂ« sĂ« Posaçme, kĂ«to ndĂ«rtime shumĂ«katĂ«she shĂ«rbenin si njĂ« skemĂ« pastrimi tĂ« tĂ« ardhurave qĂ« gjeneroheshin nga veprimet e paligjshme, kryesisht nĂ« formĂ«n e trafikut ndĂ«rkombĂ«tar tĂ« lĂ«ndĂ«ve narkotike. NĂ« kĂ«tĂ« kuptim, biznesmenĂ«t e pĂ«rfshirĂ« ishin tĂ« interesuar pĂ«r tĂ« pĂ«rfituar leje ndĂ«rtimi, duke paguar edhe tarifa shumĂ« tĂ« larta, me qĂ«llim qĂ« tĂ« investonin tĂ« ardhurat e tyre apo personave tĂ« tjerĂ« tĂ« lidhur me ta nĂ« ekonomi tĂ« ligjshme, me qĂ«llim final pastrimin e produkteve tĂ« veprĂ«s penale. Kjo skemĂ« pastrimi parash Ă«shtĂ« mbĂ«shtetur dhe ndihmuar nĂ« mĂ«nyrĂ« aktive nga shtetasi Edi Rama, duke shfrytĂ«zuar funksionin e tij si KryeministĂ«r/Kryetar i KĂ«shillit KombĂ«tar tĂ« Territorit, duke qenĂ« kĂ«shtu nĂ« kushtet e veprĂ«s penale tĂ« âPastrimit tĂ« produkteve tĂ« veprĂ«s penale ose veprimtarisĂ« kriminaleâ, parashikuar nga neni 287, gĂ«rma âdhâ, e Kodit Penal, nĂ« formĂ«n e veçantĂ« tĂ« bashkĂ«punimit, atĂ« tĂ« âGrupit tĂ« strukturuar kriminalâ, parashikuar nga nenet 248, 260, 287, 333/a dhe 25 tĂ« Kodit Penal.\
NjĂ« valĂ« e fuqishme zjarresh ka pĂ«rfshirĂ« zonĂ«n e Fontainebleau, tĂ« konsideruar si âmushkĂ«ria e gjelbĂ«râ e Parisit, duke djegur deri tani mbi 1900 hektarĂ« pyll.
Rreth 850 zjarrfikës janë angazhuar në terren për vënien nën kontroll të flakëve, ndërsa autoritetet franceze shpresojnë që situata të stabilizohet deri në fund të ditës. Për operacionet e shuarjes janë angazhuar edhe katër avionë zjarrfikës, ndërsa kushtet atmosferike kanë vështirësuar ndërhyrjen për shkak të erës së fortë dhe ajrit të thatë.
Sipas shërbimeve zjarrfikëse, rreth 1000 banorë janë detyruar të largohen nga banesat e tyre dhe të evakuohen nga zonat në Fontainebleau dhe rreth saj, si masë sigurie.
Situata vjen në një periudhë kur Franca po përballet me valën e tretë të të nxehtit gjatë kësaj vere. Për shkak të temperaturave të larta dhe rrezikut të shtuar nga zjarret, disa qytete kanë vendosur të anulojnë shfaqjet tradicionale me fishekzjarre për Ditën Kombëtare të Francës.
Edhe në Itali vala e të nxehtit po arrin kulmin. Katër qytete kanë shpallur alarm të kuq për temperaturat ekstreme, ndërsa sinoptikanët paralajmërojnë se në Sardenjë temperaturat mund të arrijnë deri në 45 gradë Celsius gjatë ditëve në vijim.
Autoritetet italiane kanë ngritur gjithashtu nivelin e alarmit për rrezikun e zjarreve, ndërsa temperaturat e larta pritet të prekin pjesë të mëdha të Evropës përpara se të fillojnë të ulen gradualisht nga dita e diel.
Gati 50 ligjvĂ«nĂ«s gjermanĂ« iu bashkuan tĂ« hĂ«nĂ«n thirrjeve ndĂ«rkombĂ«tare qĂ« i kĂ«rkojnĂ« Izraelit tâi sigurojĂ« menjĂ«herĂ« trajtim mjekĂ«sor Dr. Hussam Abu Safiya, drejtor i njĂ« spitali nĂ« Gaza, i cili mbahet nĂ« njĂ« burg izraelit pa proces gjyqĂ«sor dhe raportohet se ndodhet nĂ« gjendje kĂ«rcĂ«nuese pĂ«r jetĂ«n.
Në një letër dërguar presidentit të Izraelit, Isaac Herzog, të siguruar nga gazeta Haaretz, deputetët nga Partia Social Demokrate Gjermane (SPD), të Gjelbrit dhe partia e majtë Die Linke, i kërkuan Izraelit të bëjë publike akuzat ndaj tij dhe ta lirojë nëse nuk paraqiten akuza të besueshme kundër tij.
Ata thanĂ« se po e ndjekin gjendjen e Abu Safiyas âme shqetĂ«sim tĂ« madhâ dhe theksuan se Izraeli duhet tĂ« garantojĂ« âtrajtim njerĂ«zor, kujdes tĂ« pĂ«rshtatshĂ«m mjekĂ«sor dhe respektimin e procesit tĂ« rregullt ligjorâ, pavarĂ«sisht akuzave ndaj tij.
Letra, e firmosur nga 48 anĂ«tarĂ« tĂ« Bundestagut, parlamentit federal gjerman, u iniciua nga zĂ«dhĂ«nĂ«si i SPD-sĂ« pĂ«r politikĂ«n e jashtme, Adis AhmetoviÄ, dhe deputetja Isabel Cademartori.
Mes firmëtarëve janë figura të larta partiake dhe deputetë të angazhuar në çështjet e politikës së jashtme, përfshirë kreun parlamentar të SPD-së, Matthias Miersch, zëvendësen e tij Siemtje Möller, bashkëkryetaren e të Gjelbërve Franziska Brantner, ish-ministren e Kulturës Claudia Roth, deputeten e të Gjelbërve dhe zëdhënësen për Lindjen e Mesme, Luise Amtsberg, si dhe bashkëkryetarin e Die Linke, Luigi Pantisano.
Revista gjermane Der Spiegel raportoi të hënën se edhe deputetë nga aleanca konservatore CDU/CSU e kancelarit Friedrich Merz, partneri kryesor në koalicionin qeverisës, ishin ftuar të firmosnin letrën, por refuzuan.
NĂ« kĂ«rkesĂ«n e tyre, deputetĂ«t gjermanĂ« bĂ«jnĂ« thirrje pĂ«r âakses tĂ« menjĂ«hershĂ«m nĂ« kujdesin e duhur mjekĂ«sorâ pĂ«r Abu Safiyan dhe 13 mjekĂ« tĂ« tjerĂ« tĂ« ndaluar nga Izraeli. Ata kĂ«rkojnĂ« zbatimin e tĂ« gjitha trajtimeve tĂ« nevojshme mjekĂ«sore, si dhe âzbardhjen e menjĂ«hershme dhe shqyrtimin gjyqĂ«sorâ tĂ« akuzave ndaj tyre. NĂ«se nuk paraqiten akuza tĂ« besueshme, ata kĂ«rkojnĂ« lirimin e mjekĂ«ve.
NĂ« letĂ«r, ligjvĂ«nĂ«sit gjermanĂ« theksuan gjithashtu se Abu Safiya, i cili ishte drejtor i spitalit Kamal Adwan nĂ« veri tĂ« GazĂ«s, dhe mjekĂ«t e tjerĂ« tĂ« ndaluar mund tĂ« jenĂ« âdĂ«shmitarĂ« tĂ« mundshĂ«m tĂ« shkeljeve tĂ« rĂ«nda tĂ« tĂ« drejtave tĂ« njeriutâ nĂ« Gaza. Sipas tyre, mbrojtja e tyre Ă«shtĂ« thelbĂ«sore pĂ«r ruajtjen e provave dhe pĂ«r mundĂ«simin e njĂ« hetimi tĂ« pavarur mbi luftĂ«n.
Javën e kaluar, në përgjigje të një kërkese drejtuar Gjykatës së Lartë, qeveria izraelite deklaroi se jeta e Abu Safiyas nuk ishte në rrezik. Reagimi erdhi pasi avokati i tij pretendoi se mjeku ishte rrahur rëndë dhe kishte humbur disa herë ndjenjat gjatë izolimit.
Izraeli tha se Abu Safiya ndodhej nën mbikëqyrje të vazhdueshme mjekësore dhe se i ishin kryer disa ekzaminime pasi ishte transferuar rreth dy javë më parë në një sektor nëntokësor të sigurisë së lartë në një burg në Izraelin qendror. Autoritetet izraelite nuk shpjeguan arsyen e ekzaminimeve.
NĂ« fillim tĂ« kĂ«tij muaji, organizata MjekĂ«t pĂ«r tĂ« Drejtat e Njeriut â Izrael publikoi njĂ« deklaratĂ« tĂ« avokatit tĂ« Abu Safiyas, i cili raportoi njĂ« pĂ«rkeqĂ«sim tĂ« rĂ«ndĂ« tĂ« gjendjes sĂ« tij pas vizitĂ«s nĂ« burg.
Abu Safiya mbahet pa akuza zyrtare nĂ« bazĂ« tĂ« ligjit izraelit pĂ«r âluftĂ«tarĂ«t e paligjshĂ«mâ, i cili lejon ndalimin e personave tĂ« dyshuar pĂ«r veprimtari armiqĂ«sore. NĂ« qershor, masa e ndalimit tĂ« tij u zgjat edhe me katĂ«r muaj tĂ« tjerĂ«.
NĂ« fillim tĂ« kĂ«tij muaji, disa deputetĂ« tĂ« PartisĂ« Laburiste nĂ« Britani i kĂ«rkuan qeverisĂ« sĂ« tyre qĂ« tĂ« kĂ«rkojĂ« nga Izraeli lirimin e mjekut tĂ« burgosur. MĂ« pas atyre iu bashkua edhe ministri britanik pĂ«r Lindjen e Mesme, Hamish Falconer, i cili tha se kishte ângritur sĂ«rish çështjen e tij me autoritetet izraeliteâ.
NdĂ«rkohĂ«, kongresmeni demokrat amerikan nga Maryland, Jamie Raskin, deklaroi se Abu Safiya âraportohet se Ă«shtĂ« torturuar nĂ« njĂ« burg izraelitâ dhe kĂ«rkoi qĂ« qeveria e kryeministrit Benjamin Netanyahu ta lirojĂ« menjĂ«herĂ« nga âkushtet e paligjshme, tĂ« tmerrshme dhe kĂ«rcĂ«nuese pĂ«r jetĂ«nâ.
Edhe senatori amerikan Jeff Merkley kĂ«rkoi tĂ« hĂ«nĂ«n lirimin e tij tĂ« menjĂ«hershĂ«m. Ata iu bashkuan kongresmenes nga Nju Jorku, Alexandria Ocasio-Cortez, e cila mĂ« herĂ«t tha se, pĂ«rveç lirimit tĂ« Abu Safiyas, Izraeli duhet âtĂ« ndalojĂ« shĂ«njestrimin e punonjĂ«sve shĂ«ndetĂ«sorĂ« dhe trajtimin çnjerĂ«zor tĂ« palestinezĂ«ve nĂ« ndalime arbitrareâ.
Senatori amerikan Bernie Sanders deklaroi javĂ«n e kaluar se Abu Safiya ishte âtorturuar dhe rrahur pĂ«r krimin se drejtonte njĂ« spitalâ, duke akuzuar Izraelin se e kishte ârrĂ«mbyerâ. NdĂ«rsa senatori Chris Van Hollen tha se âsipas avokatit tĂ« tij, jeta e tij Ă«shtĂ« nĂ« rrezik tĂ« menjĂ«hershĂ«m pas torturave dhe trajtimit tĂ« keq nĂ« burgâ.
Dite plot ngjyra do jete kjo e sotmja per te dashuruarit. Shume gjera do fillojne te ndryshojne njehere e pergjithmone ne jeten e tyre. Beqaret do kene plot surpriza te cilat do ua mbushin zemren plot gezim. Shfrytezojeni diten deri ne sekonden e fundit. Ne planin financiar nuk do kete asgje per tâu shqetĂ«suar sepse gjendja do jete mjaft e stabilizuar.
Demi
Sjellja juaj përkundrejt personit qe keni ne krah do lere shume për te dëshiruar gjate kesaj dite. Ndryshoni sa pa qene shume vone. Beqaret do realizojnë disa takime impresionuese te cilat shume shpejt do shndërrohen ne histori dashurie pasionante. Financat do mbeten te paqëndrueshme. marrja e duave nuk është një zgjidhje e mire, prandaj bëni kujdes.
Binjaket
Asnjë planet nuk do ndikoje negativisht sot ne jetën tuaj ne çift prandaj gjerat do shkojnë me se miri. Disa do kenë edhe mbrëmje romantike. Beqaret do qëndrojnë serish vetëm sepse mundësitë nuk do jene aspak te mira. Me mire vetëm sesa te vuani me vone. Ne planin financiar duhet te luftoni fort me veten qe te mos shpenzoni shuma te mëdha.
Gaforrja
Lëreni me te lire partnerin sot dhe mos e teproni ne asnjë moment me xhelozinë. Nëse ai ka ndërmend te beje diçka askush nuk do mund ta pengoje, madje as ju. Beqaret do mundohen me çdo mënyrë ta bëjnë për vete personin qe pëlqejnë prej kohesh. Me ndihmën e një mikeshe do e arrini qëllimin. Ne planin financiar tregohuni me largpamës dhe me rigoroze.
Luani
Dialogu do mbizotĂ«rojĂ« gjithĂ« kohen ne jetĂ«n ne çift. Do ia kaloni mire me partnerin. Dite emocionuese dhe drithĂ«ruese kjo e sotmja pĂ«r beqaret. NjĂ« person interesant do beje gjithçka pĂ«r tâiu pasur pranĂ« edhe pse ju do tregoheni kokĂ«fortĂ«. Ne fakt ai do iu pĂ«lqejĂ« jashtĂ« mase. Ekuilibri financiar do ketĂ« goxha tronditje sot. Kujdes me çdo shpenzim.
Virgjeresha
Do jeni shume kapricoze sot ne jetĂ«n tuaj ne çift sot dhe do kĂ«rkoni gjithnjĂ« e me shume nga ai qe keni ne krah. Kujdes sepse jo çdo gjĂ« mund tâiu plotĂ«sohet dhe do keni mosmarrĂ«veshje. Beqaret nuk do jene as sot me fat dhe do mbeten vetĂ«m. Financat do jene pika juaj e dobĂ«t. Do pĂ«rkujdeseni aq shume qe ato te mos kenĂ« probleme serioze.
Peshorja
Do dashuroheni si kurrĂ« me pare gjate kĂ«saj dite dhe do pĂ«rjetoni emocione te fuqishme. As vete nuk e kishit imagjinuar se partneri mund tâiu bĂ«nte te ndiheshit kaq mire. Beqaret duhet te reflektojnĂ« mire para se te pranojnĂ« çdo lloj ftese pĂ«r te dale ne takim. Gjendja financiare do vazhdoje te jete goxha e qĂ«ndrueshme. Do jeni te qete.
Akrepi
Marrëdhënia juaj me partnerin do jete shume e mire gjate kësaj dite. Do merrni kënaqësitë e pritura dhe nuk do debatoni për asgjë. Komunikimi është një nga pikat tuaja me te forta. Beqaret duhet te kenë me tepër besim tek vetja dhe te tentojnë. Ne planin financiar do keni fat. Gjerat do shkojnë ashtu si i kishit programuar dhe do kryeni disa transaksione te rëndësishme.
Shigjetari
Klima ne çift do jete e paqëndrueshme gjate kësaj dite. Edhe pse mëngjesi mund te jete emocionues, pasditja do ketë debate dhe mosmarrëveshje te mëdha. Beqaret duhet te tregohen sa me te duruar nëse duan te ndeshen e personin ideal. Ne planin financiar do jeni me dinamike dhe me te organizuar. Do ia dilni ta stabilizoni situatën sa hap e mbyll sytë.
Bricjapi
Dita e sotme do jete mjaft delikate pĂ«r te gjithĂ« ata qe janĂ« ne njĂ« lidhje. Mund te thoni gjera te gabuara te cilat do e prekin tej mase personin qe keni ne krah. Beqaret nuk do jene ne humor pĂ«r te kĂ«rkuar dashurinĂ« dhe do qĂ«ndrojnĂ« vetĂ«m. Financat nuk do jene shume te mire, megjithatĂ« edhe me aq sa do keni do mund tâia dilni po i menaxhuat me kujdes.
Ujori
Jeta juaj ne çift do jete aq e bukur saqë do ua mbushe zemrën plot gëzim. Priten emocione te njëpasnjëshme kështu qe shfrytëzojeni çdo sekonde. Beqaret do kenë vetëm disa pëlqime asgjë me tepër sesa kaq. Me vone mund te ndodhin propozimet, bëni durim. Financat do përmirësohen menjëherë fale një trashëgimie qe do merrni.
Peshqit
Pritet një dite mjaft e qëndrueshme për te gjithë ata qe janë ne një lidhje. Komunikimi dhe bashkëpunimi do jete mjaft i flirte. Beqaret do afrohen shume me një mik te vjetër dhe shume shpejt do fillojnë një histori te bukur dashurie me ta. Gjendja financiare do vije duke u stabilizuar. Mos kërkoni menjëherë te pasuroheni sepse nuk do ja dilni dot.
Bashkimi Europian ka rritur presionin ndaj Moskës edhe në frontin kibernetik, duke njoftuar një paketë të re sanksionesh ndaj nëntë individëve dhe katër entiteteve që akuzohen se janë përfshirë në aktivitete spiunazhi, sabotimi dhe sulme kibernetike të lidhura me Rusinë.
Masat e reja të Brukselit synojnë zyrtarë të inteligjencës ushtarake ruse, hakerë, grupe aktivistësh kibernetikë dhe kompani private që, sipas BE-së, kanë mbështetur përpjekjet e Kremlinit për destabilizim.
Shefja e diplomacisĂ« sĂ« BE-sĂ«, Kaja Kallas, deklaroi se Rusia po pĂ«rdor njĂ« âekosistem informatikâ ku bashkĂ«punojnĂ« aktorĂ« shtetĂ«rorĂ« dhe jo-shtetĂ«rorĂ«, pĂ«rfshirĂ« shĂ«rbime inteligjence, grupe kriminale, hakktivistĂ« dhe kompani private.
âBashkimi Europian dhe shtetet anĂ«tare dĂ«nojnĂ« aktivitetet kibernetike keqdashĂ«se tĂ« RusisĂ« dhe shfrytĂ«zimin e kĂ«tij ekosistemi pĂ«r sulme ndaj vendeve tonaâ, tha Kallas.
Në shënjestër qendra e FSB-së dhe grupi Turla
Për herë të parë, Brukseli ka identifikuar drejtpërdrejt si përgjegjës Qendrën e 16-të të Shërbimit Federal të Sigurisë ruse (FSB), e cila akuzohet se koordinon disa grupe të rrezikshme kibernetike, përfshirë grupin e njohur Turla, i lidhur prej vitesh me operacione spiunazhi ndaj qeverive perëndimore.
Sipas autoriteteve europiane, kjo strukturë ka kryer për vite me radhë operacione të sofistikuara kundër vendeve të BE-së dhe partnerëve ndërkombëtarë, veçanërisht ndaj Ukrainës. Sulmet kanë përfshirë depërtim në rrjete qeveritare dhe tentativa për sabotim të infrastrukturave kritike.
Në listën e vendeve të prekura përmenden Franca, Gjermania, Polonia, Qiproja, Holanda, Austria, Sllovakia, Rumania dhe Finlanda.
Franca paralajmëron masa të reja ndaj Moskës
Paralelisht me vendimin e BE-së, edhe Franca ka njoftuar masa ndëshkuese ndaj të njëjtëve individë dhe entitete. Ministri i Jashtëm francez, Jean-Noël Barrot, deklaroi se ambasadori rus në Paris do të thirret për sqarime dhe se Franca do të zbatojë sanksione kundër personave të përfshirë.
Barrot e pĂ«rshkroi situatĂ«n si njĂ« âfushatĂ« tĂ« gjerĂ« kibernetike me objektiva sabotimi dhe spiunazhiâ, duke thĂ«nĂ« se sulmet kanĂ« prekur kompani, institucione qeveritare dhe operatorĂ« tĂ« infrastrukturave strategjike nĂ« disa vende europiane.
Sipas tij, në Poloni sulmet kanë prekur edhe rrjete kritike, përfshirë sektorin hekurudhor, ndërsa në Gjermani janë goditur institucione shtetërore.
Ministri francez theksoi se vendet europiane kanë forcuar ndjeshëm mbrojtjen kibernetike dhe sot disponojnë sisteme më të avancuara për përballimin e sulmeve digjitale dhe fushatave të dezinformimit që synojnë të ndikojnë proceset zgjedhore.